Τα «ήρεμα νερά» στο Αιγαίο και η σκληρή ατζέντα Αθήνας - Άγκυρας

Η διατήρηση των ήρεμων νερών στο Αιγαίο και η συνέχιση των επαφών Αθήνας και Άγκυρας με στόχο οι διαφωνίες να μην παράγουν κρίσεις, είναι οι επιδιώξεις της ελληνικής κυβέρνησης.

Η Αθήνα επιδιώκει να έχει έναν διαβουλευτικό τόνο με την Άγκυρα, να συνεχιστεί το καθεστώς καταλλαγής και να επιλύσει τη μόνη διαφορά που υφίσταται μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας, δηλαδή την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Τούρκος ομόλογός του Χακάν Φιντάν, έχουν λάβει την εντολή να προχωρήσουν στα θέματα της «σκληρής» ατζέντας και να βάλουν επί τάπητος τα μείζονα θέματα όταν οι συνθήκες ωριμάσουν και είναι κατάλληλες.

Το στίγμα έδωσε ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας από το «East Macedonia Thrace Forum II» : «Έχει φτάσει το πλήρωμα του χρόνου να μπορούμε να συζητούμε χωρίς ακρότητες και χωρίς οξύτητες ακόμη και για τα σύνθετα ζητήματα».

Ο Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Χακάν Φιντάν αναμένεται να συναντηθούν πριν από το τετ-α-τετ του Έλληνα Πρωθυπουργού και του Τούρκου Προέδρου τον Μάιο στην Άγκυρα, με στόχο να βάλουν τις τελευταίες πινελιές στην ατζέντα των συζητήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Οι μηχανισμοί αποσυμπίεσης στις σχέσεις Αθήνας - Άγκυρας

Η Ελλάδα παραμένει συνεπής στο πνεύμα της Διακήρυξης Φιλίας που υπεγράφη τον Δεκέμβριο στην Αθήνα για αποφυγή δηλώσεων και ενεργειών που υπονομεύουν το κλίμα μεταξύ των δύο χωρών, αντίθετα με την Τουρκία όπου το τελευταίο διάστημα παρατηρείται μία όξυνση ρητορικής. Το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας αποτελεί ορόσημο για την «επανεκκίνηση» στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Από την πρώτη στιγμή που η Αθήνα έπιασε ξανά το νήμα του διαλόγου με την Άγκυρα, η θέση ήταν ξεκάθαρη πώς οι διαφωνίες δεν πρέπει να οδηγούν σε κρίσεις και αυτή τη στιγμή οι δύο χώρες έχουν αναπτύξει πολλαπλούς διαύλους και μηχανισμούς αποσυμπίεσης οι οποίοι λειτουργούν άμεσα, ώστε οι όποιες εντάσεις παράγονται να μην βγαίνουν στην επιφάνεια.

Οι διπλωματικές μηχανές έχουν πάρει μπρος για τις επόμενες επαφές.

Πηγές του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας αναφέρουν πώς η συνάντηση για Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης προγραμματίζεται για τις 22 Απριλίου.

«Πιστεύουμε ότι η εγκαθίδρυση μιας ειλικρινούς και εποικοδομητικής σχέσης με προσέγγιση επικεντρωμένη στη λύση, θα ωφελήσει και τις δύο χώρες», υπογράμμισε ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Άμυνας, αρχιπλοίαρχος Ζεκί Άκτουρκ.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην θετική ατζέντα που είναι αμοιβαία επωφελής. Στις 15 Απριλίου, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα η συνάντηση μεταξύ του υφυπουργού Εξωτερικών Κώστα Φραγκογιάννη και του Τούρκου ομολόγου του Μπουράκ Ακτσαπάρ, για την εφαρμογή ενός σχεδίου κοινού δράσης για τη συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών σε διάφορους τομείς, όπως της οικονομίας.

Παράνομο και άνομο το τουρκολιβυκό μνημόνιο

Ήταν τον Νοέμβριο του 2019 όταν Άγκυρα και Τρίπολη υπέγραφαν το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, ρίχνοντας βαριά σκιά στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς απετέλεσε μία προσπάθεια αμφισβήτησης των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Ύστερα ακολούθησε η υπογραφή του δεύτερου μνημονίου, με την Αθήνα να διεθνοποιεί τον τουρκικό αναθεωρητισμό.

Ελλάδα και Αίγυπτος βρίσκονται σε πλήρη σύμπλευση, υπογραμμίζοντας πώς η κυβέρνηση της Τρίπολης δεν νομιμοποιείται να υπογράφει τέτοιες συμφωνίες. Το Εφετείο της Τρίπολης ακύρωσε το τουρκολυβικό μνημόνιο για τις κοινές έρευνες στα ύδατα της Λιβύης τον περασμένο Φεβρουάριο.

Με επιστολή προς τον ΓΓ του ΟΗΕ, η Ελλάδα κατήγγειλε την Λιβυκή επιστολή που επιδόθηκε στον Οργανισμό στις 17 Ιανουαρίου, με την οποία η χώρα κηρύττει συνορεύουσα ζώνη, επαναφέροντας στην ουσία το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο δια της πλαγίας οδού, με την Αθήνα να επαναλμβάνει τη θέση ότι η συμφωνία Τρίπολης - Άγκυρας είναι άκυρη, όπως και «κάθε πράξη που βασίζεται στις παράνομες συντεταγμένες που περιέχονται σε αυτό».