Δόξες Ψυχρού Πολέμου ξαναζούν οι μυστικές υπηρεσίες

Δόξες Ψυχρού Πολέμου γνωρίζουν οι μυστικές υπηρεσίες ανά τον κόσμο με την πολυπολικότητα του διεθνούς συστήματος (η οποία επιτρέπει σε περιφερειακούς παίκτες να επιδίδονται σε προσπάθειες ανάδειξής τους σε πόλους ισχύος) το νέο τεχνολογικό περιβάλλον (μέσω του οποίου οι υπηρεσίες πληροφοριών αλωνίζουν) αλλά και λόγω των παγκόσμιων εξελίξεων, όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Προηγουμένως, η διόγκωση των ακραίων ισλαμιστικών οργανώσεων είχε μετατρέψει σε εστίες αναταραχής τη Μέση Ανατολή, τη νοτιοανατολική Ασία, την Αφρική, απειλώντας και τον υπόλοιπο κόσμο, γεγονός που είχε θέσει τις μυστικές υπηρεσίες σε συναγερμό. Πάντως, πολύ πριν την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, αξιωματούχοι των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, θεωρούσαν ως κύριες απειλές, εκτός από την τρομοκρατία και την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο και την στρατιωτική ενίσχυση του Πεκίνου και της Μόσχας.

Στην πρώτη σχετική αξιολόγηση που είχε παρουσιαστεί επίσημα σε ακρόαση στο Κογκρέσο το 2021, η επικεφαλής των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών Αβρίλ Χέινς, είχε περιγράψει την Κίνα ως «σχεδόν ισότιμο ανταγωνιστή που προκαλεί τις ΗΠΑ σε πολλές αρένες, ενώ πιέζει για να αναθεωρήσει τους παγκόσμιους κανόνες, με τρόπους που ευνοούν το αυταρχικό κινεζικό σύστημα».

Στην εναρκτήρια δήλωσή της ενώπιον της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας, είχε αναφερθεί και στις προσπάθειες της Ρωσίας να υπονομεύσει την επιρροή των ΗΠΑ, στο πως το Ιράν τροφοδοτεί την αστάθεια στη Μέση Ανατολή, στην παγκόσμια τρομοκρατία και στην απειλή των πυρηνικών και βαλλιστικών πυραυλικών προγραμμάτων της Βόρειας Κορέας. Μεταξύ άλλων, η Χέινς είχε επισημάνει ότι το Πεκίνο βλέπει μια «γεωπολιτική μετατόπιση» που έχει συμβεί υπέρ του, σε βάρος των ΗΠΑ.

Είχε καταλήξει επίσης, στο συμπέρασμα ότι η Ρωσία συνεχίζει να χρησιμοποιεί κυβερνοεπιθέσεις για να στοχεύσει κρίσιμες υποδομές των ΗΠΑ. Η δε Τεχεράνη –κατά την έκθεσή της– θα επιδιώξει να αποφύγει την άμεση σύγκρουση με τις ΗΠΑ, περιορίζοντας τις επιθέσεις της, ώστε να μην προκαλέσει απάντηση από την Ουάσινγκτον. Τέλος, είχε προειδοποιήσει ότι η Βόρεια Κορέα ενδέχεται να εξετάσει την επανάληψη πυρηνικών δοκιμών και δοκιμών πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς, εκτίμηση που επιβεβαιώθηκε με τις τελευταίες εκτοξεύσεις βαλλιστικών πυραύλων που προχώρησε η Πιονγιάνγκ.

Κατασκοπεία στον Καναδά
«Με έναν αντίπαλο που έχει αυξήσει το πεδίο εφαρμογής, την κλίμακα και την εκλέπτυνση του, πρέπει να καταλάβουμε ότι υπάρχουν τυφλά σημεία στο έθνος μας σήμερα», είχε αναφέρει ο διευθυντής της NSA Πολ Νακασόνε, μετά την επίθεση SolarWinds που συνδέθηκε με τη Ρωσία και την εκτεταμένη επιμόλυνση πολλών συστημάτων υπολογιστών με έδρα τις ΗΠΑ.

Σε έκθεση που είχε δημοσιευτεί το 2021, η καναδική υπηρεσία πληροφοριών ασφαλείας (CSIS) ανέφερε ότι οι δραστηριότητες κατασκοπείας στον Καναδά βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου και πως οι απειλές κατασκοπείας κατά των καναδικών συμφερόντων είχαν αυξηθεί κατά τη διάρκεια του 2020. Πολλά από τα αλλαγμένα χαρακτηριστικά της ξένης κατασκοπείας εναντίον καναδικών στόχων κατά το 2020 αφορούσαν το ξέσπασμα του Covid-19 και την επακόλουθη πανδημία.

Συγκεκριμένα, ο μεγάλος αριθμός ατόμων που εργάζονταν από το σπίτι κατά τη διάρκεια της πανδημίας, είχε ωθήσει ξένους παράγοντες να επωφεληθούν από τα τηλεπικοινωνιακά περιβάλλοντα. Οι ξένοι κατάσκοποι «προσπάθησαν να εκμεταλλευτούν τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες που δημιουργήθηκαν από την πανδημία», προκειμένου να συλλέξουν πληροφορίες, επεσήμανε η έκθεση της CSIS.

