Εξαντλούνται τα αποθέματα γάλακτος – Απειλείται η παραγωγή φέτας, στα ύψη η τιμή του αρνιού και στην Κρήτη

Από γάλα κινδυνεύουν να ξεμείνουν το επόμενο διάστημα οι γαλακτοβιομηχανίες και οι τυροκομικές μονάδες, καθώς η θανάτωση εκατοντάδων χιλιάδων προβάτων για την εκρίζωση της ευλογιάς οδηγεί σε μείωση της πρώτης ύλης, μείωση που σε ορισμένες περιφέρειες, όπως για παράδειγμα στη Θράκη, φτάνει ακόμη και το 40%, ενώ σε απόλυτους αριθμούς η μεγαλύτερη μείωση ποσοτήτων καταγράφεται τους τελευταίους μήνες στη Θεσσαλία. Δεν είναι τυχαίο ότι χθες ο Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών Γαλακτοκομικών Προϊόντων (ΣΕΒΓΑΠ) εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία επισημαίνει ότι η εξάπλωση της ευλογιάς, «έχοντας ήδη καταστρέψει πολλές κτηνοτροφικές μονάδες, έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει πάρα πολύ αρνητικά αρκετές μεταποιητικές επιχειρήσεις λόγω της έλλειψης πρώτης ύλης».

Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες της «Καθημερινής», το πρόβλημα δεν αφορά κάποια μικρά τυροκομεία, αλλά πλέον χτυπάει την πόρτα τριών τουλάχιστον πολύ μεγάλων γαλακτοβιομηχανιών με πολύ ισχυρή παρουσία στη φέτα, οι οποίες βρίσκονται στη Θεσσαλία και την Κεντρική Μακεδονία. Δύο μάλιστα εξ αυτών έχουν προχωρήσει τα τελευταία χρόνια είτε σε σημαντικές εξαγορές για να ενισχύσουν την παρουσία τους στην κατηγορία της φέτας είτε σε σημαντικές επενδύσεις σε νέες μονάδες παραγωγής φέτας για να ενισχύσουν ακόμη περισσότερο την εξωστρέφειά τους. Η φέτα, άλλωστε, αποτελεί ένα από τα κυριότερα εξαγώγιμα προϊόντα της Ελλάδας. Συνολικά το 2024 η αξία των εξαγωγών φέτας ξεπέρασε τα 788 εκατ. ευρώ, αυξημένη κατά 6,73% σε σύγκριση με το 2023.

Στη Θεσσαλία, για παράδειγμα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΕΛΓΟ Δήμητρα, τα οποία αφορούν τον Αύγουστο, μήνα που δεν περιλαμβάνεται, βεβαίως, στη γαλακτική περίοδο, οι παραδοθείσες ποσότητες συμβατικού πρόβειου γάλακτος υποχώρησαν σε 5.901 τόνους από 6.211 τόνους, μείωση της τάξης του 5%, ενώ η κατάσταση έχει επιδεινωθεί τον Σεπτέμβριο, αλλά και τις τελευταίες εβδομάδες.

«Αν και πιστεύαμε ότι δεν θα παρουσιαζόταν πρόβλημα, καθώς δεν είναι ακόμη η γαλακτική περίοδος, πλέον αρχίζουν και τελειώνουν και τα αποθέματα», ανέφερε στην «Κ» στέλεχος του κλάδου. Πλέον οι όποιες ελπίδες εναπόκεινται στον… κακό καιρό, καθώς εκτιμάται ότι με την πτώση της θερμοκρασίας λόγω της έλευσης του χειμώνα τους επόμενους μήνες θα περιοριστεί η εξάπλωση της ζωονόσου.

Ας σημειωθεί ότι στην Ελλάδα η γαλακτική περίοδος είναι στις περισσότερες περιοχές από τον Δεκέμβριο μέχρι τον Μάρτιο και πλέον είναι κρίσιμο ποια θα είναι η κατάσταση στο ζωικό κεφάλαιο. Από τον Αύγουστο του 2024 μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2025 έχουν θανατωθεί περίπου 328.000 ζώα, ενώ μόνο το δίμηνο Αυγούστου – Σεπτεμβρίου επιβεβαιώθηκαν από τις αρμόδιες υπηρεσίες 580 νέες εστίες σε εκμεταλλεύσεις αιγοπροβάτων. Από αυτές, οι 233 εντοπίζονται στην Περιφέρεια Θεσσαλίας, 134 στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας και 95 στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης.

