Διοικητική Μεταρρύθμιση: Η κρίσιμη ώρα της Αυτοδιοίκησης- Επί τάπητος οι αρμοδιότητες των δήμων

Μετά τις αλλαγές στον εκλογικό νόμο που έχουν μπει πλέον στην τελική ευθεία, η προσοχή των δημοτικών αρχών της χώρας στρέφεται σε ένα ακόμα ζήτημα κορυφαίας σημασίας γα την Αυτοδιοίκηση, που δεν είναι άλλο από την επερχόμενη Διοικητική Μεταρρύθμιση της χώρας.

Το συγκεκριμένο ζήτημα, που έχει να κάνει και με τις αρμοδιότητες της Αυτοδιοίκησης και κατ΄ επέκταση με την καθημερινότητα των πολιτών, κυριάρχησε στην πρόσφατη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης η Ένωση οριστικοποίησε τις τεκμηριωμένες προτάσεις με τις οποίες θα προσέλθει στον διάλογο για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση της χώρας. 

Τονίστηκε η ανάγκη να επισπευθούν οι διαδικασίες που θα επιτρέψουν σε κάθε βαθμό Αυτοδιοίκησης να έχει διακριτό ρόλο και να σταματήσουν τα φαινόμενα διάχυσης ευθυνών που τελικά δυσκολεύουν την ζωή και την καθημερινότητα των πολιτών.

"Ηρθε η ώρα να αποφασίσουμε τι είδους αυτοδιοίκηση θέλουμε"

Ο Πρόεδρος της Ένωσης, κ. Δημήτρης Παπαστεργίου, τόνισε στην τοποθέτησή του πως "ήρθε η ώρα να αποφασίσουμε τι είδους αυτοδιοίκηση θέλουμε καθώς έρχεται η κρίσιμη ώρα για τις αρμοδιότητες".

Ο κ. Παπαστεργίου σημείωσε πως μετά από διάλογο στις Συνεδριακές Διασκέψεις του Νοεμβρίου και του Δεκεμβρίου με όλους τους Δημάρχους της Ελλάδας, η ΚΕΔΕ έχει καταλήξει σε συμπεράσματα για το ξεκαθάρισμα αρμοδιοτήτων, τους πόρους και τις νέες αρμοδιότητες. Αυτά θα τεθούν  στο Υπουργείο Εσωτερικών και στα άλλα Υπουργεία που εμπλέκονται για να προχωρήσει η διαδικασία.

"Η ισότιμη συμμετοχή μας στο σχεδιασμό του νέου ΕΣΠΑ και τον διακριτό ρόλο στο Ταμείο Ανάκαμψης είναι το μεγάλο στοίχημα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση που ονειρευόμαστε. Δεν έχουμε μάθει να κρυβόμαστε, είμαστε εδώ για να λύνουμε προβλήματα ακόμη σε τομείς που τυπικά δεν μας ανήκουν. Τώρα ήρθε η ώρα να ξεκαθαρίσει το τοπίο και να έχουμε τον ρόλο που αρμόζει στο σύγχρονο Επιτελικό Κράτος αλλά και στην σύγχρονη εποχή" δήλωσε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ.

Ο κ. Παπαστεργίου πρόσθεσε πως οι προτάσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης μαζί με τις προτάσεις των Περιφερειών μπορούν να συνδυαστούν και "σε ένα κοινό κείμενο με τις συμφωνίες και τις διαφωνίες μας να φτιάξουμε έναν κοινό οδικό χάρτη για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση που καλείται να κάνει το κράτος. Το οφείλουμε στους Δήμους μας, στους πολίτες μας που βλέποντας θεσμούς της δημόσιας διοίκησης να μην συνεννοούνται, χάνουν την εμπιστοσύνη τους στους θεσμούς¨. 

Συγκεκριμένα η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας έχει καταλήξει σε θέσεις που, όπως υποστηρίζει, πρέπει άμεσα να εφαρμοστούν ώστε η Τοπική Αυτοδιοίκηση να έχει ξεκάθαρες αρμοδιότητες και πόρους να τις εφαρμόζει και φυσικά για ελέγχεται για τις πραγματικές δικές της ευθύνες.

Αποκεντρωμένες Διοικήσεις

Κομβικό ρόλο στην αποσαφήνιση των νέων αρμοδιοτήτων, έχουν οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις. Σύμφωνα με την ΚΕΔΕ, οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις πρέπει να κρατήσουν μόνο τις απαραίτητες αρμοδιότητες, που προβλέπονται στο Σύνταγμα και "τίποτε παραπάνω" όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης.

Μεταφορά πακέτων αρμοδιοτήτων

Η ΚΕΔΕ θεωρεί ότι η Τ.Α πρέπει να έχει την αποκλειστική ευθύνη για δραστηριότητες και έργα στα όρια κάθε Δήμου ως εξής:

