Γιάννης Μπιγικάκης: Ο πρώην αντιδήμαρχος μιλάει στο newshub.gr για το χθες, το σήμερα και το αύριο της τοπικής αυτοδιοίκησης

«Αποτυχημένο» χαρακτηρίζει το σημερινό μοντέλο των μεγάλων δήμων ο Γιάννης Μπιγικάκης, ενώ εξιστορεί σε μία άκρως ενδιαφέρουσα συνέντευξη στο newshub.gr ιστορίες για τα «παλιά μεγαλεία» δήμων και κοινοτήτων, τότε που οι άνθρωποι ζούσαν δυσκολότερες καταστάσεις, αλλά ήταν πιο «δεμένοι» στις τοπικές κοινωνίες και διεκδικούσαν αποτελεσματικότερα από την εκάστοτε εξουσία. Ο λόγος για τον παλιό αντιδήμαρχο του πάλαι ποτέ δήμου Γοργολαΐνη, που παρά το νεαρό της ηλικίας του, έχει πολύτιμες εμπειρίες στον χώρο της τοπικής αυτοδιοίκησης της Πυργούς και της ευρύτερης περιοχής!

«Η αλήθεια είναι ότι δεν με χαροποιούν οι εξελίξεις, όχι μόνο στο δήμο Ηρακλείου αλλά γενικά στον χώρο της τοπικής αυτοδιοίκησης. Εγώ ήμουν στο δήμο Γοργολαΐνη επί τρεις τετραετίες, από τις οποίες στις δύο ήμουν αντιδήμαρχος και στη μία ήμουνα απλός δημοτικής σύμβουλος. Κι έχω κάνει και πολύ πιο πριν, μια τετραετία στο Τοπικό Συμβούλιο όταν ήμουνα πολύ νέος.

Τότε υπήρχε ένας ρομαντισμός στην τοπική αυτοδιοίκηση. Υπήρχε ένας σχεδιασμός ο οποίος ξεκινούσε από την ίδια την κοινωνία. Μέσα στα καφενεία υπήρχαν οι συζητήσεις, για το πώς θα αναπτυχθεί και πως θα προχωρήσει η περιοχή».

-Ήταν τα μικρά σχήματα τότε.

«Μικρά σχήματα τα οποία ήταν μακρά πιο αποτελεσματικά σε σχέση με τα σημερινά μεγάλα σχήματα».

-Υπάρχει μια άποψη ότι τα μικρά σχήματα ήταν πιο αποτελεσματικά. Δηλαδή, λύνονταν προβλήματα.

«Άμεσα λύνονταν τα προβλήματα της καθημερινότητας. Θυμάμαι τότε ότι τέτοια προβλήματα είχαν σχέση με την άρδευση και την ύδρευση. Ήταν  η καθαριότητα. Ήταν η Παιδεία, τα σχολεία. Τα δημοτικά, τα γυμνάσια, τα λύκεια. Και σε όλα αυτά τα ζητήματα τα προβλήματα λύνονταν άμεσα».

-Πώς γινόταν αυτό; Ήταν οι κοινωνίες πιο δεμένες; Πάντα όμως δεν υπήρχαν προβλήματα στις κλειστές κοινωνίες των ανθρώπων; Και αντιπαραθέσεις και κομματικά και προσωπικά…

«Υπήρχαν πάντα αυτά. Αλλά ένας άνθρωπος που πολιτευόταν στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, δεν είχε κομματικές σημαίες. Εγώ ας πούμε, όσα χρόνια ήμουνα στην τοπική αυτοδιοίκηση, για μένα κόμμα δεν υπήρχε.

Σίγουρα, ο κάθενάς κάπου ανήκει. Κάποια άποψη έχει για τα κόμματα. Έχει την ιδεολογία του. Αλλά όταν είσαι στην τοπική αυτοδιοίκηση, είχε υποχρεωμένος να τη σχίσεις την κομματική σου ταυτότητα ή να τη φυλάξεις κάπου βαθιά «κάτω από τη γη». Να τη «θάψεις» να ασχοληθείς μόνο με την καθημερινότητα και τα προβλήματα».

-Ωστόσο είχαμε και πολύ μεγάλα πάθη και μίση στη δεκαετία του ’80 και του ’90.

