Αλλάζει ο χάρτης των υπεράκτιων αιολικών πάρκων - Η περίπτωση της Κρήτης

Από τη συρρίκνωση και τη μετατόπιση οικοπέδων στην οριστική απένταξη και στη μετάθεσή τους σε μεταγενέστερη φάση ανάπτυξης προχωράει το ΥΠΕΝ, προκειμένου να μη γίνει το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων πεδίο συγκρούσεων και οδηγηθεί σε καθυστέρηση.

Για τον αρμόδιο υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θεόδωρο Σκυλακάκη, η αξιοποίηση του πλούσιου υπεράκτιου αιολικού δυναμικού της χώρας αποτελεί προτεραιότητα και προσωπικό στοίχημα, και οι κατευθύνσεις που έχει δώσει στην Ε∆ΕΥΕΠ ως αρμόδιο φορέα, την επομένη κιόλας ημέρα των ευρωεκλογών, είναι να επισπεύσει τον επανασχεδιασμό του προγράμματος ώστε να μπει σε ράγες και να αρχίσει να τρέχει, δίνοντας προβάδισμα σε περιοχές όπου δεν εκδηλώνονται αντιδράσεις, όπως αναφέρει το moneyreview.gr,

Όπως σημειώνει ρεπορτάζ της Καθημερινής, λαμβάνοντας υπόψη τις κατευθύνσεις του υπουργού, η Ε∆ΕΥΕΠ ολοκληρώνει πιθανότατα και μέσα στο Σαββατοκύριακο τον επανασχεδιασμό των περιοχών. Σύμφωνα με πληροφορίες, οριστικά εκτός σχεδιασμού (μεσοπρόθεσμου και μακροπρόθεσμου) μένουν τα ∆ιαπόντια Νησιά στο Ιόνιο μετά τις αντιδράσεις των τοπικών κοινωνιών και φορέων της ευρύτερης περιοχής, ενώ οι δύο περιοχές βορειοανατολικώς της Κρήτης (Κρήτη 2α και Κρήτη 2β) βγαίνουν από την πρώτη φάση ανάπτυξης του εθνικού προγράμματος και μετατίθενται χρονικά για μετά το 2032, πιθανότατα και μετά το 2035. Στη συγκεκριμένη περιοχή μεταξύ Αγ. Νικολάου και Σητείας ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε την εγκατάσταση αιολικών πάρκων συνολικής ισχύος 600 MW. Το ΥΠΕΝ επιδίωξε αρχικά να κάμψει τις αντιδράσεις που εκδηλώθηκαν από ξενοδόχους, δήμους και Περιφέρεια Κρήτης με τη συρρίκνωση και παράλληλη μετατόπιση των δύο οικοπέδων σε απόσταση που δεν υπήρχε οπτική όχληση.

Τελικά, ωστόσο, και προκειμένου να «τρέξει» γρήγορα το πρόγραμμα, αποφασίστηκε να μετατεθούν για τη δεύτερη φάση ανάπτυξης. Στη θέση τους μπαίνουν κατά πάσα πιθανότητα τα θαλάσσια οικόπεδα στην περιοχή του Πατραϊκού Κόλπου και στους Αγ. Αποστόλους νοτιοανατολικά της Εύβοιας, αφού το εθνικό πρόγραμμα πρέπει να καλύπτει τους στόχους του ΕΣΕΚ, που προβλέπουν ισχύ 1,9 GW στην πρώτη φάση ανάπτυξης (έως το 2030), συμπεριλαμβανομένων και των 600 MW των δύο πιλοτικών έργων στην Αλεξανδρούπολη. Σε προτεραιότητα μπαίνει το θαλάσσιο οικόπεδο Κρήτη 1 στην περιοχή Ζάκρου – Ξερόκαμπου της Σητείας, το οποίο προβλέπεται να μεγαλώσει για να υποδεχθεί έργα μεγαλύτερα των 200 ΜW που προέβλεπε ο αρχικός σχεδιασμός, και σε κάθε περίπτωση όχι μεγαλύτερα από 400 MW, όριο που θέτει η δυναμικότητα του ηλεκτρικού συστήματος. Στους στόχους του ΥΠΕΝ, μάλιστα, είναι να συνδυαστεί η ανάπτυξη του υπεράκτιου αιολικού και με νέες μορφές τουριστικές ανάπτυξης, όπως συμβαίνει ήδη σε άλλες χώρες, όπου τέτοιου είδους έργα αποτελούν αξιοθέατα σύγχρονης μηχανικής για τους επισκέπτες. Από την περιοχή αυτή θα ξεκινήσει η ανάπτυξη του εθνικού προγράμματος, και η επιλογή πέραν του πλούσιου αιολικού δυναμικού της έχει να κάνει και με τα χαρακτηριστικά της (φαλακρά βουνά χωρίς τουριστικές εγκαταστάσεις σε οποιαδήποτε απόσταση) που δεν εγκυμονούν κινδύνους αντιδράσεων.

