Η πορεία του προγράμματος δακοκτονίας στην Περιφέρεια Κρήτης

Οι διαγωνισμοί προμήθειας φυτοπροστατευτικών προϊόντων για το πρόγραμμα Δακοκτονίας τόσο της Περιφέρειας όσο και του ΥΠΑΑΤ βρίσκονται ακόμα σε έλεγχο από το Ελεγκτικό Συνέδριο, με αποτέλεσμα να καθυστερούν οι εγκρίσεις καθιστώντας πρακτικά αδύνατη την έγκαιρη παραλαβή των απαραίτητων ποσοτήτων εντομοκτόνων υλικών για την συνέχιση και ολοκλήρωση του προγράμματος. Συγκεκριμένα, όσον αφορά στον διαγωνισμό της Περιφέρειας Κρήτης, μετά την απορριπτική απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου της 21/07/2025 η Περιφέρεια Κρήτης κατέθεσε ένσταση, προσκομίζοντας όσα αποδεικτικά έγγραφα ζητήθηκαν.

Το αποτέλεσμα εκδίκασης της ένστασης, δεν έχει ακόμα γνωστοποιηθεί, ενώ περιμέναμε απάντηση από τις αρχές Σεπτεμβρίου.

Στις αποθήκες των Δ.Α.Α.Κ. των Περιφερειακών Ενοτήτων τα τελευταία αποθέματα έχουν εξαντληθεί ή εξαντλούνται το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα. Πιο συγκεκριμένα, η Π.Ε. Ρεθύμνου διαθέτει αποθέματα για τον τέταρτο δολωματικό ψεκασμό, η Π.Ε. Ηρακλείου δεν διαθέτει αποθέματα, η Π.Ε. Λασιθίου διαθέτει ελάχιστα αποθέματα ενώ η Π.Ε. Χανίων εξαντλεί τα αποθέματά της με την ολοκλήρωση του 4ου (τοπικού) ψεκασμού.

Η Περιφέρεια Κρήτης ως υπεύθυνη υλοποίησης του προγράμματος δακοκτονίας, σε συνεργασία με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έχει εξαντλήσει όλες τις πιθανές λύσεις για την προμήθεια των απαιτούμενων φυτοπροστατευτικών προϊόντων συμπεριλαμβανομένης και της μεταφοράς εντομοκτόνων από άλλες Περιφερειακές Ενότητες εκτός Κρήτης, της αναζήτησης πόρων για προμήθεια εντομοκτόνων υλικών εκτός προγράμματος δακοκτονίας καθώς και οποιασδήποτε άλλης διαδικασίας προβλέπεται από τη νομοθεσία.

Έπειτα από τα παραπάνω, η Περιφέρεια Κρήτης είναι υποχρεωμένη να ενημερώσει τους παραγωγούς για τη μη διενέργεια περαιτέρω δολωματικών ψεκασμών (πέραν από τους κατά τόπους ψεκασμούς που θα καλυφθούν από τα παραπάνω αποθέματα των Π.Ε.) λόγω αδυναμίας προμήθειας φυτοπροστατευτικών προϊόντων.

Ταυτόχρονα ενημερώνει ότι με βάση τις τελευταίες συλλήψεις στο εγκατεστημένο δίκτυο παγίδων σε όλη την Κρήτη, με εξαίρεση την ΠΕ Ρεθύμνης, οι πληθυσμοί του δάκου είναι σταθερά υψηλοί και κατά τόπους πολύ υψηλοί (παραλιακές και ορεινές περιοχές) παρά τους δολωματικούς ψεκασμούς που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί. Επίσης σε αρκετές περιοχές έχουν διαπιστωθεί σημαντικές προσβολές στον ελαιόκαρπο από τον δάκο ιδιαιτέρως σε ελαιόφυτα με χαμηλά ποσοστά καρποφορίας, τα οποία δυστυχώς αποτελούν σημαντικό ποσοστό της φετινής καρποφορίας.

Οι σταθερά ευνοϊκές για την ανάπτυξη του εντόμου καιρικές συνθήκες (θερμοκρασία, υγρασία) σε συνδυασμό με την διακοπή των δολωματικών ψεκασμών του προγράμματος δακοκτονίας είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσουν σε αύξηση των προσβολών στον ελαιόκαρπο, καθιστώντας απόλυτη ανάγκη την ενεργοποίηση των ελαιοπαραγωγών για την προστασία της παραγωγής τους.

Δεδομένων όλων των παραπάνω, καλούνται οι ελαιοπαραγωγοί της Περιφέρειας Κρήτης, για το επόμενο χρονικό διάστημα, να μεριμνήσουν οι ίδιοι για την προστασία του ελαιοκάρπου τους από τον δάκο χρησιμοποιώντας, όπου υπάρχει ανάγκη, μόνο εγκεκριμένα φυτοπροστατευτικά προϊόντα, πάντοτε σε συνεργασία με τους τεχνικούς συμβούλους τους. Αυτοί θα τους υποδείξουν την καταλληλότερη μέθοδο καταπολέμησης, η οποία θα πρέπει να συνδυάζει την μέγιστη αποτελεσματικότητα με τη μικρότερη δυνατή επιβάρυνση στο προϊόν, στο χρήστη και στο περιβάλλον. Υπενθυμίζεται ότι για την παραγωγή ελαιολάδου που θα χαρακτηριστεί ως Π.Ο.Π. ή Π.Γ.Ε. απαγορεύεται η καταπολέμηση του δάκου με ψεκασμούς καλύψεως.

Τονίζεται, ότι στην αντιμετώπιση του εντόμου συμβάλουν και οι δακοπαγίδες που έχουν αναρτήσει οι παραγωγοί στο πλαίσιο των οικολογικών σχημάτων.

Οι Υπηρεσίες της Περιφέρειας θα συνεχίσουν την παρακολούθηση των πληθυσμών του δάκου μέσω του δικτύου παγίδων έως το τέλος Οκτωβρίου και θα είναι διαθέσιμες να ενημερώνουν κάθε ενδιαφερόμενο για την πορεία εξέλιξής του εντόμου.

Επισημαίνεται ότι λόγω της αδυναμίας ολοκλήρωσης του προγράμματος δακοκτονίας η Περιφέρεια Κρήτης δηλώνει ότι θα ζητήσει από το αρμόδιο Υπουργείο την εξαίρεση των Κρητικών παραγωγών από την εισφορά δακοκτονίας.

Η Περιφέρεια Κρήτης θα συνεχίσει τις προσπάθειες για την προμήθεια των απαραίτητων για διενέργεια του προγράμματος δακοκτονίας φυτοπροστατευτικών υλικών. Στην περίπτωση που οι προσπάθειες αυτές ευοδωθούν ή που ο διαγωνισμός εγκριθεί από το Ελεγκτικό Συνέδριο και τα υλικά μεταφερθούν στις αποθήκες των Π.Ε. εγκαίρως (πριν την έναρξη της συγκομιδής και εντός του χρονικού διαστήματος στο οποίο επιτρέπεται η διενέργεια των ψεκασμών του προγράμματος δακοκτονίας) θα ξεκινήσουν εκ νέου οι δολωματικοί ψεκασμοί.

Για οποιαδήποτε εξέλιξη που αφορά στο πρόγραμμα δακοκτονίας η Περιφέρεια Κρήτης θα επανέλθει με νέο δελτίο τύπου.