Ένταση για καύση απορριμμάτων – Τι είπε ο Γραφάκος στους Δημάρχους και οι σοβαρές ενστάσεις (φωτο+βίντεο)

Αναμφίβολα ένα θέμα που έχει σηκώσει θύελλα αντιδράσεων από κοινωνία και Αυτοδιοίκηση Κρήτης είναι η διαβούλευση για τη δημιουργία εθνικού δικτύου εργοστασίων καύσης Απορριμματογενών Ενεργειακών Πρώτων Υλών.

Ο Γενικός Γραμματέας Διαχείρισης Απορριμμάτων κ. Μανώλης Γραφάκος, βρέθηκε στο Ηράκλειο σε συνεδρίαση που έγινε στη Λότζια, ώστε να παρουσιάσει το σχέδιο και να απαντήσει στις ερωτήσεις των ανθρώπων της αυτοδιοίκησης.

Συγκεκριμένα η Μονάδα στην Π.Ε. Ηρακλείου θα έχει δυναμικότητα καύσης 140.000 t/y και θερμογόνο δύναμη 11,30 Mj/kgr. Επιπλέον, εκτιμάται ότι από την καύση των 140.000 τόνων απορριμμάτων στο εργοστάσιο της Κρήτης, η μέση ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας θα ανέρχεται σε 1.033 Gwh». 

Συμφωνα δε με πληροφορίες του newshub.gr δύο είναι οι υποψήφιες περιοχές, που βρίσκονται στο Νομό Ηρακλείου. Η μία φαίνεται πως ειναι η περιοχή της Δαμάστας και η άλλη η Βιομηχανική Περιοχή Ηρακλείου.

«Δεν θα υπάρξουν ερωτηματικά»

Απατώντας σε ερωτήσεις των δημοσιογράφων ο κ. Γραφάκος τόνισε ότι μετά το τέλος της σύσκεψης δεν θα υπάρχουν ερωτηματικά από τους Δημάρχους, υπογραμμίζοντας πως θα απαντήσει σε όλα τα ερωτήματα, παρουσιάζοντας παράλληλα το Εθνικό Σχέδιο.

 "Είμαστε πρόθυμοι να συζητήσουμε όλα τα θέματα. Σκοπός της διαβούλευσης είναι να καταγραφούν όλες οι απόψεις. Δεν τίθεται θέμα αύξησης των τελών", ανέφερε χαρακτηριστικά μεταξύ άλλων ο κ. Γενικός Γραμματέας.

Ο δήμαρχος Ηρακλείου Αλέξης Καλοκαιρινός στην πορεία του διαλόγου έθεσε ζήτημα συλλογής βιοαποβλήτων λέγοντας: "Αναρωτιέμαι πως θα γίνεται η συλλογή των βιοαποβλήτων. Αν μιλάμε για τους καφέ κάδους που θα πρέπει να τοποθετηθούν σε πολλά σημεία. Δεν ξέρω αν είναι στις δυνατότητες μας".

Ο Δήμαρχος Χανίων και πρόεδρος του Δικτύου ΦοΔΣΑ, Παναγιώτης Σημανδηράκης, ανέλυσε την τρέχουσα κατάσταση της διαχείρισης απορριμμάτων στην Ελλάδα, εστιάζοντας κυρίως στην Κρήτη και τις τοπικές κοινωνίες. Υπογραμμίζει την έλλειψη ουσιαστικής προόδου όσον αφορά την ανακύκλωση, τη μείωση των αποβλήτων που οδηγούνται σε ταφή και την αναβάθμιση των υποδομών, παρά τις δημόσιες δεσμεύσεις και χρηματοδοτήσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Επισημαίνει την καθυστέρηση στην έκδοση προσκλήσεων για έργα εκσυγχρονισμού και εξοπλισμού, που εμποδίζουν την αξιοποίηση σημαντικών πόρων, με αποτέλεσμα να παραμένουμε ουραγοί στην ευρωπαϊκή κλίμακα. Παράλληλα, εκφράζει έντονες επιφυλάξεις για τον σχεδιασμό ενεργειακής αξιοποίησης απορριμμάτων μέσω εργοστασίων καύσης, επισημαίνοντας την προβληματική διαδικασία διαβούλευσης που παρακάμπτει την τοπική αυτοδιοίκηση, καθώς και το οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος που θα επιβαρύνει τους δήμους και τους πολίτες. Τονίζει ότι η προσέγγιση αυτή δεν θεωρείται ρεαλιστική και θα οδηγήσει σε σημαντική αύξηση των δημοτικών τελών, δημιουργώντας επιπλέον οικονομικά βάρη για τις τοπικές κοινωνίες.

Ο κ. Γιώργος Μαρινάκης, Δήμαρχος Ρεθύμνου, αναφέρθηκε με τη σειρά του στη θεσμική συνάντηση που πραγματοποιήθηκε με τον Γενικό Γραμματέα και την αυτοδιοίκηση της Κρήτης, συμπεριλαμβανομένου του περιφερειάρχη. Όπως αναφέρει επισημάνθηκε η διαφορά μεταξύ θεωρητικών στόχων και της πραγματικότητας, με ιδιαίτερη έμφαση στους στόχους ανακύκλωσης που έχουν τεθεί για το 2035.

