Οι Έλληνες δεν έκοψαν τα ταξίδια, αλλά τις ημέρες των διακοπών

Η ακρίβεια δεν εξαφάνισε την ανάγκη των Ελλήνων για ταξίδια. Άλλαξε, όμως, τον τρόπο με τον οποίο οργανώνουν και χρηματοδοτούν τις διακοπές τους. Οι μεγάλες καλοκαιρινές διαμονές περιορίζονται, οι σύντομες αποδράσεις κερδίζουν έδαφος και η φιλοξενία σε εξοχικά, συγγενείς και φίλους εξελίσσεται σε βασικό μηχανισμό συγκράτησης του κόστους. Την ίδια στιγμή, όσοι επιλέγουν το εξωτερικό ταξιδεύουν για λιγότερες ημέρες, αλλά πληρώνουν αισθητά περισσότερα για κάθε ημέρα παραμονής.

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και του ΙΝΣΕΤΕ αποτυπώνουν μια ταξιδιωτική αγορά δύο ταχυτήτων. Από τη μία βρίσκεται ένα τμήμα του πληθυσμού που ταξιδεύει συχνότερα, πραγματοποιεί περισσότερα city breaks και δαπανά περισσότερα. Από την άλλη, περισσότεροι από τους μισούς κατοίκους που δεν πραγματοποίησαν προσωπικό ταξίδι δηλώνουν ότι ο βασικός λόγος ήταν οικονομικός.

Περισσότεροι ταξιδιώτες, περισσότερες αποδράσεις

Το 2025, περίπου 5,4 εκατ. κάτοικοι της Ελλάδας πραγματοποίησαν τουλάχιστον ένα ταξίδι για προσωπικούς ή επαγγελματικούς λόγους, αριθμός αυξημένος κατά 7,2% σε σύγκριση με το 2024.

Ο συνολικός αριθμός των ταξιδιών ανήλθε σε 9,6 εκατ., καταγράφοντας άνοδο 11%, ενώ οι ταξιδιωτικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 11,3%, φθάνοντας τα 4,12 δισ. ευρώ.

Ακόμη ισχυρότερη ήταν η άνοδος στα ταξίδια για προσωπικούς λόγους. Οι κάτοικοι της χώρας πραγματοποίησαν 7,93 εκατ. προσωπικά ταξίδια, κατά 13,7% περισσότερα από το προηγούμενο έτος, διαθέτοντας συνολικά 3,68 δισ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 13,3%.

Πίσω από τους υψηλότερους αριθμούς, ωστόσο, διαμορφώνεται ένα διαφορετικό μοντέλο διακοπών. Τα ταξίδια διάρκειας από μία έως τρεις διανυκτερεύσεις αυξήθηκαν κατά 26,7%, πολύ ταχύτερα από το σύνολο της αγοράς.

Ο Έλληνας ταξιδεύει συχνότερα, αλλά δεν σημαίνει ότι παραμένει περισσότερο στον προορισμό. Αντίθετα, «σπάει» τις διακοπές του σε μικρότερες αποδράσεις, περιορίζοντας τις ημέρες διαμονής και, όπου είναι δυνατόν, το κόστος του καταλύματος.

Το εξοχικό και η φιλοξενία συγκρατούν το κόστος

Η εγχώρια αγορά παραμένει ο βασικός προορισμός των Ελλήνων. Από τα προσωπικά ταξίδια που πραγματοποιήθηκαν το 2025, το 85% έγινε στο εσωτερικό και μόλις το 15% στο εξωτερικό.

Συνολικά καταγράφηκαν 6,74 εκατ. προσωπικά ταξίδια εντός Ελλάδας. Η προτίμηση στην εγχώρια αγορά δεν οφείλεται μόνο στην ποικιλία των ελληνικών προορισμών. Συνδέεται και με τη δυνατότητα περιορισμού ενός από τα μεγαλύτερα έξοδα των διακοπών: της διαμονής.

Περισσότερα από τα μισά προσωπικά ταξίδια, ποσοστό 52,1%, πραγματοποιήθηκαν σε μη ενοικιαζόμενα καταλύματα, όπως ιδιόκτητες εξοχικές κατοικίες και σπίτια συγγενών ή φίλων.

