Τεστ αντοχής για τα κόκκινα δάνεια της πανδημίας

Crash test για τα κόκκινα δάνεια που θα αφήσει πίσω της η πανδημία θα αποτελέσει το α΄ εξάμηνο του έτους, καθώς από τον Φεβρουάριο θα αρχίσει να λήγει σταδιακά η κρατική επιδότηση που δίνεται για όσους δανειολήπτες έχουν μπει στο πρόγραμμα Γέφυρα 1 και 2 του υπουργείου Οικονομικών. 

Πρόκειται για 169.136 δάνεια, το ύψος των οποίων σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος φθάνει τα 7 δισ. ευρώ περίπου και από την συμπεριφορά αυτών των δανείων θα εξαρτηθεί και η επίπτωση που θα έχει η πανδημία στην ικανότητα αποπληρωμής των δανειακών υποχρεώσεων από νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Από το σύνολο των 169.136 δανείων που σήμερα επιδοτούνται από το κράτος, τα 151.625 είναι στεγαστικά δάνεια που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα Γέφυρα 1, ενώ άλλα 17.511 είναι τα επιδοτούμενα επιχειρηματικά δάνεια, που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα Γέφυρα 2. 

Η κρατική στήριξη για το πρόγραμμα Γέφυρα 1 που αφορά στην επιδότηση στεγαστικών δανείων με υποθήκη την πρώτη κατοικία μετά και την τρίμηνη παράταση που χορηγήθηκε τον περασμένο Οκτώβριο, θα αρχίσει να λήγει από τον Φεβρουάριο και σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έως και τον Μάιο θα έχει εκπνεύσει πλήρως η περίοδος της επιδότησης. Η επιδότηση φτάνει έως και το 40% για τα στεγαστικά δάνεια που ήταν εξυπηρετούμενα, γεγονός που σημαίνει ότι οι δανειολήπτες θα πρέπει να αναλάβουν το σύνολο της δόσης των δανείων τους. Στην περίπτωση των δανείων που εμφάνιζαν καθυστέρηση όταν ενεργοποιήθηκε το πρόγραμμα, η επιδότηση περιορίζεται στο 30%, ενώ για όσα δάνεια είχαν καταγγελθεί η επιδότηση μειώνεται στο 20%. 

Από την πλευρά των τραπεζών οι εκτιμήσεις συγκλίνουν ότι το ποσοστό των δανείων που θα «κοκκινίσει» θα είναι μικρό και σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις δεν θα ξεπεράσει το 5%. Την άποψη αυτή ενισχύει ο σχεδιασμός του προγράμματος, που προβλέπει ότι όσοι δανειολήπτες έχουν επωφεληθεί της κρατικής στήριξης θα πρέπει να αποπληρώνουν τη δόση του δανείου για διάστημα από 6 έως 18 μήνες μετά τη λήξη της 12μηνης – μετά την παράταση – επιδότησης, ανάλογα με την κατηγορία του δανείου, δηλαδή εάν το δάνεια ήταν εξυπηρετούμενο, καθυστερημένο ή καταγγελμένο. Σε διαφορετική περίπτωση ο οφειλέτης θα χάνει την κρατική επιδότηση και σε όπως προβλέπει το πρόγραμμα «σε περίπτωση έκπτωσης του οφειλέτη από τη συνεισφορά του Δημοσίου τα καταβληθέντα ποσά της συνεισφοράς αναζητούνται, καταλογίζονται στον οφειλέτη και επιστρέφονται εντόκως με επιτόκιο 2% από τον χρόνο καταβολής τους». 

Η υποχρέωση αυτή περιορίζει τις πιθανότητες για αθέτηση αυτών των δανείων, σημειώνουν οι τράπεζες, αλλά σε κάθε περίπτωση η εκτίμηση αυτή μένει να επαληθευθεί με δεδομένες και τις αυξημένες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί λόγω του υψηλού ενεργειακού κόστους.

Οι θεσμοί

Η πορεία των κόκκινων δανείων με έμφαση στην εξέλιξη των προγραμμάτων αναστολής δόσεων (μορατόρια) απασχόλησε αυτή την εβδομάδα τις συζητήσεις των θεσμών με το υπουργείο Οικονομικών, την Ελληνική Ένωση Τραπεζών, την Ένωση Εταιρειών Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις (servicers) και τις τράπεζες. Να σημειωθεί ότι τα πρόσφατα στοιχεία που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (European Banking Authority – ΕΒΑ) στα τέλη του περασμένου Σεπτεμβρίου τα δάνεια που ήταν ακόμη σε μορατόριουμ είχαν περιοριστεί σε 1 δισ. ευρώ έναντι 22 δισ. ευρώ που τέθηκαν σε αναστολή κατά την διάρκεια της πανδημικής κρίσης, ενώ τα δάνεια που τελούσαν ακόμη υπό κρατική στήριξη ήταν ύψους 5,6 δισ. ευρώ. Διευκρινίζεται ότι τα στοιχεία της ΕΒΑ αφορούν τα τραπεζικά χαρτοφυλάκια, καθώς ένα σημαντικό μέρος των δανείων που έχουν επιδοτηθεί από το κράτος βρίσκονται σε χαρτοφυλάκια των funds.

Στις συζητήσεις με τους θεσμούς εξετάστηκε επίσης το ενδιάμεσο πρόγραμμα για την προστασία της πρώτης κατοικίας των ευάλωτων νοικοκυριών που σχεδιάζει η κυβέρνηση, καθώς και η εφαρμογή του νέου πτωχευτικού νόμου με έμφαση στον εξωδικαστικό μηχανισμό.

moneyreview.gr