Τζίρος 2 δισ. στο παράνομο στοίχημα – Η διαδρομή του χρήματος

Στα χαρτιά εμφανίζεται ως μια εμπορική εταιρεία με έδρα την Κύπρο. Στην πράξη όμως η δραστηριότητά της απέχει πολύ από αυτό που δηλώνει. Λειτουργεί ως «βιτρίνα», μέσω της οποίας διοχετεύονται μεγάλα ποσά προς παράνομες ιστοσελίδες στοιχηματισμού. Ετσι, τα ίχνη του χρήματος χάνονται, καθώς, κάτω από το «καπέλο» μιας τυπικά νόμιμης δραστηριότητας και μέσα στον τεράστιο όγκο των διεθνών συναλλαγών, περνούν ουσιαστικά απαρατήρητα.

Όπως σημειώνει ρεπορτάζ της Καθημερινής, με αυτόν τον μηχανισμό λειτουργούν οι παράνομες πλατφόρμες τυχερών παιχνιδιών: πριν καν ξεκινήσει το παιχνίδι, ο χρήστης μεταφέρεται σε μια άλλη ιστοσελίδα που εμφανίζεται ως ηλεκτρονικό κατάστημα. Εκεί καταθέτει τα χρήματα που προορίζει για στοιχηματισμό και μόλις ολοκληρωθεί η «συναλλαγή» επιστρέφει στην αρχική πλατφόρμα για να παίξει.

Με απλά λόγια, η πληρωμή «μεταμφιέζεται» σε μια τυπική αγορά, καθιστώντας ιδιαίτερα δύσκολο τον εντοπισμό της πραγματικής ροής των χρημάτων.

Στη χώρα μας ο παράνομος τζόγος τα τελευταία χρόνια καταγράφει σχεδόν παρόμοιο μέγεθος με το νόμιμο παιχνίδι. Τα ποσά που διακινούνται σε μη αδειοδοτημένο περιβάλλον εκτιμάται ότι αγγίζουν πλέον τα 2 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη έρευνα της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων, σχεδόν ένας στους δέκα πολίτες, ποσοστό 9,5%, έχει συμμετάσχει έστω και μία φορά σε παράνομα τυχερά παίγνια, δηλαδή περίπου 799.000 άτομα. Το οικονομικό αποτύπωμα είναι εξίσου ενδεικτικό, με τη μέση δαπάνη ανά παίκτη να διαμορφώνεται στις 2.089 ευρώ, χωρίς να συνυπολογίζονται τα κέρδη που επανεπενδύθηκαν στο παιχνίδι. Εύλογα γεννάται το ερώτημα γιατί κάποιος επιλέγει να παίξει σε παράνομη ιστοσελίδα.

Η εξήγηση εντοπίζεται κυρίως στα ισχυρά «κίνητρα» που προσφέρουν οι παράνομες πλατφόρμες: υψηλότερες αποδόσεις σε σχέση με τις νόμιμες στοιχηματικές και πλήρης αποφυγή της φορολόγησης στα κέρδη των παικτών.

Την ίδια ώρα, η πρόσβαση παραμένει ανεξέλεγκτη, με αποτέλεσμα ολοένα και περισσότεροι ανήλικοι, ακόμη και από την ηλικία των 14 ετών, να βρίσκουν διέξοδο σε αυτές, τη στιγμή που στις αδειοδοτημένες πλατφόρμες η συμμετοχή επιτρέπεται μόνο σε άτομα άνω των 21 ετών.

Το δίκτυο λειτουργεί πολυπλόκαμα και αέναα, σαν μια σύγχρονη Λερναία Υδρα. Η επιτροπή μπορεί να εντοπίζει και να «μαυρίζει» τις παράνομες ιστοσελίδες, αλλά αυτές αναγεννιούνται μέσα σε λίγα λεπτά, συνήθως με μια μικρή παραλλαγή στο όνομα ή σε έναν αριθμό. Κάθε «μαυρισμένη» σελίδα παραπέμπει αμέσως στην καινούργια, η οποία συνεχίζει ανενόχλητη το έργο της, αφήνοντας την αίσθηση ότι η μάχη είναι ατελείωτη. Την ίδια στιγμή, οι παράνομες πλατφόρμες διαφημίζονται ανεμπόδιστα, καταλαμβάνοντας κορυφαίες θέσεις στις μηχανές αναζήτησης και κατακλύζοντας τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Χρησιμοποιούν απαγορευμένες λέξεις όπως «κέρδισε» και «κέρδη», που δεν επιτρέπονται στις διαφημίσεις των νόμιμων παρόχων, για να προσελκύσουν παίκτες. Μάλιστα, οι λεγόμενοι influencers παρακινούν τους ακολούθους τους να δοκιμάσουν την τύχη τους, μοιράζοντας ιστορίες για «τεράστια κέρδη» και περιγράφοντας πώς φέρονται να κέρδισαν χιλιάδες ευρώ μέσω αυτών των πλατφορμών. Η εντύπωση που αφήνεται είναι ότι το παιχνίδι είναι εύκολο και επικερδές, μια «παγίδα» που παρασύρει κυρίως τους πιο νέους και ανυποψίαστους χρήστες.

Η προσπάθεια να αντιμετωπιστούν αυτές οι πλατφόρμες μέσω των social media μοιάζει μάταιη. Ακόμη κι αν κάποιος καταφέρει να επικοινωνήσει με εκπρόσωπο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, η απάντηση είναι σχεδόν πάντα ίδια: «Διαθέτουν άδεια και γι’ αυτό διαφημίζονται». Συνήθως όμως η άδεια προέρχεται από το μακρινό Κουρασάο ή άλλες εξωτικές δικαιοδοσίες και όχι από την Ελλάδα, όπως θα έπρεπε. Οι influencers, από την πλευρά τους, συχνά ισχυρίζονται άγνοια για την παράνομη φύση της πλατφόρμας.

Με βάση τα παραπάνω, ο περιορισμός του παράνομου τζόγου δεν αποτελεί απλή υπόθεση. Σε αυτή την κατεύθυνση, το νέο νομοσχέδιο που καταρτίζει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών στοχεύει στην αυστηροποίηση των ποινικών κυρώσεων για όσους διεξάγουν ή διαφημίζουν παράνομα τυχερά παιχνίδια.

Ωστόσο, το μεγάλο στοίχημα παραμένει ο εντοπισμός των παράνομων δραστηριοτήτων, ιδιαίτερα στο Διαδίκτυο. «Οι πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί τόσο από την πολιτεία όσο και από την ΕΕΕΠ κινούνται στη σωστή κατεύθυνση», επισημαίνει στην «Κ» ο Χρήστος Παναγόπουλος, πρόεδρος του Συνδέσμου Παρόχων και Προμηθευτών Διαδικτυακών Τυχερών Παιγνίων, και προσθέτει: «Χρειάζεται όμως μια συντονισμένη δράση που θα φέρει μαζί τράπεζες, Οικονομική Αστυνομία, εισαγγελείς και ρυθμιστικούς φορείς, με εξειδικευμένες ομάδες επικεντρωμένες αποκλειστικά στο ψηφιακό περιβάλλον».

Χωρίς αμφιβολία είναι ένα σύνθετο πρόβλημα με έντονες κοινωνικές διαστάσεις και παγκόσμιο χαρακτήρα, καθώς ο παράνομος τζόγος διεθνώς υπολογίζεται ότι φθάνει στο 1 τρισ. ευρώ.