•     Κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και πολεοδομικές ρυθμίσεις τοπικού χαρακτήρα. Οι αποφάσεις να παίρνονται τοπικά χωρίς να απαιτείται καμία περαιτέρω έγκριση
•    Ξεκαθάρισμα αρμοδιοτήτων με τις Κτηματικές Υπηρεσίες. Δεν αντιλαμβανόμαστε την έννοια τις δημόσιας περιουσίας σε κοινόχρηστο χώρο εντός των Δήμων. Το ίδιο και με τα ποτάμια, τις κοίτες ποταμών και τα πρανή.
•   Σχολικές επιτροπές και εμπλοκή των Δήμων στην Παιδεία. Θεωρητικά είμαστε αρμόδιοι και υπεύθυνοι για τις λειτουργικές και μόνο δαπάνες των σχολείων. Στην πράξη αγοράζουμε και εξοπλισμό. Ας περιέλθουν και επίσημα τα πάντα στους Δήμους,  πλην του εκπαιδευτικού προσωπικού και έργου. Και είμαστε πρόθυμοι να συζητήσουμε και για τα νηπιαγωγεία.
•    Δημοτική αστυνομία. Επανίδρυση όπου δεν υπάρχει, νέες προσλήψεις κι εκπαίδευση προσωπικού, διεύρυνση αρμοδιοτήτων πχ. και σε θέματα ΚΟΚ.
•    Υποδομές. Όλοι οι δρόμοι, πεζοδρόμια και λοιπές υποδομές εντός των αστικών ιστών, περιέρχονται τους Δήμους μαζί με τη χρηματοδότηση για τη συντήρησή τους. Λήψη νομοθετικών μέτρων για την προστασία των τοπικών υποδομών μας από συνεχείς παρεμβάσεις ( σκαψίματα κλπ) .
•    Υγεία. Βάζουμε στην ατζέντα του διαλόγου τη λειτουργία των Κέντρων υγείας αλλά και το κομμάτι της δημόσιας υγείας και των σχετικών με αυτή υπηρεσιών.
•   Ανάπτυξη, ΕΣΠΑ. Άμεση εμπλοκή μας στο σχεδιασμό του νέου ΕΣΠΑ. Διακριτός ρόλος μας στη λειτουργία των διαχειριστικών αρχών και όχι απλώς στις διακοσμητικές επιτροπές παρακολούθησης
•    Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Η διαχείριση των πόρων απευθείας στους Δήμους αν αφορούν έργα τοπικής εμβέλειας ( π.χ. κατασκευή πλατειών, δρόμων εντός των ορίων του Δήμου, κλπ)
•    Πολιτική προστασία. Ξεκαθάρισμα αρμοδιοτήτων για το ποιος ευθύνεται σε ποτάμια, ρέματα, κανάλια και για την κοπή των κλαδιών. Ποιος ο ρόλος των ΤΟΕΒ και ΓΟΕΒ;
•   Προσωπικό. Να μπει τέλος στην αφαίμαξη. Κινητικότητα με αποφασιστικό ρόλο στο Δήμαρχο. Νέο καθεστώς προσλήψεων και προσωπικό με νέες δεξιότητες. Ομογενοποίηση και του προσωπικού των ΚΕΠ και επιτέλους ένταξή του στους Δήμους.
•     Νέο θεσμικό πλαίσιο για τα εγκαταλελειμμένα ή και «ορφανά» κτίρια. Τα δεύτερα να περιέλθουν στους Δήμους και να αξιοποιηθούν από τους ίδιους.
•     Υπηρεσία μιας στάσης για τον έλεγχο των αποφάσεών μας και προσλήψεις προσωπικού για τη δημιουργία τμημάτων εσωτερικού ελέγχου.

Υποδομές

Η ΚΕΔΕ ζητάει:

1.     Να περιέλθουν στην Τοπική Αυτοδιοίκηση όλοι οι δρόμοι, πεζοδρόμια και λοιπές υποδομές εντός των αστικών ιστών,  μαζί με τη χρηματοδότηση για τη συντήρησή τους.
2.     Να ληφθούν μέτρα για την προστασία των υποδομών  των δήμων από συνεχή σκαψίματα.
3.     Χρηματοδότηση μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης της ολοκλήρωσης όλων των  αναγκαίων υποδομών, προκειμένου οι πόλεις μας να αποκτήσουν όλες τις απαιτούμενες παροχές και δίκτυα.
4.    Να γίνει ιεράρχηση και κατάταξη του οδικού δικτύου. Θα πρέπει να γίνει επανακαθορισμός και κατάταξη του συνολικού οδικού δικτύου ανά Περιφερειακή Ενότητα (επαρχιακό, δημοτικό, αγροτικό, δασικό δίκτυο) με τον καθορισμό των αντίστοιχων αρμόδιων φορέων (Περιφέρεια, Δήμος, Δασαρχείο).
5.     Να γίνει ανάληψη του κόστους επισκευής των τμημάτων του επαρχιακού δικτύου που διέρχεται μέσα από τις πόλεις (πχ. περιφερειακοί οδοί) από το Υπουργείο Υποδομών.

Ίδιοι κανόνες για όλους τους αιρετούς

Τέλος για την αναβάθμιση της καταστατικής θέσης των αιρετών η ΚΕΔΕ απαιτεί να ισχύουν για όλους τους αιρετούς της Κεντρικής Διοίκησης και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης οι ίδιοι κανόνες για την καταστατική θέση, τα ασφαλιστικά, τα οικονομικά, τα συνταξιοδοτικά τα ποινικά και γενικά την αντιμετώπισή τους από το κράτος.

Στο Διοικητικό Συμβούλιο προτάθηκε να υπάρξει συνεργασία με την Ένωση Περιφερειών ώστε να συνταχθεί ένα κοινό κείμενο που θα ξεκαθαρίζει τις αρμοδιότητες και θα περιέχει τις προτάσεις που ΚΕΔΕ και ΕΝΠΕ συμφωνούν αλλά και τα σημεία διαφορετικής προσέγγισης και από κοινού να κατατεθεί ως συνολική πρόταση των δύο βαθμών Αυτοδιοίκησης προς τα αρμόδια υπουργεία ώστε να 
προχωρήσουν οι αλλαγές που απαιτούνται.