Η καναδική υπηρεσία πληροφοριών, όπως και οι αμερικανικές, χαρακτήριζαν (πριν από την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία) τη Ρωσία και την Κίνα σαν δύο από τους πιο επιθετικούς παράγοντες κατασκοπείας. Πιο συγκεκριμένα, είχε χαρακτηριστικά αναφέρει ότι οι δύο αυτές χώρες ασκούν τις κατασκοπευτικές τους δραστηριότητες ολοένα και περισσότερο μέσω μη παραδοσιακών κατασκόπων: Δηλαδή μέσω ατόμων και οντοτήτων που δεν συνδέονται επίσημα με τις μυστικές υπηρεσίες, όπως ακαδημαϊκοί, ερευνητές και υπάλληλοι του ιδιωτικού τομέα, στους οποίους έχει ανατεθεί να συλλέγουν ευαίσθητες στρατιωτικές, πολιτικές και οικονομικές πληροφορίες εντός και σχετικά με τον Καναδά.

Τουρκία και Κίνα
Παρόμοια είναι τα συμπεράσματα και άλλων δυτικών υπηρεσιών. Από το 2020 στην Ολλανδία, την Βρετανία, την Δανία και σε άλλες χώρες, οι αρμόδιες υπηρεσίες έχουν επισημάνει δημοσίως την μεγάλη αύξηση της δραστηριότητας ξένων πρακτόρων στην επικράτειά τους. Η παρακολούθηση αντιφρονούντων είναι ένας από τους λόγους που έχει διογκωθεί η δραστηριότητα των μυστικών υπηρεσιών. Δεν πρόκειται μόνο για τις δραστηριότητες παραδοσιακά αυταρχικών καθεστώτων/ Είναι και η μετάπτωση κρατών, όπως η Τουρκία και το Πακιστάν, σε πιο αυταρχικές καθεστωτικές μορφές, οι οποίες ευνοούν την παρακολούθηση αντιφρονούντων.

Η περίπτωση της Τουρκίας είναι χαρακτηριστική, καθώς η ΜΙΤ υπό τον Ερντογάν, όπως έχουμε γράψει και στο παρελθόν, έχει δημιουργήσει ένα τεράστιο δίκτυο σε Ευρώπη, Αμερική και Αφρική το οποίο ασκεί κατασκοπεία, παρακολουθεί Τούρκους αντιφρονούντες και προσπαθεί να οικοδομήσει μηχανισμούς επιρροής της Τουρκίας στις χώρες που δραστηριοποιείται. Τα ίδια κάνει και η Κίνα.

Παράλληλα με την κούρσα που έχει αποδυθεί για να αυξήσει την οικονομική, στρατιωτική και γεωστρατηγική ισχύ της, εντείνει και τη δράση των μυστικών της υπηρεσιών. Χαρακτηριστικά, τον Απρίλιο του 2021, ο διευθυντής του FBI (αρμόδιος για την αντικατασκοπεία) Κρίστοφερ Ρέι είχε προειδοποιήσει ε ότι η αύξηση της παγκόσμιας δύναμης της Κίνας αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες απειλές για τα αμερικανικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα και πως η υπηρεσία του ανοίγει μια νέα έρευνα για κινεζικές δραστηριότητες κάθε 10 ώρες!

Η Κίνα στοχεύει ειδικά στην κλοπή υψηλού επιπέδου πληροφοριών που αφορούν νέες τεχνολογίες, αλλά και οικονομικές δραστηριότητες. Η μαζική αποστολή φοιτητών από την Κίνα σε δυτικά πανεπιστήμια και ιδρύματα παίζει σημαντικό ρόλο στην απόκτηση αυτών των πληροφοριών. Στο παρελθόν έχουμε επίσης αναφερθεί στο πως διογκώθηκαν και πως λειτουργούν πλέον οι κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών.

Χάκερς και κυβερνοπόλεμος 
Η ραγδαία ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών και η αυξημένη ικανότητα των χάκερς έχει φτάσει τον κυβερνοπόλεμο των υπηρεσιών σε τεράστια επίπεδα. Σ’ αυτό το πεδίο δραστηριοποιούνται ακόμη και ιδιώτες, οι οποίοι πωλούν τις υπηρεσίες τους σε κρατικές υπηρεσίες πληροφοριών. Δεν περνάει μέρα που να μην αναφέρονται κυβερνοεπιθέσεις με διαφόρους βαθμούς επιτυχίας σε διάφορες χώρες. Το μέγεθος της απειλής αναφέρεται συχνά από τις υπηρεσίες σχεδόν όλων των κρατών με εκτοξεύσεις απειλών και σκληρής ρητορικής εκατέρωθεν.