«Κοιτάξτε να δείτε. Στο δικό μας δήμο υπήρχε συνεργασία των ανθρώπων. Σίγουρα υπήρχαν κάποιοι δήμοι που εκείνη την περίοδο και τώρα ακόμα που είχαν κάποια προβλήματα. Αλλά κυρίως δεν είχαν προβλήματα πολιτικής. Είχαν προβλήματα οικογενειακά και προσωπικά γιατί εδώ στην Κρήτη βράζει το αίμα μας. Εντάξεις κάποια προβλήματα υπήρχαν. Αλλά αυτά δεν επηρέαζαν στην κεντρική διοίκηση των δημοτών».

-Και αυτά που λένε, ότι κάναμε μεγαλύτερους δήμους στη συνέχεια για να μπορούμε να αντλούμε από την Αθήνα μεγαλύτερα κονδύλια κ.λπ. στην πράξη αυτό έχει εφαρμοστεί;

«Κάποια στιγμή πρέπει να λέμε αλήθειες για την τοπική αυτοδιοίκηση.  Οι μεγαλύτεροι δήμοι γίνανε καθαρά για να εξυπηρετήσουν κάποιους σκοπούς και κάποιους σχεδιασμούς όλων των κομμάτων εξουσίας. Δεν γίνανε για κανέναν άλλο λόγο, κατά την άποψη μου».

-Αλλά όλα αυτά πού μας έχουν οδηγήσει…

«Έχουν οδηγήσει σε φοβερά αδιέξοδα και στην καθημερινότητα των δημοτών. Αλλά για μένα αυτό που θα βρούμε μπροστά μας είναι ότι έχουν οδηγήσει σε φοβερό αδιέξοδο ό,τι έχει να κάνει με τον γενικό σχεδιασμό.

Π.χ. ένα τεράστιο θέμα είναι το νερό. Ένα άλλο τεράστιο θέμα είναι, «θέλουμε τον τουρισμό; Πώς θα τον ταΐσεις τον τουρισμό  από τη στιγμή που έχεις θέμα με το νερό και από τη στιγμή που δεν ξέρεις αν θα πηγαίνεις το νερό στις πισίνες για να κολυμπάει ο τουρίστας, ή να το πηγαίνεις στους κήπους για να ποτίζουν και να καλλιεργούν οι αγρότες  ούτως ώστε να τρώμε κι εμείς, να τρώει κι ο τουρίστας που θα έρθει εδώ»;

-Είναι θέμα πολιτικής…

«Ε βέβαια. Και όλα αυτά και η τοπική αυτοδιοίκηση και η Περιφέρεια Κρήτης πρέπει αυτά να τα «παντρέψει» και να φτιάξει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο και να βρει λύσεις. Να κάνει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο τοπικής ανάπτυξης περιοχών. Να κάνει ένα άλλο ολοκληρωμένο σχέδιο ανάπτυξης και διαχείρισης όλου του νομού, ή όλης της Κρήτης. Και να προσπαθήσουμε να δούμε πού βαδίζουμε και πώς θα προχωρήσουμε».

-Σήμερα έτσι όπως λειτουργεί ο δήμος Ηρακλείου, όπου και έχει ενταχθεί το κομμάτι του πρώην δήμου Γοργολαΐνη, πώς τον βλέπετε; Δηλαδή, βλέπουμε τρομερά αδιέξοδα στα σκουπίδια και όχι μόνο. Το πρόβλημα δεν λύνεται. Μπορεί να έχει βελτιωθεί λίγο η κατάσταση, αλλά ξαναγυρίζουμε στα ίδια αδιέξοδα.

«Στο δήμο Ηρακλείου εδώ και δύο δεκαετίες βλέπω και υπάρχουν πάντα πάνω – κάτω, τα ίδια πρόσωπα. Τη μία τετραετία είναι τσακωμένοι μεταξύ τους και την άλλη τετραετία διοικούνε μαζί το δήμο. Ε δεν μπορείς έτσι να διοικήσεις το δήμο. Δεν μπορείς από τη Λότζια και από τα γραφεία, να κάνεις διοίκηση σε έναν δήμο, όπως είναι ο δήμος Ηρακλείου.