Η σημασία αυτής της «δωρεάν» ή χαμηλού κόστους διαμονής γίνεται ακόμη πιο εμφανής στις διανυκτερεύσεις. Τα μη ενοικιαζόμενα καταλύματα συγκέντρωσαν το 71,6% του συνόλου, ενώ μόλις το 47,9% των προσωπικών ταξιδιών περιλάμβανε διαμονή σε ξενοδοχείο, ενοικιαζόμενο δωμάτιο ή άλλο πληρωμένο κατάλυμα.

Στην πράξη, το εξοχικό και το οικογενειακό ή φιλικό δίκτυο λειτουργούν ως ένα άτυπο «κοινωνικό πακέτο διακοπών», επιτρέποντας σε εκατομμύρια κατοίκους να συνεχίζουν να ταξιδεύουν χωρίς να επιβαρύνονται με το συνολικό κόστος της τουριστικής διαμονής.

Γιατί οι Έλληνες μένουν λιγότερο από τους ξένους

Η εικόνα στα επαγγελματικά τουριστικά καταλύματα δείχνει πόσο περιορισμένη παραμένει η παρουσία του Έλληνα πελάτη σε σύγκριση με τον εισερχόμενο τουρισμό.

Τον Μάιο του 2026, οι ημεδαποί αντιστοιχούσαν στο 18% των αφίξεων σε ξενοδοχεία, κάμπινγκ και καταλύματα σύντομης διαμονής, αλλά μόλις στο 10,2% των διανυκτερεύσεων. Οι αλλοδαποί συγκέντρωσαν το 82% των αφίξεων και το 89,8% των διανυκτερεύσεων.

Η απόσταση εξηγείται σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια της παραμονής. Οι Έλληνες έμειναν κατά μέσο όρο 2,2 ημέρες, έναντι 4,3 ημερών για τους επισκέπτες από το εξωτερικό.

Επι της ουσίας, όταν ο Έλληνας πληρώνει για τουριστικό κατάλυμα, παραμένει περίπου το μισό χρονικό διάστημα από τον ξένο επισκέπτη. Η αύξηση των αφίξεων των ημεδαπών κατά 2,5% και των διανυκτερεύσεων κατά 2,7% δείχνει ότι ο εσωτερικός τουρισμός διατηρείται, χωρίς όμως να ακολουθεί τους ρυθμούς ανάπτυξης που καταγράφονται στα προσωπικά ταξίδια συνολικά.

Ενδεικτική είναι και η σχετικά ισχυρότερη παρουσία των Ελλήνων στα κάμπινγκ, όπου αντιστοιχούσαν στο 23,3% των διανυκτερεύσεων. Αντίθετα, στα καταλύματα σύντομης διαμονής οι διανυκτερεύσεις των ημεδαπών υποχώρησαν κατά 0,6%.

Στα 3,3 δισ. ευρώ οι δαπάνες στο εξωτερικό

Διαφορετική, αλλά εξίσου αποκαλυπτική, είναι η εικόνα στον εξερχόμενο τουρισμό. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επεξεργάστηκε το ΙΝΣΕΤΕ, οι ταξιδιωτικές πληρωμές των Ελλήνων στο εξωτερικό ανήλθαν το 2025 στο ιστορικό υψηλό των 3,3 δισ. ευρώ, σημειώνοντας άνοδο 19% από τα 2,8 δισ. ευρώ του 2024.

Οι αναχωρήσεις αυξήθηκαν κατά 8%, φθάνοντας τα 7,2 εκατ., ενώ οι διανυκτερεύσεις ενισχύθηκαν μόλις κατά 3%, στα 35,5 εκατ.

Η πολύ μεγαλύτερη αύξηση των πληρωμών σε σχέση με τα ταξίδια και τις διανυκτερεύσεις δείχνει ότι το κόστος του εξερχόμενου τουρισμού αυξήθηκε σημαντικά. Οι πληθωριστικές πιέσεις σε μεταφορές, διαμονή και εστίαση επιβάρυναν τον προϋπολογισμό, ενώ παράλληλα καταγράφηκε στροφή προς ακριβότερους προορισμούς.

Οι χώρες της Ευρωζώνης συγκέντρωσαν πλέον το 41% των εξερχόμενων ταξιδιών. Οι πληρωμές προς τις συγκεκριμένες αγορές αυξήθηκαν κατά 23% και οι αναχωρήσεις κατά 10%.

