Με διαδικασίες εξπρές οι ανακτήσεις ακινήτων από τους ιδιοκτήτες λόγω λήξης συμβολαίων μίσθωσης

Σε πλήρη ισχύ βρίσκεται από τις αρχές του έτους η νέα διαδικασία που περιλαμβάνεται στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, η οποία διευκολύνει τους ιδιοκτήτες που επιθυμούν να λάβουν πίσω το ακίνητό τους, χωρίς καθυστερήσεις, σε περίπτωση που έχει ολοκληρωθεί η προβλεπόμενη τριετία της αρχικής μίσθωσης, ή έχει λήξει το συμβόλαιο που έχουν υπογράψει με τον μισθωτή τους.

Πριν από μερικές ημέρες, εκδόθηκε και η υπουργική απόφαση του Υπ. Δικαιοσύνης, που καθορίζει τους όρους, τις προϋποθέσεις και την διαδικασία κατάρτισης και τήρησης των καταλόγων δικηγόρων, που από την 1η Απριλίου θα είναι αρμόδιοι για την έκδοση διαταγών πληρωμής και διαταγών απόδοσης μισθίου, λόγω μη καταβολής των  μισθωμάτων ή και λόγω λήξης της μίσθωσης, της διαδικασίας ανάθεσης και αντικατάστασης, των υποχρεώσεών τους και της αποζημίωσής τους. Το βασικότερο πλεονέκτημα για τους ιδιοκτήτες, είναι αυτό ακριβώς, ότι την όλη διαδικασία θα την αναλαμβάνει πλέον δικηγόρος και δεν είναι υποχρεωτική η προσφυγή στη δικαιοσύνη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε χρόνο και κόστος.

Ωστόσο, ακριβώς λόγω των διαφόρων ζητημάτων που δύνανται να προκύψουν, ο νομοθέτης έχει προβλέψει επαρκή χρόνο, προκειμένου να αποφεύγονται δυσάρεστες καταστάσεις, ειδικά για τους μισθωτές. Αρχικά, για να εκκινήσει η διαδικασία κι εφόσον οι δύο πλευρές δεν έχουν συμφωνήσει στην ανανέωση του μισθωτηρίου, ο ιδιοκτήτης θα πρέπει να κοινοποιεί εξώδικο μέσω δικαστικού επιμελητή, τουλάχιστον τρεις μήνες πριν την ολοκλήρωση του συμβολαίου.

Στη συνέχεια, αντί να προσφεύγει στο δικαστήριο, ο ενδιαφερόμενος ιδιοκτήτης θα μπορεί να απευθύνεται σε ειδικό δικηγόρο, πιστοποιημένο για τον σκοπό αυτό και διορισμένο από το οικείο Δικαστήριο. Αυτός θα εξετάζει τον φάκελο και θα εκδίδει την διαταγή απόδοσης μισθίου. Έναντι αυτής, ο μισθωτής έχει δικαίωμα άσκησης ανακοπής, εκθέτοντας τις όποιες ενστάσεις και αιτιολογίες έχει. Όπως αναφέρεται σε σχετικό οδηγό που εξέδωσε η ΠΟΜΙΔΑ, με τη νέα ρύθμιση ο ενοικιαστής έχει τουλάχιστον έξι μήνες για να μεριμνήσει για την μετεγκατάστασή του.

Σημειώνεται ότι η νέα αυτή ρύθμιση δεν καταργεί την δυνατότητα άσκησης αγωγής απόδοσης μισθίου, στα πλαίσια της διαδικασίας επίλυσης περιουσιακών διαφορών του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Αυτή παραμένει, αλλά πλέον υπάρχει η ταχύτερη εναλλακτική, ώστε να αποφεύγονται οι πολυετείς διεκδικήσεις από την πλευρά των ιδιοκτητών, που ενδεχομένως να χρειάζονται το ακίνητό τους για ιδιοκατοίκηση, επαναμίσθωση, ή άλλη χρήση (π.χ. παραχώρηση σε τέκνο, συγγενή κτλ.). Το μέτρο θεωρείται επίσης ότι θα ενθαρρύνει αρκετούς ιδιοκτήτες, που σήμερα κρατούν κλειστά τα ακίνητά τους, καθώς θα γνωρίζουν ότι θα αποφεύγουν την δικαστική οδό, σε περίπτωση που επιθυμούν να πάρουν πίσω το ακίνητό τους.

Στο πλαίσιο αυτό και σύμφωνα με την απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης:

1.Σε κάθε Πρωτοδικείο της χώρας καταρτίζονται δύο κατάλογοι δικηγόρων, οι οποίοι είναι αρμόδιοι για την έκδοση διαταγών πληρωμής και διαταγών απόδοσης μισθίου αντίστοιχα.

