Κρήτη: Ξεκινούν κινητοποιήσεις οι επαγγελματίες αλιείς την Κυριακή-Με μαύρες σημαίες στο λιμάνι του Ηρακλείου

Αποφασισμένοι να φθάσουν ως το τέλος με τις κινητοποιήσεις που ξεκινούν αύριο είναι οι επαγγελαματίες αλιείς της Κρήτης καθώς η ακρίβεια στα καύσιμα, τα χαράτσια και οι παλινωδίες στις κυβερνητικές αποφάσεις που αφορούν στον κλάδο τους τους έχουν στραγγαλίσει οικονομικά.

Αύριο Κυριακή στις 10 το πρωί  θα πραγματοποιηθεί συγκέντρωση τους όχι μόνο στο Ηράκλειο αλλά και στα υπόλοιπα λιμάνια του νησιού όπου δραστηριοποιούνται επαγγελματίες αλιείς.

Με μαύρες σημαίες στα καϊκια τους οι παράκτιοι αλιείς θα διεκδικήσουν η Κυβέρνηση να δει και τα προβλήματα των μικρών του κλάδου καθώς οι μεγάλοι και μεσαίοι αλιείς πήραν κάποιες δεσμεύσεις και προχώρησαν σε αναστολή των κινητοποιήσεων τους

Από τις αποφάσεις της Κυβέρνησης και του κ. Σχοινά θα εξαρτηθεί η εξέλιξη του αγώνα των μικρών αλιέων της Κρήτης  καθώς πρόθεση τους είναι να έχει διάρκεια και να φθάσει μέχρι σε αποκλεισμό του λιμανιού και παράδοση των επαγγελματικών αδειών αλιείας τους.

Όπως πρόσφατα μας είπε ο Πρόεδρος του Συλλόγου Επαγγελματιών Αλιέων Ηρακλείου Γιάννη Ανδρουλάκης, (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ) για εκείνους δεν είναι απλά μια διαμαρτυρία  αλλά μια σημαντική μάχη για  επιβίωση  σε μια «επαγγελματική αρένα» που σβήνει τους «μικρούς»  εξαιτίας των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετωπίζουν.

Το τεράστιο κόστος του πετρελαίου που χρησιμοποιούν στα σκάφη τους είναι το κερασάκι στην τούρτα των πολλών και σοβαρών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο κλάδος τους και για τα οποία μέχρι σήμερα οι υποσχέσεις που λαμβάνουν από την Πολιτεία μοιάζουν με επιταγή χωρίς αντίκρισμα.

 Όπως έγινε γνωστό, και σε μια προσπάθεια να σταματήσουν οι κινητοποιήσεις των ψαράδων ανά την Ελλάδα, η επιδότηση του αλιευτικού πετρελαίου αυξάνεται στα 32 λεπτά το λίτρο για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο και στα 24 λεπτά για τους μήνες Ιούνιο, Ιούλιο και Αύγουστο.

Κι ενώ θα περίμενε κανείς πως το μέτρο αυτό θα προσέφερε ανακούφιση και στους αλιείες της Κρήτης στην πραγματικότητα το δικό τους όφελος από το μέτρο είναι μηδενικό αφού τα δικά τους τα σκάφη δεν καίνε ναυτιλιακό πετρέλαιο επί του οποίου ανακοίνωσε επιδότηση ο κ. Σχοινάς αλλά πετρέλαιο κίνησης. 

Το ναυτιλιακό πετρέλαιο το χρησιμοποιούν μόνο σκάφη με μηχανές με ισχύ πάνω από 600-700 ίππους. Σχεδόν  όλα τα αλιευτικά σκάφη της χώρας και δη της Κρήτης είναι όμως μικρά 10,12, 15 ίππων το ανώτερο.

Κατά συνέπεια η εξαγγελία αυτή για τη συντριπτική πλειοψηφία των ψαράδων της Κρήτης είναι απλά μια «φούσκα».

Οι επαγγελματίες ψαράδες του Ηρακλείου ασχολούνται με την παράκτια αλιεία πράγμα που σημαίνει πως βγαίνουν για ψάρεμα στα 7-8 ναυτικά μίλια μακριά από τη στεριά.

Αυτοί διαθέτουν μικρής ιπποδύναμης σκάφη και δεν ωφελούνται από τις κυβερνητικές ανακοινώσεις. Αντίθετα ωφελούνται οι ψαράδες τη μέσης αλιείας δηλαδή οι ανεμότρατες, τα γρι γρι. Τοπικά  υπάρχει μόνο μια ανεμότρατα.

Ο Σύλλογος Επαγγελματιών Αλιέων Νομού Ηρακλείου, στον οποίο ανήκουν πλέον οι ψαράδες της Παντάνασσας και γενικότερα του Μαλεβιζίου αλλά και εκείνοι της ευρύτερης περιοχής της Χερσονήσου, Μιλάτου κ.α, αριθμεί γύρω στα 300 μέλη.

Πληρώνουν ακόμα και τέλη κυκλοφορίας για τα καΐκια τους

Κάθε έξοδος στη θάλασσα για ψάρεμα έχει γίνει πλέον για τους επαγγελματίες ψαράδες ασύμφορη οικονομικά.

Αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Ανδρουλάκης: «Το πετρέλαιο έχει ανέβει στα ύψη, σήμερα το είδα 2,27-2,28 ευρώ το λίτρο. Για μια ψαριά θέλουμε γύρω στα 200 ευρώ πετρέλαιο. Τα έσοδα από τα ψάρια που φέρνουμε δεν ξεπερνούν τα 100-150 ευρώ. Μας βάζει συνέχεια μέσα αυτή η δουλειά.

Και πληρώνουμε ΕΦΚΑ, πληρώνουμε ΦΠΑ κάθε εξάμηνο, πληρώνουμε τέλη ελλιμενισμού, πληρώνουμε τέλη επιθεώρησης, πληρώνουμε στο Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας ένα σωρό λεφτά, πληρώνουμε στο Υπουργείο Οικονομικών τέλη κυκλοφορίας.

Ξέρω πως τα τέλη κυκλοφορίας είναι ανταποδοτικά , εμάς που μας τα ανταποδίδει; Μας κλείνει τις λακκούβες στη θάλασσα; Έχουν βάλει τέλη μόνο στα επαγγελματικά όχι στα ερασιτεχνικά».

Και δεν είναι μόνο αυτές οι οικονομικές υποχρεώσεις τους έχουν τα κόστη για τη συντήρηση των μηχανών τους, για τα ξύλινα κουφάρια των σκαφών τους κι ένα σωρό άλλες υποχρεώσεις.

Την ίδια ώρα οι αλιεργάτες, που παλαιότερα έκαναν μεροκάματα και βοηθούσαν στις ψαριές, έχουν αρχίσει κι αυτοί να αποχωρούν από τη δουλειά γιατί τα χρήματα που λαμβάνουν δεν φτάνουν για να ζήσουν.

Κενό γράμμα και οι ανακοινώσεις του καλοκαιριού για το λαγοκέφαλο

Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν το καλοκαίρι για επιδότηση του ψαρέματος των λαγοκέφαλων έμειναν στα χαρτιά.

Ο Μαργαρίτης Σχοινάς έβγαλε  πρόσκληση το καλοκαίρι να κυνηγήσουν τους λαγοκέφαλους με επιδότηση 5,33 ευρώ ανά κιλό.

Αφότου ανακοίνωσε το επιδοτούμενο ψάρεμα, έστειλε στις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, όπου θα εφαρμοζόταν το μέτρο πιλοτικά, έγγραφο και ζητούσε συμπληρωματικά προτάσεις για την καταπολέμηση του λαγοκέφαλου.

Έδωσε χρονοδιάγραμμα γι αυτές τις προτάσεις την 30^η Σεπτεμβρίου 2026, οπότε και του εστάλησαν οι προτάσεις που συντάχθηκαν με τη συνδρομή των ψαράδων. Έτσι το επιδοτούμενο ψάρεμα  έμεινε για την ώρα  στις εξαγγελίες.

Αλλά ακόμα και σήμερα να αποφασιζόταν η επιδοτούμενη αλιεία του λαγοκέφαλου όπως χαρακτηριστικά λέει ο κ. Ανδρουλάκης, με τι υποδομές θα προχωρήσει αυτό;

«Ψυγειοκαταψύκτες δεν υπάρχουν για αποθήκευση των αλιευμένων λαγοκέφαλων, κανείς δεν γνωρίζει ποιος θα τα παίρνει να τα πηγαίνει στον κλίβανο, δεν ξέρουμε σε ποιο κλίβανο θα καταλήγουν, ποιος θα ζυγίζει τα ψάρια, ποιος θα κόβει τα παραστατικά, σε ποιον θα παραδίδει λαγοκέφαλους ο αλιέας.  Είναι ένα μέτρο το ποδαριού, μια τρύπα στο νερό, χωρίς να μας καλέσουν να μας πουν πριν ανακοινώσουν το ψάρεμα τι προτάσεις έχουμε να τους καταθέσουμε. Ανακοινώθηκε το μέτρο μόνο και μόνο επειδή ήλθε σε δύσκολη θέση ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης μετά από 5-10 περιστατικά δαγκώματος λουόμενων από λαγοκέφαλους. Ήθελαν να δείξουν πως ενδιαφέρονται και ενεργοποιούνται γρήγορα κι έβγαλαν το μέτρο του ποδαριού χωρίς υποδομές», υποστηρίζει ο ίδιος.

Εισαγωγές ψαριών-Δεν ξέρουμε τι τρώμε

Άλλη μια πικρή ιστορία για τους επαγγελματίες ψαράδες είναι αυτή των εισαγωγών μεγάλων ποσοτήτων αλιευμάτων από τρίτες χώρες.

Τοπικά συνήθως οι ψαράδες βρίσκουν και ψαρεύουν μπαρμπούνια, σαργούς, φαγκριά, γόπες, κολιούς .

Τα αφρόψαρα που βλέπουμε στην αγορά είναι στην συντριπτική τους πλειοψηφία εισαγόμενα.