Ένα ταξίδι σε χώρα της Ευρωζώνης κόστισε κατά μέσο όρο 2,6 φορές περισσότερο από ένα ταξίδι σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκτός Ευρωζώνης. Η μετατόπιση αυτή δείχνει ότι ένα οικονομικά ισχυρότερο τμήμα του ταξιδιωτικού κοινού απομακρύνεται σταδιακά από τις παραδοσιακά φθηνότερες αγορές της ευρύτερης περιοχής και κατευθύνεται προς ευρωπαϊκούς προορισμούς για αναψυχή, city breaks και καλοκαιρινές διακοπές.

Λιγότερες διανυκτερεύσεις, ακριβότερη κάθε ημέρα

Η μέση διάρκεια ενός ταξιδιού στο εξωτερικό μειώθηκε το 2025 κατά 4%, στις 4,9 διανυκτερεύσεις, από 5,2 το προηγούμενο έτος. Πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί.

Την ίδια στιγμή, η μέση δαπάνη ανά ταξιδιώτη αυξήθηκε κατά 10%, στα 464 ευρώ, από 420 ευρώ το 2024. Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η άνοδος της δαπάνης ανά διανυκτέρευση, η οποία αυξήθηκε κατά 16%, από 81 σε 94 ευρώ. Οι Έλληνες που ταξιδεύουν στο εξωτερικό μένουν λιγότερο, αλλά πληρώνουν περισσότερο για κάθε ημέρα του ταξιδιού τους.

Στις χώρες της Ευρωζώνης, η μέση ημερήσια δαπάνη έφθασε τα 97 ευρώ. Ήταν, μάλιστα, υψηλότερη κατά 12% από τη μέση ημερήσια δαπάνη των Ευρωπαίων ταξιδιωτών στην Ελλάδα, η οποία διαμορφώθηκε στα 87 ευρώ.

Παράλληλα, το δεύτερο και το τρίτο τρίμηνο συγκέντρωσαν το 57% των συνολικών πληρωμών για ταξίδια στο εξωτερικό. Η αυξημένη συμμετοχή των θερινών μηνών δείχνει ότι για ένα μέρος των Ελλήνων το εξωτερικό δεν αποτελεί πλέον μόνο επιλογή για ένα σύντομο χειμερινό city break, αλλά και εναλλακτική για τις βασικές καλοκαιρινές διακοπές.

Εκτός διακοπών λόγω ακρίβειας

Η αύξηση των ταξιδιών δεν πρέπει να συγχέεται με γενικευμένη βελτίωση της οικονομικής δυνατότητας των νοικοκυριών.Το 56,4% όσων δεν πραγματοποίησαν προσωπικό ταξίδι το 2025 δήλωσε ότι εμποδίστηκε από οικονομικούς λόγους. Τα προβλήματα υγείας ή περιορισμένης κινητικότητας ακολούθησαν με ποσοστό 20,8%, ενώ το 16,7% επικαλέστηκε έλλειψη ελεύθερου χρόνου εξαιτίας επαγγελματικών υποχρεώσεων.

Η ελληνική ταξιδιωτική αγορά εμφανίζεται έτσι περισσότερο άνιση. Όσοι διαθέτουν μεγαλύτερο εισόδημα ή πρόσβαση σε ιδιόκτητο κατάλυμα μπορούν να πραγματοποιούν περισσότερες αποδράσεις ή να επιλέγουν ακριβότερους προορισμούς στο εξωτερικό. Όσοι δεν έχουν αντίστοιχες δυνατότητες περιορίζουν τις ημέρες, αναζητούν δωρεάν φιλοξενία ή μένουν εντελώς εκτός διακοπών.

Η ακρίβεια δεν σταμάτησε τα ταξίδια. Τα έκανε μικρότερα, ακριβότερα και περισσότερο εξαρτημένα από την οικονομική αντοχή και τις διαθέσιμες οικογενειακές υποδομές κάθε νοικοκυριού. Ο Έλληνας τουρίστας εξακολουθεί να ταξιδεύει. Απλώς, όλο και συχνότερα, δεν αγοράζει μία μεγάλη περίοδο διακοπών, αλλά λίγες ημέρες κάθε φορά.

moneyreview.gr