Το παρασκήνιο διάσωσης της First Republic Bank

Ο Τζέιμι Ντίμον και η Τζάνετ Γέλεν είχαν τηλεφωνική επικοινωνία την Τρίτη, όταν εκείνη είχε μια ιδέα: Τι θα γινόταν αν οι μεγαλύτερες τράπεζες της χώρας κατέθεταν δισεκατομμύρια δολάρια στην First Republic Bank, την τράπεζα που βρίσκεται στο χείλος του γκρεμού από τον πανικό φυγής των καταθετών.

Ο διευθύνων σύμβουλος της JPMorgan Chase & Co. προσέγγισε τους επικεφαλής των επόμενων τριών μεγαλύτερων τραπεζών στις ΗΠΑ: Bank of America, Citigroup και Wells Fargo.

Ολο τον μήνα, οι τραπεζικοί γίγαντες της χώρας μάζευαν καταθέσεις από νευρικούς πελάτες σε μικρότερες επιχειρήσεις – και τώρα αυτά τα μεγαθήρια θα έπαιρναν μερικά από τα δικά τους χρήματα και θα τα έδιναν σε μια τράπεζα του Σαν Φρανσίσκο που βρισκόταν σε κίνδυνο, προσπαθώντας να αντιμετωπίσουν μια διευρυνόμενη κρίση.

Κατά τη διάρκεια ενός διημέρου τηλεφωνημάτων, συναντήσεων και κάποιων ανατροπών, οι Διευθύνοντες Σύμβουλοι 11 τραπεζών συμφώνησαν να ρίξουν συνολικά 30 δισ. δολάρια στην First Republic, υποσχόμενοι να αφήσουν τα χρήματα εκεί για τουλάχιστον 120 ημέρες.

Η κίνηση έγινε με την ελπίδα ότι θα είναι αρκετά για να σώσουν την First Republic. Ηδη η διάσωση με επικεφαλής τον Ντίμον πυροδοτεί συγκρίσεις με τον «Μεγάλο Πανικό» του 1907, όταν ο J. Pierpont Morgan – ο οποίος δημιούργησε την εταιρεία που ηγείται τώρα ο Ντίμον – μάζεψε χρηματοδότες της Wall Street στην ιδιωτική του βιβλιοθήκη και τους έπεισε να στηρίξουν την Trust Company of America, επιδιώκοντας να σταματήσει μια σειρά bank run που απείλησαν να ανατρέψουν τον κλάδο.

“Αν αυτό πετύχει, είναι ένα λαμπρό διπλό αποτέλεσμα”, δήλωσε ο Tοντ Μπέικερ, ανώτερος συνεργάτης στο Richard Paul Richman Center for Business, Law, and Public Policy του Πανεπιστημίου Columbia.

Οι μεγάλες τράπεζες δέχονταν ήδη πυρά για την απορρόφηση καταθέσεων από μικρότερους δανειστές. Τώρα μπορούν να δείξουν ότι αποτελούν μέρος της λύσης, ενώ η κυβέρνηση Μπάιντεν ανησυχεί για μία τράπεζα λιγότερη, είπε.

Οι ρυθμιστικές αρχές έκαναν τη δική τους προσπάθεια να καθησυχάσουν τους πελάτες των αμερικανικών τραπεζών το περασμένο Σαββατοκύριακο, υποσχόμενες να καταβάλουν πλήρως τις ανασφάλιστες καταθέσεις μετά την πτώχευση δύο αμερικανικών δανειστών – της SVB Financial Group και της Signature Bank.

Η Fed διέθεσε επίσης ένα ζεύγος διευκολύνσεων για να βοηθήσει άλλες τράπεζες να ανταποκριθούν στις όποιες απαιτήσεις για αναλήψεις. Αλλά αυτό δεν είναι εγγυημένο ότι θα λειτουργήσει. Και ήδη υπάρχουν ενδείξεις ότι οι πιέσεις στο χρηματοπιστωτικό σύστημα δεν έχουν ακόμη υποχωρήσει.

Νωρίς την Πέμπτη στη Ζυρίχη, η Κεντριική Τράπεζα της Ελβετίας προσέφερε στην Credit Suisse Group AG ένα σωσίβιο ρευστότητας ύψους 54 δισεκατομμυρίων δολαρίων για να διατηρήσει την εταιρεία σε λειτουργία καθώς προσπαθεί να αναμορφώσει τις δραστηριότητές της.  Στη συνέχεια η Fed δημοσίευσε στοιχεία που δείχνουν πόσο έντονα οι τράπεζες αντλούν τη βοήθειά της.

Δανείστηκαν συνολικά 164,8 δισεκατομμύρια δολάρια από δύο μηχανισμούς στήριξης την εβδομάδα που έληξε στις 15 Μαρτίου.

