WP: Ο Τραμπ επιστρέφει στη συμφωνία Ομπάμα για τα πυρηνικά του Ιράν, την οποία είχε χαρακτηρίσει «σκουπίδια»

Όλο και πιο κοντά στην επίτευξη συμφωνίας βρίσκονται ΗΠΑ και Ιράν όπως προκύπτει από τις συνομιλίες των δύο πλευρών βάζοντας οριστικά τέλος στον πόλεμο. Ο Τραμπ φαίνεται να καταλήγει σε συναίνεση με την Τεχεράνη με όρους για τα πυρηνικά όπου είχε απορρίψει, επειδή τους είχε συνάψει ο Μπαράκ Ομπάμα.

Σε μια εντυπωσιακή πολιτική αναδίπλωση φαίνεται να οδηγούνται οι ΗΠΑ στις διαπραγματεύσεις με το Ιράν, καθώς η συμφωνία που διαμορφώνεται μετά τον πόλεμο επαναφέρει βασικούς όρους που η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ είχε απορρίψει στο παρελθόν ως αποτυχημένους.

Σύμφωνα με την Washington Post ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς δήλωσε τη Δευτέρα (22.06.2026) ότι η Τεχεράνη αποδέχθηκε την επιστροφή διεθνών επιθεωρητών στο πυρηνικό της πρόγραμμα, μια εξέλιξη που ουσιαστικά επαναφέρει έναν από τους βασικούς μηχανισμούς ελέγχου της πυρηνικής συμφωνίας του 2015.

Πρόκειται για τη συμφωνία γνωστή ως Joint Comprehensive Plan of Action, η οποία είχε συναφθεί επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα και προέβλεπε αυστηρούς διεθνείς ελέγχους στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν. Ο Τραμπ είχε αποσύρει μονομερώς τις ΗΠΑ από τη συμφωνία το 2018, χαρακτηρίζοντάς την επανειλημμένα καταστροφική και ανεπαρκή.

Σήμερα όμως, μετά τη στρατιωτική κλιμάκωση και την εύθραυστη εκεχειρία που συμφωνήθηκε την περασμένη εβδομάδα, η Ουάσιγκτον φαίνεται να συναινεί σε όρους που θυμίζουν την συμφωνία του Ομπάμα.

«Αυτό αποτελεί ένα σημαντικό ορόσημο για τον αμερικανικό λαό και το πρώτο βήμα για τον μόνιμο τερματισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν», δήλωσε ο Βανς.

Σύμφωνα με τις αμερικανικές ανακοινώσεις, αξιωματούχοι των ΗΠΑ και του Ιράν εργάζονται μαζί με μεσολαβητές από το Κατάρ και το Πακιστάν ώστε η πρόσφατη εκεχειρία να μετατραπεί σε μια συνολική ειρηνευτική συμφωνία.

Ωστόσο, η ουσία της νέας διαπραγμάτευσης προκαλεί ήδη πολιτικά ερωτήματα στην Ουάσιγκτον. Η επιστροφή των διεθνών επιθεωρήσεων ήταν ακριβώς ένα από τα κεντρικά σημεία της συμφωνίας Ομπάμα που ο Τραμπ είχε καταγγείλει επί χρόνια ως «μία από τις χειρότερες συμφωνίες που υπέγραψαν ποτέ οι ΗΠΑ».

Μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ το 2018, το Ιράν περιόρισε σημαντικά την πρόσβαση του International Atomic Energy Agency σε αρκετές πυρηνικές εγκαταστάσεις, ενώ από τον Ιούνιο του 2025 είχε απαγορεύσει επιθεωρήσεις σε περιοχές που είχαν πληγεί από αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις.

Παράλληλα, η νέα συμφωνία προβλέπει περίοδο 60 ημερών για την επίλυση των δυσκολότερων ζητημάτων, όπως τα αποθέματα ουρανίου του Ιράν αλλά και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα περάσματα για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση του Μπένιαμιν Νετανιάχου εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι στη συμφωνία, με εκπρόσωπο του Ισραήλ να δηλώνει ότι «το ιρανικό καθεστώς πάντα λέει ψέματα και δεν μπορεί να υπάρξει εμπιστοσύνη».

Δεν λείπουν και οι αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ, καθώς αναλυτές επισημαίνουν ότι μετά από ένα πόλεμο που κόστισε ακριβά, η Ουάσιγκτον φαίνεται να επιστρέφει τελικά σε μια εκδοχή της συμφωνίας που η ίδια είχε απορρίψει πριν από οκτώ χρόνια.

Με άλλα λόγια, αυτό που πριν τον πόλεμο παρουσιαζόταν από τον Τραμπ ως «σκουπίδια», σήμερα επανέρχεται ως βάση της αμερικανικής διπλωματικής λύσης με την Τεχεράνη.

Ιράν: Mε επιτυχία ολοκληρώθηκαν οι τεχνικές συνομιλίες με τις ΗΠΑ στην Ελβετία

Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν τεχνικές συνομιλίες στην Ελβετία με στόχο την επίτευξη τελικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Καζέμ Γαριμπαμπαντί τονίζοντας ότι η επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων θα περιλαμβάνει το ανώτατο όργανο που επιβλέπει τη διαμεσολάβηση.

Ο Καζέμ Γαριμπαμπαντί, ο οποίος είναι επίσης επικεφαλής της τεχνικής διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν στις επαφές με τις ΗΠΑ, δήλωσε σύμφωνα με το πρακτορείο IRNA ότι έχουν συγκροτηθεί τέσσερις ομάδες εργασίας.

Kάθε ομάδα θα επικεντρωθεί σε ένα ζήτημα και ότι αυτά περιλαμβάνουν την άρση των κυρώσεων, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, την ανασυγκρότηση και οικονομική ανάπτυξη της χώρας, καθώς και τη διασφάλιση της συμμόρφωσης και των δύο πλευρών με το μνημόνιο κατανόησης (MoU).

«Με βάση τις συμφωνίες που επιτεύχθηκαν, οι επερχόμενες διαπραγματεύσεις θα πραγματοποιηθούν υπό την επίβλεψη της επιτροπής υψηλού επιπέδου, με τη συμμετοχή του προέδρου της Βουλής, του υπουργού Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, του αντιπροέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών και των πρωθυπουργών του Πακιστάν και του Κατάρ», δήλωσε ο Γκαριμπαμπάντι.

Με τη σειρά του ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ επανέλαβε τη Δευτέρα (22.06.2026) ότι το στενό του Ορμούζ δεν θα επανέλθει στην προπολεμική κατάσταση κι ότι η χώρα του θα «διαχειρίζεται» τη θαλάσσια οδό στρατηγικής σημασίας, σύμφωνα με κρατικό μέσο ενημέρωσης.

«Όλος ο κόσμος πρέπει να ξέρει ότι η διαχείριση του στενού του Ορμούζ δεν θα είναι ποτέ αυτή που ήταν πριν από τον πόλεμο», είπε ο επικεφαλής του ιρανικού κοινοβουλίου, που ηγείται της ομάδας διαπραγματευτών με τις ΗΠΑ στο εγχείρημα για τον οριστικό τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων IRNA.

«Βεβαίως οι διεθνείς κανόνες θα τηρηθούν, αλλά το Ιράν θα διαχειρίζεται το στενό του Ορμούζ», επέμεινε.