«Άγνωστες πτυχές της κρητικής ιστορίας στον 20ο αιώνα»

Η πρώτη φετινή συνάντηση του κύκλου ομιλιών «Το Πανεπιστήμιο στην Κοινωνία» θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα, 21 Οκτωβρίου 2024, ώρα 19:00, στο Σπίτι του Πολιτισμού, στο Ρέθυμνο, με θέμα «Άγνωστες πτυχές της κρητικής ιστορίας στον 20^ο αιώνα»

Ομιλητές:

Νίκος Βαφέας Καθηγητής Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης, Κοσμήτορας Σχολής Κοινωνικών Επιστημών Πανεπιστημίου Κρήτης

Γιάννης Σκαλιδάκης, Μέλος ΕΔΙΠ Τμήματος Πολιτικής επιστήμης Πανεπιστημίου Κρήτης.

Συντονισμός-Σχολιασμός:

Γιώργος Σαχίνης, Δημοσιογράφος.

Περίληψη ομιλίας κ. Ν. Βαφέα: Αντικείμενο της διάλεξης είναι όσα συνέβησαν στην κοινωνία της Κρήτης τα χρόνια που μεσολαβούν από την Ένωση μέχρι τη Μάχη της Κρήτης, μία περίοδο δηλαδή που κατά κανόνα έχει μείνει στο περιθώριο της ιστορικής έρευνας. Θα γίνει αναφορά στο πώς οι Κρήτες βίωσαν, από πολύ νωρίς μάλιστα, τη σύγκρουση του Εθνικού Διχασμού σε τοπικό επίπεδο, στην άγνωστη μέχρι πρόσφατα «στάση των ανυπότακτων» στη δυτική Κρήτη κατά τη διάρκεια της Μικρασιατικής Εκστρατείας, στα όσα συνέβησαν στο νησί αμέσως μετά την Μικρασιατική Καταστροφή, με επίκεντρο την ανάπτυξη του ντόπιου κινήματος των Παλαιών Πολεμιστών, στην ιστορία της κρητική Αριστεράς κατά το Μεσοπόλεμο, και βεβαίως στο πώς η Κρήτη βίωσε την εγκαθίδρυση του Καθεστώτος της 4^ης Αυγούστου υπό τον Ιωάννη Μεταξά, με αποκορύφωμα την εκδήλωση του «κινήματος των Χανίων», το καλοκαίρι του 1938, της μοναδικής εν ολίγοις συγκροτημένης  ένοπλης αντίστασης σε εθνική κλίμακα κατά της μεταξικής δικτατορίας.

Περίληψη ομιλίας κ. Γ. Σκαλιδάκη: Από την επανάσταση του 1821 ως την Ένωση με την Ελλάδα και από τους Βαλκανικούς Πολέμους ως την περίοδο της γερμανικής κατοχής, στην Κρήτη συγκροτείται μια παράδοση ένοπλης κινητοποίησης. Η εισήγηση θα προσπαθήσει να εμβαθύνει στην περίοδο αυτή (1821-1945) θέτοντας νέα ερωτήματα για τη σύνδεση των ένοπλων αγώνων με τις οικονομικές λειτουργίες, την κοινωνική σύνθεση και την πολιτική συγκρότηση των Κρητών αγωνιστών και του κοινωνικού τους περίγυρου. 

Βιογραφικό κ. Ν. Βαφέα: Ο Νίκος Βαφέας είναι Καθηγητής στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης, όπου διδάσκει Ιστορική και Πολιτική Κοινωνιολογία, και Κοσμήτορας της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Κρήτης. Πρόσφατα δημοσίευσε την επιστημονική μονογραφία με τίτλο: Από τον Λιποτάκτη στον Αντάρτη: Η «στάσις των ανυποτάκτων» στη δυτική Κρήτη, 1921-1922 (Αθήνα, εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 2022).

Βιογραφικό κ. Γ. Σκαλιδάκη: Ο Γιάννης Σκαλιδάκης διδάσκει Ευρωπαϊκή και Ελληνική Ιστορία ως Ε.ΔΙ.Π. στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης. Έχει συγγράψει τρεις μονογραφίες και έχει δημοσιεύσει άρθρα σε ελληνικά και ξένα επιστημονικά περιοδικά. Η τρέχουσα έρευνα του αφορά την Κρήτη του 19ου αιώνα και τη συγκρότηση ένοπλων επαναστατικών σωμάτων. 

Ο Κύκλος Ομιλιών για το ευρύ κοινό «Το Πανεπιστήμιο στην Κοινωνία» συνδιοργανώνεται από τη Σχολή Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Κρήτης, τα ενταγμένα στο Κ.Ε.ΜΕ. (Κέντρο Ερευνών & Μελετών) εργαστήριά της, την Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνου και τον Δήμο Ρεθύμνης.