Σε ανακοίνωσή της μετά το επίσημο κλείσιμο των αμερικανικών χρηματιστηρίων, η First Republic ανέφερε ότι ο δανεισμός της από τη Fed κυμάνθηκε από 20 δισ. δολάρια έως 109 δισ. δολάρια από τις 10 έως τις 15 Μαρτίου. Οι μετοχές της τράπεζας, οι οποίες σημείωσαν άνοδο 10% κατά την κανονική διαπραγμάτευση την Πέμπτη, υποχώρησαν κατά 17% μετά το πέρας των ωρών.

Δεδομένης της αναταραχής της περασμένης εβδομάδας, οι περισσότερες μεγάλες αμερικανικές τράπεζες ήταν πρόθυμες να δείξουν το ενδιαφέρον τους να συμμετάσχουν, σύμφωνα με ανθρώπους που περιέγραψαν τις παρασκηνιακές συνομιλίες, οι οποίοι ζήτησαν να μην κατονομαστούν επειδή οι διαβουλεύσεις ήταν εμπιστευτικές.

Η υπουργός Οικονομικών Γέλεν συζήτησε την ιδέα από νωρίς με ανώτερους αξιωματούχους, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος της Fed Τζερόμ Πάουελ και ο πρόεδρος της FDIC Μάρτιν Γκρούενμπεργκ.

Ο καταιγισμός τηλεφωνημάτων μεταξύ τραπεζιτών συνεχίστηκε την Τετάρτη, καθώς περισσότερες τράπεζες συμφώνησαν να συμμετάσχουν στην ομάδα.

Παρόλα αυτά, ορισμένοι διευθύνοντες σύμβουλοι αμφισβητούσαν την αναγκαιότητα της διάσωσης ή αν είναι αρκετή για να λειτουργήσει. Η Γέλεν μίλησε απευθείας με ορισμένους, κρατώντας επίσης ενήμερους τον προσωπάρχη του Λευκού Οίκου και τη διευθύντρια του Εθνικού Οικονομικού Συμβουλίου.

Μέχρι την Πέμπτη, ένα μεγάλο μέρος της ομάδας είχε αρχίσει να παίρνει σάρκα και οστά. Είναι πιθανό ότι τουλάχιστον κάποιοι καθυστερημένοι προσκλήθηκαν αργά ή απλώς χρειάστηκαν περισσότερο χρόνο για να πάρουν εσωτερικές εγκρίσεις.

Η Goldman Sachs Group Inc. ήταν μεταξύ των τελευταίων. Μια άλλη κλήση το πρωί της Πέμπτης μεταξύ των ρυθμιστικών αρχών και των διευθύνοντων συμβούλων βοήθησε στην οριστικοποίηση του σχεδίου.

Δεν είναι όλοι πεπεισμένοι ότι είναι καλή ιδέα. Ο δισεκατομμυριούχος επενδυτής Μπιλ Ακμαν δήλωσε με tweet την Πέμπτη ότι η διάσωση είναι “κακή πολιτική” και δίνει μια ψευδή αίσθηση εμπιστοσύνης. Ζήτησε από τις ΗΠΑ να ανακοινώσουν μια προσωρινή εγγύηση για όλες τις τραπεζικές καταθέσεις, λέγοντας ότι “έχουμε ξεπεράσει το σημείο όπου ο ιδιωτικός τομέας μπορεί να λύσει το πρόβλημα”.

Κατά κάποιο τρόπο, η διάσωση μοιάζει με το σχέδιο του 1998 που εκπονήθηκε για τη διάσωση της Long Term Capital Management χωρίς τη χρήση δημόσιου χρήματος, αφού το hedge fund έκανε καταστροφικά λάθος στοιχήματα. Τότε, η Fed συγκάλεσε μια συνάντηση στελεχών της Wall Street από τη Merrill Lynch, την Goldman Sachs και περίπου δώδεκα άλλες εταιρείες. Συμφώνησαν να αντλήσουν 3,65 δισ. δολάρια στο ταμείο για να το κρατήσουν στη ζωή και να αποτρέψουν την κατάρρευση των χρηματοπιστωτικών αγορών. Όπως και με την LTCM, οι τράπεζες θεώρησαν ότι η διάσωση της First Republic ήταν τελικά προς το συμφέρον τους, καθώς είναι καλύτερο από το να διακινδυνεύσουν έναν διευρυνόμενο πανικό που θα μπορούσε να καταπιεί περισσότερες από αυτές. “Αυτό είναι το τραπεζικό σύστημα που φροντίζει τον εαυτό του”, δήλωσε ο Τοντ Φίλιπς, πρώην δικηγόρος της FDIC που τώρα εργάζεται στο Roosevelt Institute.