Και δεν μπορείς στον βωμό ότι το Ηράκλειο είναι ο «δημοκρατικό δήμος»… Γιατί το Ηράκλειο είναι «δημοκρατικός δήμος»; Οι άλλοι δήμοι δεν είναι δημοκρατικοί; Ένας δήμος που εκλέγει έναν δήμαρχο στην υπόλοιπη Ελλάδα, δεν είναι δημοκρατικός;

Ο δημοκρατικός δήμος είναι αυτός, που οι δημότες του είναι ευχαριστημένοι  και στην καθημερινότητα τους. Και σε ό,τι έχει να κάνει στις σχέσεις των κοινωνιών,  με φορείς όπως είναι οι πολιτιστικοί σύλλογοι. Όπως είναι οι ομάδες. Όπως είναι τα σωματεία. Εγώ δεν βλέπω να υπάρχει καμία συνοχή στο Ηράκλειο. Η μοναδική συνοχή είναι το καλοκαίρι, που γίνονται σε κάποιες γειτονιές κάποια γλέντια και πάμε και πίνουμε τις μπίρες μας και κάνουμε μια λυκοφιλία, δήθεν ότι είμαστε ενωμένοι και δήθεν ότι πάμε καλά.

Τα χάλια που υπάρχουν αυτή τη στιγμή στο δήμο Ηρακλείου, έχουν να κάνουν πρώτ΄ απ΄όλα με την Παιδεία. Είναι το βασικό. Σε ποιο σχολείο θα πας και δεν θα βρεις το σχολείο να είναι σε άθλια κατάσταση εξωτερικά. Να είναι γραμμένα συνθήματα. Να είναι σκουπίδια. Να είναι χόρτα κ.λπ. Και από την άλλη έχουμε και τα παιδιά στις λυόμενες αίθουσες. Και ρωτάω. Θα ήμουνα εγώ υπεύθυνος του δήμου και θα επέτρεπα να μπουν τα παιδιά σε αυτά τα κτήρια; Τότε γιατί πολιτεύεσαι; Για να λες, «έχω έναν τίτλο» αλλά δεν κοιτάζεις να λύσεις τα προβλήματα ώστε να τιμάς τον τίτλο σου»;…

-Εσείς θεωρείτε ότι οι δήμοι θα προχωρήσουν από τώρα και μετά σε νέα σχήματα;

«Αν πάνε σε σχήματα τύπου «Καποδίστρια» ή όπως είναι τώρα και πάνε ακόμα σε μεγαλύτερη συνένωση, τότε θα είναι η οριστική και αμετάκλητη ταφόπλακα. Εμένα η άποψη μου είναι ότι θα μπορούσε να γυρίσει το σύστημα το παλιό και να πάμε σε μικρές κοινότητες που δεν θα είναι η κάθε κοινότητα αυτόνομη όπως ήταν πιο παλιά. Αλλά θα μπορούσαν όμως να γίνει μια ισχυρή κοινότητα από πέντε, από οκτώ.

Θα μιλήσω πάλι για την περιοχή τη δική μας. Θα μπορούσε να γίνει μια ισχυρή κοινότητα, ο Άγιος Μύρωνας, οι Ασίτες, η Πυργού, το Πενταμόδι, το Πετροκέφαλο, Άνω Ασίτες. Μια ισχυρή κοινότητα, η οποία θα είχε έναν πρόεδρο, ένα συμβούλιο και να μην υπήρχε δημοτικός σύμβουλος. Να τον κάνεις τον δημοτικό σύμβουλο τι; Το ίδιο θα γίνει Βενεράτο, Δαφνές, Σίβα. Μιλάω τώρα για το Μαλεβίζι, γιατί ξέρω ακριβώς πώς είναι τα πράγματα. Και να υπάρχουν σε όλο το παλιό Μαλεβίζι 30 πρόεδροι, οι οποίοι ουσιαστικά θα είναι οι δημοτικοί σύμβουλοι. Θα υπάρχει κεντρική διοίκηση η οποία θα είναι πιθανό ο δήμος Ηρακλείου, αλλά όχι όμως να πηγαίνουν να λογοδοτούν στη Λότζια.

Θα μπορούσε να γίνει ένας περιφερειακός δήμος, που θα έχει ανθρώπους με κοινά χαρακτηριστικά, κοινά προβλήματα και αυτοί οι άνθρωποι θα ήταν οι άρχοντες της περιοχής που  θα ήταν σε άμεση επαφή με τον κόσμο και θα μπορούσαν να λύσουν τα προβλήματα της περιοχής».