Και ενώ ο κυβερνοεπιθέσεις καλά κρατούν, οι ροές μεταναστών και προσφύγων που εντάθηκαν τα τελευταία χρόνια, έχουν δώσει την ευκαιρία σε χώρες της Ασίας και της Αφρικής που εξάγουν μετανάστες να αυξήσουν την φυσική παρουσία των πρακτόρων τους κυρίως στην Ευρώπη, αλλά και στις ΗΠΑ. Οι δραστηριότητες αυτών των πρακτόρων εστιάζονται στην κατόπτευση φυσικών στόχων, στην παρακολούθηση αντιφρονούντων, αλλά και στην εκτέλεση πράξεων εναντίον τους, καθώς και στην στρατολόγηση ατόμων που έχουν πρόσβαση σε ανώτερα επίπεδα πληροφοριών.

Αυτό που δεν αναμενόταν είναι η αύξηση της δραστηριότητας μυστικών υπηρεσιών στον αποκαλούμενο και “πόλεμο των εμβολίων”. Το Ισραήλ έχει παραδεχτεί ανοικτά την ανάμιξη της Μοσάντ στην απόκτηση ιατρικών μέσων και εμβολίων από την διεθνή αγορά. Ο μαζικός εμβολιασμός των πολιτών της χώρας με διάφορα εμβόλια είναι ενδεικτικός το πως η Μοσάντ είχε κατορθώσει να βρει τα εμβόλια, παρακάμπτοντας τις επίσημες εφοδιαστικές αλυσίδες.

Και η Μοσάντ κάνει λάθη…
Ακόμα και από τις τελειότερες μυστικές υπηρεσίες, όπως είναι η Μοσάντ, δεν λείπουν οι… γκάφες, όπως συνέβη με το επιχειρησιακό φιάσκο των πρακτόρων της στην Μαλαισία. Τον γύρο των μέσων ενημέρωσης και των ισραηλινών, κάνει η είδηση της σύλληψης πρακτόρων της από τις αρχές ασφαλείας της Μαλαισίας, που είχαν ως αποστολή την απαγωγή Παλαιστίνιων καθηγητών σε μαλαισιανά ακαδημαϊκά ιδρύματα, οι οποίοι εξειδικεύονταν σε τομείς που σχετίζονται με την ανάπτυξη πυραυλικής τεχνολογίας.

Μάλιστα, η μαλαισιανή αστυνομία επέτρεψε τη βιντεοσκόπηση της μεταγωγής των -τουλάχιστον 11- υπόπτων με χειροπέδες και τα μάτια καλυμμένα στη Δικαιοσύνη, γεγονός εξευτελιστικό  για την Μοσάντ. Φέρονται να συνελήφθησαν για την απαγωγή ενός Παλαιστινίου που λειτουργούσε ως πράκτορας της Χαμάς και τον κρατούσαν με στόχο να πετύχουν τη μυστική μεταφορά του για ανάκριση και τα περαιτέρω στο Ισραήλ. Πάντως όλοι οι φερόμενοι ως πράκτορες, είναι  ντόπιοι Μαλαισιανοί.

Είναι χαρακτηριστικό πως η μαλαισιανή αστυνομία επενέβη στο απομακρυσμένο ξενοδοχείο όπου τον κρατούσαν, ενώ σε εξέλιξη βρισκόταν ανάκριση… με βιντεοκλήση από το Ισραήλ! Να σημειωθεί πως η Μαλαισία είναι μουσουλμανικό κράτος που δεν διατηρεί διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ και στενός σύμμαχος του Τούρκου προέδρου Ερντογάν.

Η απαγωγή αφορούσε Παλαιστίνιο ειδικό στην πληροφορική τεχνολογία με καταγωγή από τη Λωρίδα της Γάζας, ο οποίος φέρεται να απήχθη στις 28 Σεπτεμβρίου από πράκτορες της Μοσάντ ντυμένους ως αστυνομικούς. Ο Παλαιστίνιος που απήχθη φέρεται να ανακρίθηκε σε ένα σαλέ κοντά στην πρωτεύουσα Κουάλα Λουμπούρ. Η απαγωγή του έγινε λόγω των σχέσεων που του καταλογίζουν οι Ισραηλινοί ότι διατηρούσε με την ισλαμιστική Χαμάς και την ένοπλη πτέρυγα, τις Ταξιαρχίες Ντιν αλ-Κασάμ.

Οι Ισραηλινοί δεν παραδέχονται ανοιχτά την φερόμενη εμπλοκή τους σε αντίστοιχες επιχειρήσεις. Στην περίπτωση της Μαλαισία, λόγω και των ισορροπιών που επιδιώκουν κρατήσουν με μία ισλαμική χώρα. Σε κάθε περίπτωση, η Μοσάντ δεν είναι διατεθειμένη να τερματίσει τον ακήρυχτο πόλεμο της, σε όποιον θεωρεί πως απειλή την ασφάλεια του Ισραήλ.

*O Ευθύμιος Τσιλιόπουλος είναι δημοσιογράφος, διαπιστευμένος στο υπουργείο Άμυνας επί 20ετία. Επίσης, είναι συγγραφέας εμπιστευτικών πολιτικών και στρατιωτικών δοκιμίων, αλλά και μελετών πιστοποίησης (due diligence) για επιλεγμένους εντολοδόχους στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα - Το αρθρο δημοσιεύτηκε στο slpress.gr