Κρίσιμη συνάντηση για τα Στενά του Ορμούζ: Στο ίδιο τραπέζι Ιράν και χώρες του Κόλπου

Μια σπάνια συνάντηση που θα μπορούσε να αποδειχθεί καθοριστική για το μέλλον των Στενών του Ορμούζ εξετάζουν το Ιράν και οι έξι χώρες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC).

Την ώρα που ο πόλεμος με τις ΗΠΑ παραμένει χωρίς σαφή προοπτική τερματισμού, το Ομάν επιχειρεί σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg να συγκαλέσει τη Δευτέρα στο Σαλαλάχ, στο νότιο τμήμα της χώρας, τους υπουργούς Εξωτερικών των κρατών του GCC και του Ιράν, σε μια συνάντηση που, εφόσον πραγματοποιηθεί, θα είναι η πρώτη μεταξύ των δύο πλευρών από την έναρξη του πολέμου πριν από περισσότερο από έξι μήνες.

Η συνάντηση, πάντως, δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, ενώ η κλιμάκωση των συγκρούσεων μεταξύ των δυνάμεων που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία και των Χούθι στην Υεμένη, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν, ενδέχεται να περιπλέξει τα σχέδια.

Στο τραπέζι το μέλλον των Στενών του Ορμούζ

Το βασικό ζήτημα αναμένεται να είναι η τύχη των Στενών του Ορμούζ, ενός από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαύλους παγκοσμίως για τη μεταφορά πετρελαίου, φυσικού αερίου και άλλων εμπορευμάτων.

Τα Στενά έχουν ουσιαστικά κλείσει από τα τέλη Φεβρουαρίου που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν τους βομβαρδισμούς στο Ιράν. Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να πιέσει την Τεχεράνη να επιτρέψει ξανά την ελεύθερη διέλευση των πλοίων, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων ναυτικό αποκλεισμό.

Το Ιράν, από την πλευρά του, επιμένει ότι πρέπει να διατηρήσει τον έλεγχο της θαλάσσιας οδού και τις τελευταίες εβδομάδες βρίσκεται σε συνομιλίες με το Ομάν για ένα πλαίσιο διαχείρισης της ναυσιπλοΐας.

Ένα πιθανό σχέδιο θα μπορούσε να προβλέπει την καταβολή τελών για τη διέλευση πλοίων, κάτι που απορρίπτουν έντονα τόσο οι ΗΠΑ όσο και τα κράτη του Κόλπου.

Παραμένει, συνεπώς, ανοιχτό το ερώτημα αν οι χώρες του GCC θα μπορούσαν να αποδεχθούν μια προσωρινή συμφωνία που θα επέτρεπε την επανεκκίνηση της εμπορικής κίνησης.

Το Ομάν επιχειρεί να ανοίξει δίαυλο

Το Μουσκάτ έχει αναλάβει για ακόμη μία φορά ρόλο μεσολαβητή, προσπαθώντας να φέρει στο ίδιο τραπέζι το Ιράν και τις αραβικές μοναρχίες του Κόλπου.

Δεν είναι, ωστόσο, βέβαιο ότι θα συμμετάσχουν όλα τα μέλη του GCC, μεταξύ των οποίων η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ.

Την ίδια ώρα, η ένταση στην περιοχή παραμένει υψηλή. Οι ΗΠΑ και το Ιράν φαίνεται να προετοιμάζονται για έναν πόλεμο που μπορεί να διαρκέσει ακόμη και μήνες, ενώ καμία από τις δύο πλευρές δεν δείχνει διατεθειμένη να κάνει τις απαραίτητες υποχωρήσεις για την επανέναρξη των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.

Πιέζεται η οικονομία - «Ασφυξία» στον Κόλπο

Η παρατεταμένη κρίση στα Στενά του Ορμούζ έχει ήδη σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις.

Οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν ανοδικά αυτή την εβδομάδα, με το Brent να καταγράφει τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο από τον Ιούλιο, αν και την Παρασκευή υποχώρησε περισσότερο από 3%, περίπου στα 104 δολάρια το βαρέλι, μετά τις νέες εκτιμήσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας για την παγκόσμια ζήτηση.

Παράλληλα, το Κατάρ ανακοίνωσε δημοσιονομικό έλλειμμα το δεύτερο τρίμηνο, το μεγαλύτερο εδώ και σχεδόν μία δεκαετία, καθώς η διαταραχή στα Στενά επηρεάζει το εμπόριο φυσικού αερίου.

Η οικονομία της Σαουδικής Αραβίας συρρικνώθηκε επίσης το ίδιο διάστημα.

Η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν καταφέρει να παρακάμψουν σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα χρησιμοποιώντας αγωγούς για μέρος των εξαγωγών αργού τους. Ωστόσο, η ουσιαστική διακοπή της ναυσιπλοΐας εξακολουθεί να πλήττει τις οικονομίες τους, ενώ λειτουργεί αποτρεπτικά για επενδύσεις και τουρισμό.

Την ίδια ώρα, περισσότερα πλοία επιχειρούν τους τελευταίους δύο μήνες να περάσουν από τα Στενά του Ορμούζ. Σε αρκετές περιπτώσεις, όμως, κινούνται κρυφά κατά τη διάρκεια της νύχτας, με αμερικανική στρατιωτική προστασία και απενεργοποιημένους τους πομπούς τους, ενώ έχουν σημειωθεί επανειλημμένες επιθέσεις με ιρανικούς πυραύλους και drones.

Μια ενδεχόμενη συνάντηση Ιράν-χωρών του Κόλπου δεν θα σηματοδοτούσε κατ' ανάγκη συμφωνία, θα αποτελούσε όμως ένα σημαντικό διπλωματικό άνοιγμα σε μια από τις πιο επικίνδυνες κρίσεις για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

iefimerida.gr