Reuters: Η κρίση χρέους ρίχνει ακόμη σκιές στη μάχη της Ελλάδας με τις φωτιές – Σχεδόν 10 εκατ. στρέμματα έγιναν στάχτη από το 2000

Καθώς η Ελλάδα προετοιμάζεται για ακόμη ένα δύσκολο καλοκαίρι, οι δασικές υπηρεσίες προειδοποιούν ότι εξακολουθούν να πληρώνουν το τίμημα της οικονομικής κρίσης και των χρόνων λιτότητας, επισημαίνει σε εκτενές ρεπορτάζ το Reuters.

Την ώρα που οι πυρκαγιές γίνονται συχνότερες και πιο καταστροφικές λόγω της κλιματικής αλλαγής, το προσωπικό που είναι επιφορτισμένο με την πρόληψη και την αποκατάσταση των δασών παραμένει σημαντικά μειωμένο σε σχέση με τις αρχές της δεκαετίας του 2000.

Η μισή δύναμη σε σχέση με το 2000

Σε περιπολία στις πλαγιές της Πεντέλης, που δεσπόζει πάνω από τα βόρεια προάστια της Αθήνας, οι δασικοί υπάλληλοι περιγράφουν ένα έργο που συχνά μοιάζει αδύνατο. Με περιορισμένο προσωπικό καλούνται να επιτηρούν μία από τις πλέον ευάλωτες στις πυρκαγιές περιοχές της Ευρώπης.

Σύμφωνα με στοιχεία της ελληνικής κυβέρνησης που επικαλείται το Reuters, ο αριθμός των εργαζομένων στις δασικές υπηρεσίες που ασχολούνται με την πρόληψη και τη διαχείριση των πυρκαγιών έχει μειωθεί κατά περισσότερο από 50% από το 2000 και σήμερα υπολογίζεται σε λιγότερους από 3.000.

«Τις τελευταίες δεκαετίες περάσαμε μία περίοδο πλήρους εγκατάλειψης», δηλώνει ο γενικός διευθυντής Δασών του υπουργείου Περιβάλλοντος, Βαγγέλης Γκουντούφας.

Σχεδόν 10 εκατ. στρέμματα έγιναν στάχτη

Η έκταση της καταστροφής είναι σοκαριστική. Από το 2000 έως σήμερα έχουν καεί σχεδόν 10 εκατομμύρια στρέμματα γης στην Ελλάδα, σύμφωνα με κυβερνητικά στοιχεία.

Οι περισσότερες πυρκαγιές αποδίδονται σε ανθρώπινη αμέλεια, εμπρησμούς ή ατυχήματα, όπως βλάβες σε γραμμές ηλεκτροδότησης. Τα τελευταία χρόνια, μάλιστα, οι φωτιές επηρεάζουν ολοένα περισσότερο τουριστικές περιοχές και πυκνοκατοικημένες ζώνες.

Η κλιματική αλλαγή επιδεινώνει την κατάσταση. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η απώλεια δασών επιταχύνει τη διάβρωση των εδαφών, την ερημοποίηση και τα πλημμυρικά φαινόμενα.

Η Πεντέλη ως σύμβολο της αλλαγής

Η Πεντέλη αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Κάποτε καλυμμένη από πυκνό δάσος, σήμερα μεγάλο μέρος του βουνού παραμένει γυμνό από δέντρα έπειτα από επαναλαμβανόμενες πυρκαγιές.

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι συνεχείς φωτιές έχουν καταστήσει αδύνατη σε πολλές περιοχές τη φυσική αναγέννηση του δάσους, γεγονός που υποχρεώνει το κράτος να προχωρά σε αναδασώσεις.

Τα στοιχεία του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών δείχνουν ότι μόνο στην Αττική καταστράφηκε το 37% των δασών και των χορτολιβαδικών εκτάσεων την περίοδο 2017-2024.

«Η αλλαγή που προκαλεί η κλιματική κρίση είναι εξαιρετικά γρήγορη. Η λέξη-κλειδί είναι η προσαρμογή», τονίζει ο Νίκος Γεωργιάδης από το WWF Ελλάς, το οποίο συμμετέχει σε πρόγραμμα αναδασώσεων με περισσότερο ανθεκτικά στη φωτιά είδη δέντρων.

Προσλήψεις, αλλά το κενό παραμένει

Η κυβέρνηση έχει ξεκινήσει προσπάθεια ενίσχυσης των δασικών υπηρεσιών. Από το 2024 έχουν προστεθεί περίπου 300 μόνιμοι υπάλληλοι, ενώ ευρωπαϊκά κονδύλια χρηματοδότησαν την αγορά οχημάτων, drones και την ενίσχυση του πυροσβεστικού μηχανισμού.

Ωστόσο, οι αρμόδιοι παραδέχονται ότι η κάλυψη των κενών που δημιουργήθηκαν σε διάστημα άνω των δύο δεκαετιών δεν μπορεί να γίνει μέσα σε λίγα χρόνια.

«Δεν είναι εύκολο να καλύψεις σε δύο ή τρία χρόνια ένα κενό που δημιουργήθηκε σε περισσότερες από δύο δεκαετίες», σημειώνει ο επικεφαλής των δασικών υπηρεσιών του υπουργείου Περιβάλλοντος, Στάθης Σταθόπουλος.

Οι συνέπειες γίνονται ήδη αισθητές

Οι επιπτώσεις της αποδάσωσης δεν περιορίζονται μόνο στις πυρκαγιές. Στην περιοχή της Καλλιτεχνούπολης, στους πρόποδες της Πεντέλης, ισχυρές βροχοπτώσεις τον περασμένο Απρίλιο παρέσυραν τμήμα δρόμου που αποτελεί βασική οδό διαφυγής σε περίπτωση φωτιάς.

Παράλληλα, αρκετές δεξαμενές νερού που είχαν κατασκευαστεί για τις ανάγκες της πυρόσβεσης παραμένουν κατεστραμμένες από προηγούμενες πυρκαγιές.

Για τους κατοίκους της περιοχής, η απειλή της φωτιάς έχει μετατραπεί σε μόνιμο στοιχείο της καθημερινότητας. Οι αναμνήσεις από καταπράσινα δάση έχουν δώσει τη θέση τους στον φόβο των νέων καταστροφών και στην αγωνία για το αν το φυσικό περιβάλλον μπορεί να ανακάμψει.

Όπως λένε οι άνθρωποι που ζουν και εργάζονται δίπλα στα καμένα βουνά, η μάχη με τις φωτιές δεν κρίνεται μόνο στον αέρα και στα πύρινα μέτωπα, αλλά και στη μακρόχρονη προσπάθεια αποκατάστασης ενός δασικού πλούτου που χάθηκε σταδιακά μέσα από χρόνια υποχρηματοδότησης, εγκατάλειψης και κλιματικής πίεσης.

Πηγή: naftemporiki.gr