ΕΕ: Πράσινο φως για τα €90 δισ. στην Ουκρανία – Πληρωμές από τον Ιούνιο και νέα ώθηση στην ένταξη

Μετά από μήνες καθυστερήσεων και πολιτικών μπλοκαρισμάτων, η Ευρωπαϊκή Ένωση άναψε το τελικό «πράσινο φως» για το πακέτο δανεισμού ύψους €90 δισ. προς την Ουκρανία, ανοίγοντας τον δρόμο για τις πρώτες εκταμιεύσεις ήδη από τον Ιούνιο.

Η έγκριση δόθηκε στις 23 Απριλίου μέσω γραπτής διαδικασίας από τα κράτη-μέλη, κλείνοντας ένα δύσκολο κεφάλαιο που είχε «παγώσει» λόγω του ουγγρικού βέτο. Η τροποποίηση του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 2021-2027 απαιτούσε ομοφωνία, την οποία η Βουδαπέστη καθυστέρησε επί μήνες, παρά την αρχική της συναίνεση τον Δεκέμβριο.

Το πακέτο, από την πλευρά της ΕΕ προς το Κίεβο καλύπτει διετία, με €45 δισ. να προβλέπεται να εκταμιευθούν εντός του 2026. Από αυτά, προβλέπεται τα  €28,3 δισ. θα κατευθυνθούν στην άμυνα, και €16,7 δισ. θα στηρίξουν τον ουκρανικό προϋπολογισμό.

Οι τεχνικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Κομισιόν και Κιέβου βρίσκονται στην τελική ευθεία, με Ευρωπαίο αξιωματούχο να εκτιμά πως οι πρώτες πληρωμές μπορεί να ξεκινήσουν ήδη από τον Ιούνιο, εφόσον ολοκληρωθούν οι τελευταίες διαδικασίες.

Παράλληλα, εγκρίθηκε και το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, το οποίο επίσης είχε «κολλήσει» λόγω της ουγγρικής στάσης.

Πίεση για επιτάχυνση της ένταξης

Η οικονομική στήριξη συνοδεύεται από ανανεωμένη πολιτική πίεση για πρόοδο στην ενταξιακή πορεία της Ουκρανίας. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρουσιάσει «εντός εβδομάδων» συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για το άνοιγμα των διαπραγματευτικών κεφαλαίων με Ουκρανία και Μολδαβία.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ζήτησαν την έναρξη των σχετικών διαδικασιών «χωρίς καθυστέρηση».

«Δημιουργικές» λύσεις αντί fast-track

Ωστόσο, παρά τη ρητορική στήριξης, οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες παραμένουν επιφυλακτικές απέναντι σε μια ταχεία ένταξη της Ουκρανίας ή της Ουκρανίας και της Μολδαβίας μαζί. Η συζήτηση στρέφεται πλέον σε πιο «ευέλικτα» μοντέλα ενσωμάτωσης.

Ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ρομπ Γιέτεν και ο Βέλγος ομόλογός του Μπαρτ Ντε Βέβερ άφησαν ανοιχτό το ενδεχόμενο «εναλλακτικών διαδρομών», με πολυεπίπεδη συμμετοχή της Ουκρανίας στην ΕΕ πριν από την πλήρη ένταξη.

Η Κομισιόν έχει ήδη ξεκινήσει τεχνικές διαπραγματεύσεις για τα έξι βασικά ‘clusters’ μεταρρυθμίσεων, όμως το πολιτικό ερώτημα για το πόσο γρήγορα -και με ποια μορφή- μπορεί να ενταχθεί πλήρως το Κίεβο στην ευρωπαϊκή οικογένεια.