Η «Μαύρη Χήρα» του Ιράν: Παντρευόταν ηλικιωμένους, τους δηλητηρίαζε και ξάφριζε τις περιουσίες τους

Μία από τις πιο σκοτεινές υποθέσεις κατά συρροή δολοφονιών στη σύγχρονη ιστορία του Ιράν έφτασε στην κατάληξή της, με την Κολσούμ Ακμπαρί, γνωστή στα ιρανικά μέσα ως η «Μαύρη Χήρα», να καταδικάζεται σε θάνατο για τις δολοφονίες ηλικιωμένων ανδρών, τους οποίους παντρευόταν και στη συνέχεια, μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, δηλητηρίαζε.

Η δράση της φέρεται να εκτεινόταν σε διάστημα μεγαλύτερο των 20 ετών, από τις αρχές της δεκαετίας του 2000 έως τη σύλληψή της το 2023. Τα θύματά της ήταν κυρίως ηλικιωμένοι άνδρες, αρκετοί από τους οποίους ήταν χήροι ή ζούσαν χωρίς στενούς συγγενείς δίπλα τους. Η Ακμπαρί κέρδιζε την εμπιστοσύνη τους, τους παντρευόταν - συχνά μέσω του θεσμού του προσωρινού γάμου - και λίγο αργότερα άρχιζαν να εμφανίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας.

Η ίδια φέρεται να έχει ομολογήσει τουλάχιστον 11 δολοφονίες, ενώ σε μία από τις ανακρίσεις της είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο τα θύματα να ήταν ακόμη περισσότερα. «Δεν ξέρω πόσους σκότωσα. Ίσως ήταν 13 ή 15 άνθρωποι. Δεν θυμάμαι ακριβώς», φέρεται να είχε πει.

Πώς εξόντωνε τα θύματά της

Η μέθοδος που περιγράφουν οι ιρανικές αρχές δεν προκαλούσε αρχικά υποψίες. Η Ακμπαρί φέρεται να χρησιμοποιούσε ηρεμιστικά, φάρμακα για τον διαβήτη, βιομηχανικό οινόπνευμα και άλλα σκευάσματα, τα οποία είτε χορηγούσε απευθείας στους άνδρες είτε διέλυε στις σούπες και τα τσάγια τους.

Τα θύματα άρχιζαν να εμφανίζουν ναυτία, λιποθυμικά επεισόδια και δυσκολία στην αναπνοή. Επειδή επρόκειτο κυρίως για ηλικιωμένους, οι συγγενείς τους απέδιδαν συχνά την επιδείνωση της υγείας τους στην ηλικία ή σε προϋπάρχουσες παθήσεις. Νοσοκομεία τούς αντιμετώπιζαν για καρδιολογικά προβλήματα ή διαβήτη και, μετά τον θάνατό τους, σε αρκετές περιπτώσεις θεωρήθηκε ότι είχαν πεθάνει από φυσικά αίτια.

Η γεωγραφική διασπορά των θυμάτων σε διαφορετικές πόλεις βοήθησε την Ακμπαρί, σύμφωνα με δημοσιεύματα σε τοπικά και διεθνή μέσα, να παραμείνει για χρόνια μακριά από τις υποψίες των Αρχών.

Η δράση της αποκαλύφθηκε το 2023 μετά τον θάνατο του 82χρονου τελευταίου συζύγου της.

Πριν πεθάνει, ο ηλικιωμένος είχε πει στα παιδιά του ότι η Ακμπαρί τον ανάγκαζε να παίρνει φάρμακα για την καρδιά και την αρτηριακή πίεση, τα οποία τον έκαναν επανειλημμένα να χάνει τις αισθήσεις του.

Μετά τον θάνατό του, οι συγγενείς του απευθύνθηκαν στην αστυνομία και ζήτησαν να διερευνηθεί η υπόθεση. Η Ακμπαρί συνελήφθη τον Σεπτέμβριο του 2023 και η έρευνα αποκάλυψε ότι είχε παντρευτεί αρκετούς ακόμη άνδρες, με τους γάμους να έχουν επανειλημμένα την ίδια κατάληξη: τον θάνατό τους.

Η έρευνα επεκτάθηκε σε παλαιότερους θανάτους, με εκταφές και νέες τοξικολογικές εξετάσεις. Στο δικαστήριο κατέθεσαν γιατροί που στο παρελθόν είχαν αποδώσει θανάτους σε φυσικά αίτια, αλλά και συγγενείς που είχαν δει τους δικούς τους ανθρώπους να αρρωσταίνουν ανεξήγητα μετά τον γάμο τους με την Ακμπαρί.

