Η ακρίβεια πιέζει και τα σούπερ μάρκετ – Μείωση κερδών και όγκου πωλήσεων

Ενισχυμένους τζίρους, συμπίεση των κερδών ή ακόμη και ζημίες, εξαγορές και ανακατατάξεις στα μερίδια αγοράς είναι τα βασικά στοιχεία που άφησε το 2022 στον κλάδο των σούπερ μάρκετ, χρονιά στην οποία ο υψηλός πληθωρισμός και το υψηλό κόστος λειτουργίας –κυρίως το ενεργειακό– καθόρισαν σε σημαντικό βαθμό τις εξελίξεις. Οι αλυσίδες που επένδυσαν στην ιδιωτική ετικέτα και σε εξαγορές δείχνουν πιο ανθεκτικές στις πιέσεις.

Ενισχυµένους τζίρους, συµπίεση των κερδών ή ακόµη και ζηµίες, εξαγορές και ανακατατάξεις στα µερίδια αγοράς είναι τα βασικά στοιχεία που άφησε το 2022 στον κλάδο των σούπερ µάρκετ, χρονιά στην οποία ο υψηλός πληθωρισµός και το υψηλό κόστος λειτουργίας –κυρίως το ενεργειακό– καθόρισαν σε σηµαντικό βαθµό τις εξελίξεις. Καθοριστικό ρόλο διαδραµάτισαν και οι κρατικές παρεµβάσεις για την αντιµετώπιση της ακρίβειας, καθώς αφενός λόγω του θεσµού του καλαθιού του νοικοκυριού πριµοδοτήθηκαν τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και αφετέρου λόγω της επιβολής πλαφόν στο περιθώριο κέρδους συµπιέστηκαν και τα κέρδη –η άµεση συνέπεια– και περιορίστηκε η άσκηση διακριτικής εµπορικής πολιτικής από κάθε επιχείρηση.

∆εδοµένου ότι τα δύο παραπάνω µέτρα αποδείχθηκαν κάτι παραπάνω από προσωρινά και η εφαρµογή τους θα συνεχιστεί τουλάχιστον µέχρι το τέλος του έτους –µε την επανεκτίµηση για νέα παράταση να γίνεται περί τα µέσα Νοεµβρίου– και µε δεδοµένο ότι ο πληθωρισµός των τροφίµων και άλλων ειδών άµεσης κατανάλωσης νοικοκυριού καλά κρατεί, ο κλάδος των σούπερ µάρκετ και το 2023 επηρεάζεται από τις ειδικές συνθήκες. Ας σηµειωθεί, δε, ότι µε την τροπολογία που ψηφίστηκε πρόσφατα και προβλέπει τρία ακόµη µέτρα –ανακοίνωση ανατιµήσεων, επισήµανση προϊόντων µε µόνιµη µείωση τιµής και υποβολή τιµοκαταλόγων για τα οπωροκηπευτικά– τα οποία προβλέπεται να ισχύσουν µέχρι τις 31 Μαΐου 2024, η αγορά και πάλι θα λειτουργεί υπό την επίδραση των παραπάνω παρεµβάσεων.

Ποιοι εµφανίζονται µέχρι στιγµής πιο ανθεκτικοί; Οσοι επένδυσαν σηµαντικά στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, διαθέτουν υπερκαταστήµατα και αγόρασαν τζίρο µέσω της πραγµατοποίησης εξαγορών. Σε ό,τι, πάντως, αφορά τα κέρδη, αυτά συµπιέστηκαν για τους περισσότερους. Σύµφωνα µε τα στοιχεία της Ενωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδος, η οποία παρουσιάστηκε επίσηµα πριν από λίγες ηµέρες, τα κέρδη προ φόρων των 10 µεγαλύτερων αλυσίδων της χώρας ως ποσοστό των πωλήσεών τους υποχώρησαν το 2022 σε 1,5% από 2,2% το 2021.