Η αμέσως επόμενη περιοχή, με βάση τη νέα προτεραιοποίηση, είναι στο Αιγαίο, νοτίως της Ρόδου, όπου προβλέπεται να εγκατασταθούν έργα 550 MW. Η Ρόδος μαζί με την περιοχή Ζάκρου – Ξερόκαμπου της Κρήτης, τους Αγ. Αποστόλους στην Εύβοια, τον Πατραϊκό Κόλπο και τη Γυάρο θα είναι, εάν δεν αλλάξει κάτι, οι πέντε περιοχές που θα στηρίξουν τους στόχους του ΕΣΕΚ για την ανάπτυξη 1,3 GW έως το 2030, πέραν της περιοχής της Αλεξανδρούπολης όπου προβλέπεται να αναπτυχθούν δύο πιλοτικά έργα συνολικής ισχύος 600 MW.

Πρόκειται για αδειοδοτημένα έργα που αναπτύσσουν η ∆ΕΗ και η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, οι οποίες έχουν ξεκινήσει από κοινού τις ανεμολογικές μελέτες.

Το ΥΠΕΝ προσδοκά την ευρύτερη αποδοχή των τοπικών κοινωνιών μέσω ενός γενναίου πακέτου με ανταποδοτικά οφέλη που δρομολογεί σε συνεργασία με την Ε∆ΕΥΕΠ. Το πακέτο αυτό, που ολοκληρώνεται το αμέσως επόμενο διάστημα στις λεπτομέρειές του, θα καλύπτει τουλάχιστον τρεις κατηγορίες και συγκεκριμένα τους ψαράδες που έχουν άμεση επαφή με τα πάρκα, αυτούς που έχουν οπτική επαφή και τους δημότες των αντίστοιχων περιοχών. Τα ανταποδοτικά οφέλη θα είναι ενιαία για όλες τις περιοχές και βάσει κάποιων αλγορίθμων θα προσαρμόζονται στις τοπικές ιδιαιτερότητες. Η χρηματοδότηση αυτού του πακέτου ανταποδοτικότητας θα προέλθει από το θεσμοθετημένο ειδικό τέλος 3% υπέρ των δήμων και των πολιτών του ετήσιου τζίρου για έργα ΑΠΕ, το οποίο στην περίπτωση των υπεράκτιων αιολικών θα αποφέρει πολλαπλάσιους πόρους απ’ ό,τι τα χερσαία αιολικά και τα φωτοβολταϊκά πάρκα, λόγω της πολύ μεγαλύτερης παραγωγής ενέργειας. Πυλώνας αυτού του ανταποδοτικού πακέτου θα είναι η ενέργεια, η οποία θα παρέχεται στις τοπικές κοινωνίες με μεγάλες εκπτώσεις και για κάποιες ώρες της ημέρας ακόμη και σε μηδενική τιμή. Από πλευράς του ΥΠΕΝ, εκφράζεται αισιοδοξία για την πορεία του προγράμματος με τον αρμόδιο υπουργό μάλιστα να προβλέπει ότι «θα προκαλέσει αναπτυξιακή έκρηξη στις περιοχές που θα επηρεάσει με πολλαπλούς τρόπους».