2.Δικαίωμα εγγραφής στους καταλόγους αυτούς έχουν δικηγόροι που πληρούν τις εξής βασικές προϋποθέσεις:

Α. Είναι ταμειακά ενήμερα μέλη του οικείου δικηγορικού συλλόγου, με τετραετή τουλάχιστον δικηγορική προϋπηρεσία

Β. Δεν τους έχει επιβληθεί πειθαρχική ποινή από τον οικείο Σύλλογό τους πέραν της τυχόν ποινής της επίπληξης,

Γ. Έχουν λάβει πιστοποιητικό πραγματικής παρακολούθησης των ειδικών 16ωρων επιμορφωτικών σεμιναρίων για τη διαδικασία αυτή, τα οποία διοργανώνονται ετησίως από τον Υπουργό Δικαιοσύνης και την Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων της Ελλάδος.

3. Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι κάθε Πρωτοδικείου καταρτίζουν κατάλογο που περιλαμβάνει τους δικηγόρους που πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις και τους αποστέλλουν στον Προϊστάμενο του Πρωτοδικείου.

4. Η σειρά των ονομάτων του καταλόγου των δικηγόρων στους οποίους θα ανατεθεί η έκδοση διαταγών, καθορίζεται αλφαβητικά με το αρχικό γράμμα του επωνύμου τους. Η πρώτη ανάθεση γίνεται στον πρώτο κατά σειρά δικηγόρο και κάθε επόμενη ανάθεση γίνεται στον αμέσως επόμενο της σειράς του αλφαβητικού καταλόγου. Όταν ο κατάλογος εξαντληθεί ακολουθείται η ίδια διαδικασία από την αρχή του.

5. Ο Δικηγόρος στον οποίο θα ανατεθεί με τον παραπάνω τρόπο να εκδώσει διαταγή πληρωμής ή απόδοσης υποχρεούται να εκδώσει την εκδώσει εντός προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την ενημέρωσή του για την ανάθεση σε αυτόν της σχετικής αίτησης. Η προθεσμία αυτή αναστέλλεται αν τυχόν ο δικηγόρος ζητήσει διευκρινίσεις από τον αιτούντα και μέχρι να τις λάβει.  Ο Δικηγόρος υποχρεούται να εκτελεί τα καθήκοντά του με ευσυνειδησία και επιμέλεια και να εφαρμόζει τον νόμο κατά τους κανόνες και τα διδάγματα της νομικής επιστήμης και να απέχει από την έκδοση διαταγής πληρωμής ή διαταγής απόδοσης μισθίου υπέρ ή κατά φυσικού ή νομικού προσώπου που είναι εντολέας του.

6. Δικηγόρος εγγεγραμμένος στους ανωτέρω καταλόγους διαγράφεται από αυτούς εφόσον εκλείψει κάποια από τις ανωτέρω ουσιαστικές προϋποθέσεις, ή εάν καθ΄υποτροπή δεν εκδίδει εμπρόθεσμα τις διαταγές που του ανατίθενται.

7. Η αποζημίωση του δικηγόρου ανέρχεται σε τετρακόσια ευρώ (400,00€) για την έκδοση διαταγής πληρωμής και σε τριακόσια ευρώ (300,00€) για την έκδοση διαταγής απόδοσης μισθίου, η οποία αμοιβή δεν υπόκειται σε φορολογικές κρατήσεις και λοιπές επιβαρύνσεις ούτε σε ΦΠΑ.

Η αποζημίωση προκαταβάλλεται από τον αιτούντα ηλεκτρονικά στον οικείο Δικηγορικό Σύλλογο ο οποίος εκδίδει ειδικό γραμμάτιο προκαταβολής, που πρέπει να συνυποβάλλεται με την υποβολή της αίτησης. Μετά την ολοκλήρωση της έκδοσης κάθε διαταγής πληρωμής ή απόδοσης μισθίου, ο Δικηγορικός Σύλλογος, του οποίου μέλος είναι ο δικηγόρος, καταβάλλει στον τελευταίο την αποζημίωσή του, αφού ο δικηγόρος προσκομίσει στον Δικηγορικό Σύλλογο επικυρωμένο από τη Γραμματεία του Πρωτοδικείου αντίγραφο της διαταγής πληρωμής ή απόδοσης μισθίου που εξέδωσε ή βεβαίωση της Γραμματείας του Δικαστηρίου για την κατά τον νόμο ολοκλήρωση των καθηκόντων του.
Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με το άρθρο 114 του Ν. 5264/2025, οι διαταγές πληρωμής του άρθρου 625 και οι διαταγές απόδοσης μισθίου του άρθρου 637 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας μέχρι την 30.4.2026 συνεχίζουν να εκδίδονται από τον κατά τόπο αρμόδιο δικαστή. Οι αιτήσεις για έκδοση διαταγών που θα κατατίθενται από την 1.5.2026 θα εκδίδονται από τους οριζόμενους δικηγόρους σύμφωνα με τις νέες διατάξεις, εφόσον βεβαίως έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία των επιμορφωτικών σεμιναρίων και των λοιπών προβλεπομένων διαδικαστικών προϋποθέσεων.

Πηγή Capital.gr