Εφιαλτικές εκτιμήσεις για την παγκόσμια επισιτιστική κρίση λόγω του πολέμου

Τα ρωσικά τανκς και οι πύραυλοι που πολιορκούν την Ουκρανία απειλούν επίσης την προσφορά τροφίμων και τα μέσα διαβίωσης των ανθρώπων στην Ευρώπη, την Αφρική και την Ασία που στηρίζονται στις απέραντες, εύφορες γεωργικές εκτάσεις της περιοχής της Μαύρης Θάλασσας — γνωστά ως «το παγκόσμιο καλάθι του ψωμιού».

Αν και δεν έχουν σημειωθεί ακόμη παγκόσμιες διακοπές στον εφοδιασμό σιταριού, οι τιμές έχουν αυξηθεί κατά 55% εν μέσω ανησυχιών για το τι θα μπορούσε να συμβεί στη συνέχεια. Εάν ο πόλεμος παραταθεί, οι χώρες που βασίζονται σε προσιτές εξαγωγές σιταριού από την Ουκρανία ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ελλείψεις από τον Ιούλιο, δήλωσε στο Associated Press ο διευθυντής του Διεθνούς Συμβουλίου Σιτηρών Arnaud Petit.

Αυτό θα μπορούσε να δημιουργήσει επισιτιστική ανασφάλεια και να ρίξει περισσότερους ανθρώπους στη φτώχεια σε μέρη όπως η Αίγυπτος και ο Λίβανος.

Στην Ευρώπη, οι αξιωματούχοι προετοιμάζονται για πιθανές ελλείψεις προϊόντων από την Ουκρανία και αυξημένες τιμές για ζωοτροφές που θα μπορούσαν να σημαίνουν ακριβότερα κρέατα και γαλακτοκομικά προϊόντα, εάν οι αγρότες αναγκαστούν να μετακυλίσουν το κόστος στους πελάτες.

Η Ρωσία και η Ουκρανία συνδυάζουν σχεδόν το ένα τρίτο των παγκόσμιων εξαγωγών σιταριού και κριθαριού. Η Ουκρανία είναι επίσης σημαντικός προμηθευτής καλαμποκιού και παγκόσμιος ηγέτης στο ηλιέλαιο.

Εφιαλτικές εκτιμήσεις

Ο πόλεμος θα μπορούσε να μειώσει τις προμήθειες τροφίμων σε μια χρονική στιγμή που οι τιμές τροφίμων είναι στα υψηλότερα επίπεδά τους από το 2011.

Όπως επισημαίνει το Associated Press, μια παρατεταμένη σύγκρουση θα είχε μεγάλο αντίκτυπο περίπου 1.500 μίλια (2.400 χιλιόμετρα) μακριά στην Αίγυπτο, τον μεγαλύτερο εισαγωγέα σιταριού στον κόσμο. Εκατομμύρια βασίζονται σε επιδοτούμενο ψωμί που παρασκευάζεται από ουκρανικά σιτηρά για να επιβιώσουν, με περίπου το ένα τρίτο των ανθρώπων να ζουν σε συνθήκες φτώχειας.

Η Anna Nagurney, καθηγήτρια εφοδιαστικής αλυσίδας και οικονομίας στο Πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης Amherst, είπε: «Το σιτάρι, το καλαμπόκι, τα λάδια, το κριθάρι, το αλεύρι είναι εξαιρετικά σημαντικά για την επισιτιστική ασφάλεια … ειδικά στα φτωχότερα μέρη του πλανήτη».

Με τους Ουκρανούς άνδρες να καλούνται να πολεμήσουν, είπε, «Ποιος θα κάνει τη συγκομιδή; Ποιος θα έκανε τη μεταφορά;»

Οι αφρικανικές χώρες εισήγαγαν γεωργικά προϊόντα αξίας 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τη Ρωσία το 2020 και περίπου το 90% ήταν σιτάρι, δήλωσε ο Wandile Sihlobo, επικεφαλής οικονομολόγος του Agricultural Business Chamber of South Africa.

Η Νιγηρία έχει καταβάλει προσπάθειες για να μειώσει την εξάρτησή της από τα ρωσικά σιτηρά, με τους αγρότες να φυτεύουν περισσότερα χωράφια σιταριού για να προσπαθήσουν να καλύψουν το 70% της ζήτησης της χώρας σε πέντε χρόνια, δήλωσε ο Gambo Sale, εθνικός γραμματέας του Wheat Farmers Association of Nigeria.

«Έχουμε τη γη, έχουμε τους ανθρώπους, έχουμε τα χρήματα, έχουμε ό,τι μπορούμε να χρειαστούμε στη Νιγηρία» για να καλλιεργήσουμε σιτάρι, είπε. «Το μόνο που χρειαζόμαστε τώρα είναι χρόνος».

Η διαταραχή μπορεί να γίνει αισθητή μέχρι την Ινδονησία, όπου το σιτάρι χρησιμοποιείται για την παρασκευή στιγμιαίων νουντλς, ψωμιού, τηγανητών φαγητών και σνακ.

Η Ουκρανία ήταν ο δεύτερος μεγαλύτερος προμηθευτής σίτου της Ινδονησίας πέρυσι, παρέχοντας το 26% του σίτου που καταναλώθηκε. Η αύξηση των τιμών για τα noodles, με τη σειρά του, θα έβλαπτε τα άτομα με χαμηλότερο εισόδημα, δήλωσε ο Kasan Muhri, επικεφαλής του τμήματος έρευνας του υπουργείου Εμπορίου.

Η Ουκρανία και η Ρωσία συνδυάζουν επίσης το 75% των παγκόσμιων εξαγωγών ηλιελαίου, αντιπροσωπεύοντας το 10% όλων των μαγειρικών ελαίων, ανέφερε η IHS Markit.

Οι αγρότες στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο κορυφαίος εξαγωγέας καλαμποκιού στον κόσμο και ένας σημαντικός προμηθευτής σιταριού, παρακολουθούν για να δουν εάν οι εξαγωγές σιταριού στις ΗΠΑ αυξάνονται. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι αγρότες ανησυχούν για το αυξανόμενο κόστος για τις ζωοτροφές.

Η Ουκρανία προμηθεύει την ΕΕ με λίγο λιγότερο από το 60% του καλαμποκιού της και σχεδόν το μισό βασικό συστατικό των δημητριακών που απαιτούνται για τη διατροφή των ζώων. Η Ρωσία, η οποία παρέχει στην ΕΕ το 40% των αναγκών της σε φυσικό αέριο , είναι εξίσου σημαντικός προμηθευτής λιπασμάτων, σιταριού και άλλων βασικών προϊόντων.