Ο ηγέτης του κλάδου, και δη η αλυσίδα «Σκλαβενίτης», ενίσχυσε ακόµη περισσότερο τις πωλήσεις της το 2022, σηµειώνοντας σχεδόν διπλάσιο ρυθµό ανάπτυξης από αυτόν της αγοράς (12% έναντι 6,3% που ήταν η αύξηση του τζίρου στον κλάδο το 2022, σύµφωνα µε τα στοιχεία της Nielseniq). Συγκεκριµένα, ο κύκλος εργασιών της µητρικής που αφορά τη δραστηριότητα της αλυσίδας στην Ελλάδα διαµορφώθηκε σε περίπου 3,7 δισ. ευρώ το 2022 από 3,3 δισ. ευρώ το 2021, ενώ τα κέρδη προ φόρων διαµορφώθηκαν σε 60,15 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας µείωση 26,9% σε σύγκριση µε το 2021, µε την εταιρεία να αποδίδει την πτώση αυτή στο υψηλό ενεργειακό κόστος και στην απορρόφηση µέρους των ανατιµήσεων. Η αλυσίδα δίνει ολοένα και µεγαλύτερη έµφαση στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, έχοντας αναπτύξει 24 διαφορετικές µάρκες, ανάλογα µε την κατηγορία, και πλέον πάνω από το 20% των πωλήσεών της προέρχεται από τα προϊόντα αυτά.

Κολληµένος για έναν ακόµη χρόνο στο επίπεδο του 1,9 δισ. ευρώ έµεινε ο τζίρος της «ΑΒ Βασιλόπουλος», τον οποίο σηµειώνει τα τελευταία πέντε χρόνια – µε εξαίρεση το 2020, που υπερέβη τα 2 δισ. ευρώ ένεκα της πανδηµίας.

Η εταιρεία, αν και επενδύει εδώ και χρόνια στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και ήταν µάλιστα αυτή που πρώτη έβαλε πολλά από αυτά στο καλάθι του νοικοκυριού, όχι µόνο δεν αύξησε τον τζίρο της, αλλά έκλεισε το 2022 µε ζηµίες. Η διοίκηση εκτιµά ότι φταίει η επικρατούσα αντίληψη πως είναι ακριβή αλυσίδα και θα επιχειρήσει το επόµενο διάστηµα να επενδύσει ακόµη περισσότερο σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και σε εκτεταµένες προωθητικές ενέργειες.

Από µερίδα της αγοράς θεωρείται ότι η Lidl έχει εκτοπίσει την ΑΒ από τη δεύτερη θέση της αγοράς, κάτι, ωστόσο, που δεν µπορεί να επιβεβαιωθεί όσο η πρώτη δεν δηµοσιεύει ισολογισµούς. Το βέβαιο είναι ότι η στροφή των καταναλωτών προς φθηνότερα προϊόντα ευνοεί τον hard discounter, ο οποίος, όπως επισηµαίνουν αναλυτές της αγοράς, αποκτά ολοένα και πιο πιστή πελατεία.

ADVERTISEMENT

Για τη Metro AEBE, το 2022 µάλλον θα πρέπει να θεωρηθεί επιτυχηµένη χρονιά, καθώς η αλυσίδα έσπασε το φράγµα του 1,5 δισ. ευρώ σε τζίρο και τα κέρδη της ξεπέρασαν τα 28 εκατ. ευρώ. Η εταιρεία δίνει σηµασία στην οργανική ανάπτυξη και στην καινοτοµία, έχοντας απορρίψει µέχρι στιγµής προτάσεις για την εξαγορά τοπικών αλυσίδων.

Με τον τζίρο να παραµένει κάτω από το 1 δισ. ευρώ το 2022, η «Μασούτης» φιλοδοξεί ότι θα πετύχει τον παραπάνω στόχο το 2023, ενώ µέσα από τη δηµιουργία του πρώτου υπερµάρκετ της στην Αττική εκτιµά πως τελικά θα αρχίσει να εδραιώνεται στην αγορά της πρωτεύουσας.

Τον υψηλότερο ρυθµό ανάπτυξης, πάντως, πέτυχε το 2022 η ΑΝΕ∆ΗΚ Κρητικός, µε τον τζίρο της φτάνει µια ανάσα από το µισό δισ. ευρώ, κάτι που σε µεγάλο βαθµό οφείλει στις αλλεπάλληλες εξαγορές περιφερειακών αλυσίδων.