Ο στόχος του 65% ανακύκλωσης θεωρείται εξαιρετικά δύσκολος έως αδύνατος, δεδομένου ότι το τρέχον επίπεδο ανακύκλωσης βρίσκεται στο 20%. Επιπλέον, τονίστηκε η ανάγκη ρεαλισμού στον σχεδιασμό, ειδικά όσον αφορά τη συλλογή βιοαποβλήτων από κατοικίες, που παρουσιάζει μεγάλες δυσκολίες λόγω κλιματολογικών και οργανωτικών παραγόντων. Αναφέρθηκε επίσης η εμπλοκή διαφόρων φορέων στη συλλογή ανακυκλώσιμων υλικών και η ανάγκη για καλύτερη συνεργασία μεταξύ πολιτών και αυτοδιοίκησης, ώστε να υποστηρίζεται η περιβαλλοντική προσπάθεια και να αποφεύγεται η ακύρωση των προσπαθειών μέσω ανεπιθύμητων συμπεριφορών. Το συνολικό μήνυμα είναι η ανάγκη για ρεαλιστική προσέγγιση και βιώσιμες λύσεις που θα συνδυάζουν τις ευρωπαϊκές επιταγές με τις ιδιαιτερότητες του τοπικού πλαισίου.

Τα τέλη

Ο κ Γραφάκος πάντως εμφανίστηκε καθησυχαστικός έναντι των εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης λέγοντας πως ειλημμένες αποφάσεις δεν υπάρχουν πάνω στο επίμαχο ζήτημα και ο διάλογος θα συνεχιστεί. Σύμφωνα με τον ίδιο η  χώρα μας έχει δέσμευση να πιάσει δύο ποσοστά, 60% στην ανακύκλωση το 2030 και 65% το 2035 καθώς και  10% στην ταφή απορριμμάτων και στη βάση αυτών κινείται.

Σε εθνικό επίπεδο, η εμπειρία έχει δείξει ότι το κόστος ταφής και λειτουργίας ΧΥΤΑ παραμένει σταθερό, χωρίς ουσιαστική μείωση παρά τις προσπάθειες βελτιστοποίησης. Αν και δεν είναι το κύριο θέμα της παρούσας συζήτησης, η οικονομική διάσταση παραμένει κρίσιμη∙ τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν πως, ακόμη και με τη νέα πρόταση μεταφοράς απορριμμάτων, το συνολικό κόστος διαχείρισης δεν διαφοροποιείται σημαντικά σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα, σημείωσε ο κ. Γραφάκος.

Ανέβηκαν οι τόνοι από το ξεκίνημα

Ο δήμαρχος Χανίων στο ξεκίνημα της σημερινής διαδικασίας έθεσε  στο τραπέζι σοβαρά ερωτήματα λέγοντας στον κ. Γραφάκο πως δεν έχει προηγηθεί καμιά συννενόηση με τους Δήμους οι οποίοι έμαθαν το σχεδιασμό από τα μμε. Η τοποθέτηση του αυτή ύψωσε τους τόνους.

Ο δήμαρχος Ηρακλείου υπογράμμισε πως το ενδεχόμενο μεταφοράς απορριμμάτων από το Νότιο Αιγαίο προς την Κρήτη εγείρει ανησυχίες, καθώς συνεπάγεται αυξημένες επιβαρύνσεις στις μεταφορές και στην κυκλοφορία, επιπλέον λειτουργικό κόστος και πιθανή αύξηση των τελών που θα επωμιστούν οι πολίτες. Παράλληλα, είπε, τίθενται ερωτήματα σχετικά με τον τρόπο υλοποίησης αυτού του κεντρικού –και χαρακτηριζόμενου ως «Εθνικού»– σχεδιασμού, ο οποίος δεν περιλαμβάνεται στον εγκεκριμένο περιφερειακό σχεδιασμό διαχείρισης αποβλήτων.

Ένταση προκλήθηκε όμως και στη συνέχεια όταν ο κ. Γραφάκος χαρακτήρισε "αντιπολίτευση κομματικού προσανατολισμού" ορισμένες από τις θέσεις των συνομιλητών του και συγκεκριμένα του δημάρχου Χανίων κ Σημανδηράκη. Μάλιστα ο κ. Σημανδηράκης απάντησε στο newshub.gr, για το συγκεκριμένο σχόλιο, τονίζοντας χαρακτηριστικά ότι εδώ είμαστε για ένα σοβαρό θέμα που αφορά τους πολίτες της Κρήτης και όχι για να κάνουμε κομματική αντιπολίτευση όπως λέει ο κ. Γραφάκος.

Aντιδρά η Περιφέρεια και ο ΕΣΔΑΚ

Η είδηση για τη λειτουργία εργοστασίου καύσης στην Κρήτη, στο Ηράκλειο, έφερε έντονες αντιδράσεις από την Περιφέρεια αλλά και φορείς.

Η Περιφέρεια Κρήτης επεσήμανε ότι ο εθνικός αυτός σχεδιασμός προέκυψε χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της ίδιας και χωρίς να υπάρχει πρωτίστως συνεννόηση για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις που θα έχει ένα τέτοιο εγχείρημα.

Στην προοπτική λειτουργίας εργοστασίου καύσης έχει αντιδράσει επίσης ο ΕΣΔΑΚ, η ΠΕΔ Κρήτης και πολλοί άλλοι. Αντιδράσεις που έχουν να κάνουν με ζητήματα λειτουργίας, ρύπανσης, βιωσιμότητας και Δημόσιας Υγείας, καθώς όπως λένε οι αντιδρώντες τέτοιες μονάδες περιβαλλοντικά δημιουργούν σοβαρά ζητήματα.