Έρχεται νέο κύμα αφρικανικής σκόνης στην Κρήτη - Συστάσεις για την προστασία της δημόσιας υγείας

Ένα νέο κύμα αφρικανικής σκόνης αναμένεται να επηρεάσει την Ελλάδα τις επόμενες ημέρες.

Όπως τονίζει ο κόμβος πληροφόρησης για την ατμοσφαιρική σύσταση στην Ελλάδα, AtmoHub, η σύγκλιση των ανέμων, λόγω του συνδυασμού ενός υψηλού βαρομετρικού συστήματος στη νοτιοανατολική Μεσόγειο και ενός βαρομετρικού χαμηλού στη δυτική Μεσόγειο, ευνοεί την εκπομπή αφρικανικής σκόνης από περιοχές της Σαχάρας, στο Μαρόκο και τη Λιβύη, και τη μεταφορά της προς την Ελλάδα.

Από σήμερα(04/02/26), αρχικά στα δυτικά τμήματα της χώρας και σταδιακά και στα ανατολικά, αναμένονται αυξημένες συγκεντρώσεις σκόνης στην ατμόσφαιρα. Το φαινόμενο θα ενισχυθεί εκ νέου στις 5 Φεβρουαρίου, επηρεάζοντας περισσότερο τη νότια Ελλάδα, κυρίως την Πελοπόννησο και την Κρήτη.

Επιπλέον, σύμφωνα με το AtmoHub, οι βροχοπτώσεις που θα συνοδεύσουν το φαινόμενο αναμένεται να αποσυμφορήσουν εν μέρει την ατμόσφαιρα, οδηγώντας σε εναπόθεση σκόνης στο έδαφος.

Επισημαίνεται ότι το AtmoHub συντονίζεται από την ομάδα NOA – ReACT του ΙΑΑΔΕΤ/ΕΑΑ και υποστηρίζεται από  το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Συνεργασίας της Υπηρεσίας Παρακολούθησης της Ατμόσφαιρας Copernicus CAMS (Copernicus Atmosphere Monitoring Service National Collaboration Programme), ενώ ως κόμβος πληροφόρησης για την ατμοσφαιρική σύσταση στην Ελλάδα, έχει αποστολή να καθιστά προσβάσιμη την παρακολούθηση και πρόγνωση της ατμοσφαιρικής σύστασης σε εθνικό επίπεδο, επικεντρώνοντας στην ακαδημαϊκή κοινότητα, τη βιομηχανία, πολιτειακούς φορείς και το ευρύ κοινό.

Μπορείτε να παρακολουθείτε την πρόγνωση και την εξέλιξη του φαινομένου, σύμφωνα με τα δεδομένα της Υπηρεσίας για την Παρακολούθηση της Ατμόσφαιρας CAMS στο διαδικτυακό portal του AtmoHub: https://portal.atmohub.gr/erimiki-skoni

Συστάσεις για την προστασία της δημόσιας υγείας

Οι διευθύνσεις Δημόσιας Υγείας, Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού της Περιφέρειας Κρήτης ενημερώνουν τους πολίτες ότι, σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα προγνωστικά δεδομένα, αναμένεται αύριο Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου 2026 αύξηση συγκεντρώσεων αιωρούμενων σωματιδίων (ΑΣ10) σε όλη την Κρήτη.

Συστάσεις σε άτομα αυξημένου κινδύνου

• Άτομα με αναπνευστικό πρόβλημα ή καρδιοπαθείς και παιδιά θα πρέπει να περιορίσουν κάθε έντονη σωματική δραστηριότητα, ιδιαίτερα αν αυτή γίνεται σε εξωτερικούς χώρους.
• Άτομα με άσθμα μπορεί να χρειαστούν πιο συχνά εισπνοές του ανακουφιστικού φαρμάκου που τυχόν λαμβάνουν.
• Άτομα άνω των 65 ετών θα πρέπει να περιορίσουν τη σωματική τους δραστηριότητα.

Συστάσεις στο γενικό πληθυσμό

Κάθε άτομο που αισθάνεται ενόχληση στα μάτια ή εμφανίζει βήχα, ρινική συμφόρηση ή ενόχληση στο λαιμό θα πρέπει να περιορίσει τη σωματική του άσκηση- δραστηριότητα, ιδιαίτερα αν αυτή γίνεται σε εξωτερικούς χώρους.

Τέλος επισημαίνεται ότι λόγω της παρεμφερούς φύσης της εκδήλωσης του φαινομένου, καθώς και των παρόμοιων τρόπων επίδρασης στην ανθρώπινη υγεία (ανθρώπινα συστήματα που επηρεάζονται, τρόπος εισόδου στον οργανισμό) είναι δυνατό να εφαρμοστούν οι παρακάτω συστάσεις, για τη λήψη επιπλέον μέτρων προφύλαξης του πληθυσμού ως ακολούθως:

• Παραμονή σε κλειστούς χώρους. Σε περίπτωση όπου κατοικημένες περιοχές βρίσκονται εντός της ζώνης εκδήλωσης του επεισοδίου κι επηρεάζονται από την μεταφορά της σκόνης προτείνεται η ελάττωση των άσκοπων μετακινήσεων και η παραμονή σε κλειστούς χώρους χωρίς απευθείας επικοινωνία με τον εξωτερικό αέρα (κλείσιμο παραθύρων, πορτών και λοιπών διόδων αέρα προς το εσωτερικό).
• Εφόσον οι κατοικίες διαθέτουν σύστημα κλιματισμού, προτείνεται η χρήση του στη λειτουργία ανακύκλωσης του εσωτερικού αέρα, ώστε να ελαχιστοποιηθεί η επιβάρυνση της ποιότητας του αέρα στους εσωτερικούς χώρους. Η επιλογή εισαγωγής «φρέσκου αέρα» που παρέχεται από ορισμένα συστήματα κλιματισμού πρέπει να απενεργοποιείται κατά τη διάρκεια του επεισοδίου για να αποφευχθεί η εισροή καπνού από το εξωτερικό περιβάλλον. Επίσης, είναι απαραίτητη η σωστή συντήρηση των φίλτρων των συστημάτων κλιματισμού.
• Μείωση των πηγών ρύπανσης του εσωτερικού αέρα εντός του σπιτιού. Κατά τη διάρκεια ενός επεισοδίου πρέπει να αποφεύγεται το κάπνισμα στο εσωτερικό των κατοικιών, το μαγείρεμα με τη χρήση ψησταριάς, η χρήση τζακιού για ψήσιμο/μαγείρεμα/θέρμανση, η χρήση αεροζόλ και οποιασδήποτε άλλης πηγής που ενδέχεται να επιβαρύνει την ποιότητα του εσωτερικού αέρα.

Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να ακολουθούνται πιστά οι οδηγίες των αρμόδιων αρχών.

Την ποιότητα του αέρα οι πολίτες μπορούν να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο μέσω της διαδικτυακής πλατφόρμας της Περιφέρειας Κρήτης  https://airquality.crete.gov.gr, καθώς επίσης και στη σελίδα του προγράμματος «Κοπέρνικος» της ΕΕ στον παρακάτω σύνδεσμο: https://atmosphere.copernicus.eu/charts/packages/cams_air_quality/