Μας λέει ο κ. Ανδρουλάκης σε ότι αφορά τις εισαγωγές: «Έρχονται ψάρια από τη Σενεγάλη κι άλλα κράτη της Αφρικής με αποτέλεσμα να είναι πιο πολλά τα εισαγόμενα και του ιχθυοτροφείου που πωλούνται στα καταστήματα και από τους εμπόρους από εκείνα που ψαρεύονται στην Κρήτη και την Ελλάδα γενικότερα.  Εκεί δίνει το βάρος η Κυβέρνηση.

Και το πρόβλημα είναι πως κανείς δεν ξέρει την ποιότητα αυτού που τρώει κι έχει έλθει από τρίτη χώρα.

Ότι γίνεται με τα εισαγόμενα τρόφιμα που δεν γνωρίζουμε την ποιότητα τους γίνεται και με τα ψάρια.

Και φυσικά δεν υπάρχει κανένας έλεγχος τους.

Οι μόνοι που ελέγχουμε τι πουλάμε στους Ηρακλειώτες είναι από το δικό μας το Σύλλογο που εποπτεύουμε την ιχθυαγορά, στην πλατεία 18 Άγγλων.

Όποιος ψαράς φέρνει την ψαριά του την πηγαίνει εκεί και την πουλάει αμέσως, μόλις τα ψάρια τελειώσουν κλείνει και η αγορά».

Νέα χαράτσια 

Και σαν να μην έφταναν στα προβλήματα του κλάδου των επαγγελματιών αλιέων όλα τα παραπάνω  ήλθε να προστεθεί και η  νέα ΚΑΠ με το νόμο 5336/2026 για το νέο αλιευτικό κώδικα και το σύστημα ελέγχου-παρακολούθησης των σκαφών και καταγραφής των αλιευμάτων.

Μέχρι τώρα τα αλιεύματα τοπικά κατέγραφε η Διεύθυνση Αλιείες, επί τη Λ. Πλαστήρα, όμως με τα νέα δεδομένα ζητούν από τους ψαράδες να έχουν υπολογιστή και να καταγράφουν τα ψάρια τους τοποθετώντας παράλληλα ένα μηχάνημα παρακολούθησης  σκαφών , το οποίο παρουσιάστηκε ως δωρεάν παροχή με ταυτόχρονη απαλλαγή από τα τέλη τηλεπικοινωνίας για τρία έτη.

Όμως 2-3 σκάφη που τοποθέτησαν αυτά τα συστήματα, αναφέρει ο κ. Ανδρουλάκης,  καλούνται τώρα να πληρώσουν το μήνα τέλη επικοινωνίας 240 ευρώ.

Και ο πρόεδρος των Αλιέων αναρωτιέται: «ψαράδες που είναι 73 ετών ή 65 ετών ή σαν εμένα που δεν ξέρω από τεχνολογία πως θα μπω στον υπολογιστή να καταγράφω τα ψάρια μου; Είμαι αναγκασμένος να πάω σε λογιστή και να ζητάει 25-30 ευρώ καθημερινά για να περνάει εκείνος τα δεδομένα ή διαφορετικά να μην τα καταγράφω και να κινδυνεύω με ποινικές και διοικητικές κυρώσεις.

Είναι καθαρά εισπρακτικό μέτρο αφού από σχεδόν 14.000 σκάφη στη χώρα θα εισπράττουν 200-250 ευρώ το μήνα από τον καθένα».

Κι αυτά ενώ έχουμε στο Αιγαίο τα τουρκικά αλιευτικά σκάφη να παραβιάζουν τα ύδατα μας να ψαρεύουν γύρω από τα νησιά μας ανεξέλεγκτα τυγχάνοντας μεγάλης προστασίας από το κράτος τους.

Σύμφωνα μάλιστα με τον κ. Ανδρουλάκη οι Τούρκοι ψαράδες επιδοτούνται για τα καύσιμα τους ώστε να μπαίνουν και να ψαρεύουν στα ελληνικά χωρικά ύδατα και να δημιουργούν πρόβλημα και αναστάτωση.

«Αντίθετα εμάς το κράτος μας αντιμετωπίζει ως εγκληματίες ενώ είμαστε βιοπαλαιστές. Το κάθε σκάφος μας δεν κάνει πάνω από 5-6 μεροκάματα το μήνα λόγω θαλασσοταραχών.

Όλοι είμαστε χρεωμένοι είτε στον ΕΦΚΑ, είτε στην Εφορία, είτε στον ΟΓΑ, χρωστάμε παντού.

Σβήνει το επάγγελμα, σβήνει η ομορφιά της Ελλάδας», περιγράφει με παράπονο.

Δίπλα στους αλιείς στηρίζοντας τον αγώνα τους στέκονται το ΕΚΗ, το ΠΑΜΕ, τα σωματεία ιδιωτικών υπαλλήλων,ξενοδοχοϋπαλλήλων, συνταξιούχων, το Συνδικάτο Οικοδόμων, η ΟΕΒΕΝΗ, η ΕΟΑΣΗ κ.α