Προστασία γεωγραφικής ένδειξης για 13 ελληνικά προϊόντα

Σχεδόν σε κάθε σπίτι υπάρχει ένα ασηµικό από τα Γιάννενα, ενώ όσοι έχουν επισκεφθεί τη Λέσβο και ειδικά τον Μανταµάδο και την Αγιάσο θα έχουν δει τα επίσης υπέροχα και αρκετά διαφορετικά κεραµικά. Οσο για τη σιφνέικη ρεβυθάδα και το µαστέλο, οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η γεύση τους δεν είναι αυτή που πρέπει εάν δεν µαγειρευτούν στα ειδικά πήλινα σκεύη που κατασκευάζονται στο όµορφο νησί των δυτικών Κυκλάδων.

Τα παραπάνω προϊόντα περιλαµβάνονται στη λίστα των συνολικά 13 που σχεδιάζεται να προταθούν ως υποψήφια για να χαρακτηριστούν προϊόντα προστατευόµενης γεωγραφικής ένδειξης (ΠΓΕ) όταν ξεκινήσει η εφαρµογή το 2025 του νέου κοινοτικού κανονισµού.

Λίγοι µπορεί να έχουν επισκεφθεί το Σουφλί και εν γένει την περιοχή του βόρειου Εβρου, αλλά σχεδόν όλοι γνωρίζουν για το µετάξι και τα προϊόντα από µετάξι που παράγονται εκεί. Σχεδόν σε κάθε σπίτι υπάρχει ένα ασηµικό από τα Γιάννενα, ενώ όσοι έχουν επισκεφθεί τη Λέσβο και ειδικά τον Μανταµάδο και την Αγιάσο θα έχουν δει τα επίσης υπέροχα και αρκετά διαφορετικά κεραµικά. Οσο για τη σιφνέικη ρεβυθάδα και το µαστέλο, οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η γεύση τους δεν είναι αυτή που πρέπει εάν δεν µαγειρευτούν στα ειδικά πήλινα σκεύη που κατασκευάζονται στο όµορφο νησί των δυτικών Κυκλάδων.

Τα παραπάνω προϊόντα περιλαµβάνονται στη λίστα των συνολικά 13 που σχεδιάζεται να προταθούν ως υποψήφια για να χαρακτηριστούν προϊόντα προστατευόµενης γεωγραφικής ένδειξης (ΠΓΕ) όταν ξεκινήσει η εφαρµογή το 2025 του νέου κοινοτικού κανονισµού 2411/2023 σχετικά µε την προστασία των Γεωγραφικών Ενδείξεων (Γ.Ε.) σε χειροτεχνικά και βιοµηχανικά προϊόντα. Ο κανονισµός που τέθηκε σε ισχύ τον περυσινό Νοέµβριο, µε καταληκτική προθεσµία εφαρµογής την 1η ∆εκεµβρίου 2025, προέκυψε από τη µη ύπαρξη µηχανισµού σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσης για τη διαφύλαξη των γεωγραφικών ενδείξεων των µη γεωργικών προϊόντων. Σήµερα µόνο 16 κράτη-µέλη έχουν θεσπίσει κάποια ειδικά εθνικά συστήµατα προστασίας για τις γεωγραφικές ενδείξεις σε µη αγροτικά προϊόντα, τα οποία έχουν στην ουσία ισχύ µόνο εντός του κράτους-µέλους και όχι συνολικά στην Ε.Ε.

Σύµφωνα µε µελέτη για τη χαρτογράφηση του τοµέα της χειροτεχνίας και της καλλιτεχνικής βιοτεχνίας, την οποία διενήργησε η εταιρεία Premium Consulting για λογαριασµό της Γενικής Γραµµατείας Βιοµηχανίας, τα προϊόντα που προτείνεται να ενταχθούν στο καθεστώς των προστατευόµενων γεωγραφικών ενδείξεων είναι τα ακόλουθα:

– Κόσµηµα Ιωαννίνων.

– Κόσµηµα Μακεδονίας (αφορά την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας και τη γενική κατηγορία του «βυζαντινού κοσµήµατος»).

– Αθηναϊκό κόσµηµα.

– Κεραµικά Κρήτης. Μπορεί να εξεταστεί η περίπτωση περαιτέρω εξειδίκευσης σε µικρότερες γεωγραφικές περιοχές.

– Κεραµικά Σίφνου.

– Κεραµικά Ρόδου.

– Κεραµικά Λέσβου.

– Υφαντά και κεντήµατα Λευκάδας.

– Υφαντά µεταξωτά Σουφλίου. – Υφαντά Θεσσαλίας.

– Γούνα και δερµάτινα προϊόντα Καστοριάς. – Εκκλησιαστικά ξυλόγλυπτα.

– Παραδοσιακά έπιπλα. Για τις δύο τελευταίες κατηγορίες µπορεί να εξεταστεί η περίπτωση περαιτέρω εξειδίκευσης σε µικρότερες γεωγραφικές περιοχές και ειδικά σε ό,τι αφορά τα έπιπλα η εξειδίκευση σε νησιωτικές περιοχές.

Σήµερα στον κλάδο της χειροτεχνίας – καλλιτεχνικής βιοτεχνίας υπολογίζεται ότι δραστηριοποιούνται περίπου 11.000 επιχειρήσεις σε όλη τη χώρα, µε το µεγαλύτερο ποσοστό αυτών να βρίσκεται στην Περιφέρεια Αττικής και ακολουθεί η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας. Οι κλάδοι µε τις περισσότερες ενεργές επιχειρήσεις είναι αυτοί της ξυλοτεχνίας, του ψευδοκοσµήµατος και της αργυροχρυσοχοΐας – χρυσοχοΐας. Το 77,80% των επιχειρήσεων είναι ατοµικές, µε το 91,20% να απασχολούν 1-5 άτοµα, ενώ η πλειονότητά τους έχει χαµηλό κύκλο εργασιών, µέχρι 30.000 ευρώ.

Αν µη τι άλλο η κατοχύρωση ορισµένων από τα προϊόντα της χειροτεχνίας ως προστατευόµενης γεωγραφικής ένδειξης αναµένεται ότι θα τους δώσει υψηλότερη αξία, όπως συµβαίνει άλλωστε µε τα τρόφιµα, και µεγαλύτερη προβολή.

Σύµφωνα µε µελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η καθιέρωση ενιαίου θεσµικού πλαισίου για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων σε µη αγροτικά προϊόντα µπορεί να αυξήσει συνολικά στην Ε.Ε. το ενδοκοινοτικό εµπόριο κατά 4,9% έως 6,6% (ή κατά 37,650 δισ. ευρώ) και να δηµιουργήσει µέχρι και 338.000 νέες θέσεις εργασίας, ειδικά στην περιφέρεια.