Ο ΣΕΒΓΑΠ στη χθεσινή του ανακοίνωση ασκεί για μια ακόμη φορά δριμεία κριτική στην πολιτική που ακολουθείται από την κυβέρνηση σε ό,τι αφορά την αντιμετώπιση του προβλήματος. Σύμφωνα με το θεσμικό όργανο εκπροσώπησης των γαλακτοβιομηχανιών, τα μέτρα βιοασφάλειας δεν αρκούν από μόνα τους και απαιτείται να καταβάλλονται άμεσες και ρεαλιστικές αποζημιώσεις στους κτηνοτρόφους, όχι μόνο για τη σφαγή των ζώων αλλά και για την αδυναμία αγοράς ζωοτροφών. «Οι κτηνοτρόφοι που δεν τηρούν τα μέτρα, κατά κανόνα δεν ωθούνται στην εκτροπή λόγω κάποιας έμφυτης παραβατικής συμπεριφοράς ή νοοτροπίας. Την προβληματική αυτή τάση των άκρως επικίνδυνων ανομιών από πλευράς κτηνοτρόφων τροφοδοτεί κυρίως ένας πολύ σημαντικός λόγος. Η απεγνωσμένη αντίδρασή τους για την επιβίωση τους», τονίζει ο ΣΕΒΓΑΠ.

Στην Κρήτη

Την ίδια ώρα, όπως έχει γράψει το newshub.gr η τιμή του αρνιού είναι στα ύψη (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ). 

Στη διπλάσια τιμή λοιπόν, αγοράζει την περίοδο αυτή ο καταναλωτής της Κρήτης το κρητικό αρνί, σε σχέση με την τιμή με την οποία πληρώνεται ο παραγωγός και η οποία έχει φτάσει τα 8,70 ευρώ το κιλό. Όμως, είναι η μόνη χρονιά, που η τιμή παραγωγού, του εξασφαλίζει την κάλυψη του κόστους παραγωγής από τη μια και από την άλλη ένα μικρό κέρδος, ενώ τα αρνιά που σφάζονται είναι ελάχιστα. Από κει και πέρα, μπαίνει το κέρδος των μεσαζόντων, που είναι οι ζωέμποροι και των λιανεμπόρων που είναι οι κρεοπώλες μέχρι το τελικό προϊόν να καταλήξει στο ράφι των καταναλωτών.

Τα στοιχεία αυτά δίνει στο newshub.gr ο πρόεδρος της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Ν. Χανίων Μανούσος Σταυριανουδάκης, μεταφέροντας την πάγια θέση όλων των συλλόγων που ανήκουν στην Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων, ότι σήμερα υπάρχει σε πολλές περιπτώσεις και το φαινόμενο της αισχροκέρδειας σε βάρος τόσο του παραγωγού όσο και του καταναλωτή. Και για να παταχθεί αυτή η αισχροκέρδεια θα πρέπει να καθοριστούν για τον παραγωγό η ελάχιστη εγγυημένη τιμή, με την οποία θα πληρώνεται για το προϊόν που παράγει.

Φυσικά, φέτος οι συνθήκες είναι πολύ χειρότερες σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, καθώς ήδη εκατοντάδες χιλιάδες αρνιά, έχουν σφαχτεί στην υπόλοιπη Ελλάδα λόγω της ευλογιάς και ήδη υπάρχουν παντού ελλείψεις στο αρνί, ακόμα και στην Κρήτη κάτι που δεν έχει προηγούμενο.

«Το αρνί αυτή την εποχή πάντα είναι ακριβό. Αρνιά σφάζονται ελάχιστα τώρα. Η ζήτηση είναι μεγαλύτερη από την προσφορά, αλλά ένα από τα αιτήματα μας, είναι να καθοριστούν κατώτατες εγγυημένες τιμές. Και αυτό είναι ένα από τα αιτήματα που εξαφανίζουν την αισχροκέρδεια. Δηλαδή, να καθοριστεί η κατώτατη εγγυημένη τιμή με βάση το κόστος και να μπορεί έτσι να τρώει και ο καταναλωτής το αρνί σε μια λογική τιμή, που θα μπορεί να πληρώσει», σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Ν. Χανίων.

Διαβάστε επισης:

Αρνί: «Πετάει» στο ράφι, δύο φορές πάνω από την τιμή παραγωγού – Πόσο κερδίζουν οι μεσάζοντες και οι λιανέμποροι