Οι προσωρινοί γάμοι και το οικονομικό κίνητρο

Κεντρικό ρόλο στην υπόθεση έχει ο θεσμός του «sigheh», του προσωρινού γάμου που αναγνωρίζεται από το σιιτικό δίκαιο στο Ιράν. Η διάρκειά του μπορεί να συμφωνηθεί εκ των προτέρων και προβλέπει προίκα, ωστόσο οι προσωρινοί σύζυγοι δεν κληρονομούν αυτομάτως ο ένας τον άλλον σύμφωνα με το ιρανικό αστικό δίκαιο.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η Ακμπαρί χρησιμοποιούσε τέτοιους γάμους για να αποκτά πρόσβαση στη ζωή, στο σπίτι και στα οικονομικά των ηλικιωμένων ανδρών.

Το γεγονός ότι δεν είχε πάντοτε κληρονομικά δικαιώματα δεν φαίνεται να αποτελούσε εμπόδιο. Φέρεται να έπειθε ορισμένους συζύγους της να της μεταβιβάζουν ακίνητα ή οχήματα όσο βρίσκονταν ακόμη εν ζωή, ενώ αποκτούσε πρόσβαση σε συντάξεις και αποταμιεύσεις και αξιοποιούσε την υποχρέωση καταβολής της συμφωνημένης προίκας. Τουλάχιστον ορισμένοι από τους γάμους της ήταν μόνιμοι, γεγονός που της εξασφάλιζε ισχυρότερα κληρονομικά δικαιώματα.

Από τον τελευταίο σύζυγό της, σύμφωνα με τις Αρχές, είχε λάβει προίκα ύψους πέντε δισ. ριάλ (περίπου 102.000 ευρώ) πριν από τον θάνατό του.

Δέκα οικογένειες ζήτησαν την εκτέλεσή της

Το δικαστήριο την έκρινε ένοχη για 11 ανθρωποκτονίες από πρόθεση και μία απόπειρα ανθρωποκτονίας. Στο Ιράν, η ποινή σε τέτοιες υποθέσεις επηρεάζεται και από την απόφαση των οικογενειών των θυμάτων, βάσει της αρχής του «qisas», της ανταποδοτικής δικαιοσύνης.

Δέκα οικογένειες ζήτησαν την επιβολή της θανατικής ποινής, ενώ μία επέλεξε οικονομική αποζημίωση, το λεγόμενο diyya ή «blood money». Το αποτέλεσμα ήταν η επιβολή δέκα θανατικών ποινών και επιπλέον δεκαετούς κάθειρξης για την απόπειρα ανθρωποκτονίας.

Το δικαστήριο διέταξε επίσης τη δήμευση της περιουσίας της, ενώ τόσο η Ακμπαρί όσο και οι οικογένειες των θυμάτων έχουν δικαίωμα να προσφύγουν κατά της απόφασης πριν αυτή καταστεί τελεσίδικη.

Οι συνήγοροί της είχαν ζητήσει να υποβληθεί σε ψυχιατρική αξιολόγηση, επικαλούμενοι ενδεχόμενη ψυχική αστάθεια. Οι δικαστές απέρριψαν το επιχείρημα, θεωρώντας ότι η μακροχρόνια και μεθοδική δράση της, ο τρόπος με τον οποίο συγκάλυπτε τους θανάτους και το οικονομικό όφελος έδειχναν σχεδιασμό και όχι απώλεια επαφής με την πραγματικότητα.

Η serial killer που συγκλόνισε το Ιράν

Η υπόθεση έχει προκαλέσει τεράστιο ενδιαφέρον στο Ιράν, όχι μόνο λόγω του αριθμού των θυμάτων και της διάρκειας της δράσης της Ακμπαρί, αλλά και επειδή πρόκειται για γυναίκα κατά συρροή δολοφόνο σε μια χώρα όπου, όπως και διεθνώς, η συντριπτική πλειονότητα των serial killers είναι άνδρες.

Παράλληλα, άνοιξε μια ευρύτερη συζήτηση για τον θεσμό του προσωρινού γάμου, την οικονομική εκμετάλλευση ηλικιωμένων και την προστασία ανθρώπων που ζουν μόνοι ή χωρίς στενούς συγγενείς.

Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα λόγω της γήρανσης του πληθυσμού του Ιράν. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται για την υπόθεση, μέσα σε μία γενιά ένας στους τέσσερις Ιρανούς αναμένεται να είναι άνω των 60 ετών, καθιστώντας την προστασία των ηλικιωμένων από οικονομική εκμετάλλευση και κακοποίηση ολοένα σημαντικότερη κοινωνική πρόκληση.