Η Παραπονεμένη Παναγία στον Πρίνο Ρεθύμνου: Ένα μοναδικό βυζαντινό μνημείο που καταρρέει αβοήθητο (Φωτο & Βίντεο)

Σε κοντινή απόσταση από τον οικισμό του Πρίνου στο Ρέθυμνο, στην άκρη του φαραγγιού, στη θέση Δρακόνερο, βρίσκεται ένα πραγματικό εκκλησιαστικό στολίδι, ο βυζαντινός ναός της Ζωοδόχου Πηγής.

Ο εφημέριος που υπηρέτησε την ενορία του Πρίνου, για τουλάχιστον τέσσερις δεκαετίες, ο π. Ευάγγελος Δερμιτζάκης την βάπτισε "Παραπονεμένη Παναγία" θέλοντας να δώσει έμφαση στα σοβαρά προβλήματα που το πέρασμα των αιώνων προκάλεσαν στο κτίσμα για τα οποία δυστυχώς μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει καμία παρέμβαση με αποτέλεσμα ο ναός να κινδυνεύει ανά πάσα στιγμή να καταρρεύσει και να χαθούν ο τρούλος και οι ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες του.

Πρόκειται για κτίσμα του πρώτου μισού του 16^ου αιώνα που λειτούργησε ως καθολικό μικρής μονής, κάποια από τα ερείπια της οποίας μπορούμε να δούμε στη νότια πλευρά του.

Ο ναός είναι κτισμένος κατά τον αρχιτεκτονικό τύπο του ελεύθερου σταυρού με τρούλλο και εφάπτεται στη δυτική πλευρά του με μικρή σπηλαιώδη κοιλότητα.

Μάλιστα στον τοίχο που υπάρχει δίπλα στην κοιλότητα, εξωτερικά, διακρίνονται χρώματα των τοιχογραφιών που κάποτε αναπαραστούσαν τους Αρχαγγέλους.

Εξωτερικά τα τρία θυρώματα, στη βόρεια, δυτική και νότια πλευρά, φέρουν υστερογοτθικά μοτίβα.

Εσωτερικά, στο νότιο τοίχο σώζεται τάφος (αρκοσόλιο) της βενετοκρητικής οικογένειας των Τζαγκαρόλων με πλούσιο αναγεννησιακό γλυπτό διάκοσμο που, όταν μπορούσε να τον διακρίνει κανείς, απεικόνιζε την Έξωση των Πρωτοπλάστων.

Από τον πλούσιο τοιχογραφικό διάκοσμο που κοσμούσε το ναό, και χρονολογείται στις αρχές του 16^ου αιώνα, έχουν διατηρηθεί μεγάλη τμήματα τα οποία όμως όσο περνά ο καιρός έρχονται όλο και περισσότερο σε χειρότερη κατάσταση.

Μιλάμε για μνημειακής κλίμακας όρθιες μορφές μοναστών Αγίων, έργα άριστου ζωγράφου που ακολουθεί τις τάσεις της Κρητικής Σχολής με δυτικές επιδράσεις στην απόδοση τους.

Μεταξύ άλλων διακρίνονται τοιχογραφίες του Αγίου Αλεξίου, του Αγίου Ευφρόσυνου, ο Ασπασμός Πέτρου και Παύλου, η Παναγία σε Θρόνο.

Γι αυτόν τον ωραίο ναό που εντυπωσιάζει ακόμα κι αν τον δει κανείς από μακριά φαίνεται πως έχουν στερέψει τα κονδύλια ώστε να διασωθεί.

Όπως μας είπε ο νυν εφημέριος του χωριού π. Σμάραγδος Δενδρινός, το 2009 ο προκάτοχος του π. Ευάγγελος ξεκίνησε τη μελέτη για την αποκατάσταση του ναού η οποία ολοκληρώθηκε αλλά δεν έφθασε ποτέ να υλοποιηθεί.

Τώρα, ευελπιστεί, ο Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Πρόδρομος, να μπορέσει να πιέσει την αρμόδια Εφορεία Αρχαιοτήτων ώστε να γίνει, εφόσον χρειάζεται επικαιροποίηση της μελέτης, και να αναζητηθούν πόροι για αποκατάσταση αφού τα περιθώρια αναμονής έχουν στενέψει επικίνδυνα για το μνημείο.

Σύμφωνα με τον ιερέα, οι ρωγμές στο κτίσμα, όσο περνούν τα χρόνια, ανοίγουν περισσότερο και οι τρεις σημαντικότερες τοιχογραφίες των Αγίων Αλεξίου, Ευφρόσυνου και της Παναγίας δεν θα διακρίνονται μελλοντικά.

«Είναι ένας μικρός Μυστράς που καταρρέει», μας λέει από την πλευρά του ο π. Ευάγγελος Δερμιτζάκης, και προσθέτει: «Σαράντα χρόνια ήμουν στον Πρίνο και παλεύαμε να σώσουμε τη Ζωοδόχο Πηγή η οποία αποτελούσε Μετόχι της Μονής Αρσανίου.

Θέλουμε να αποκατασταθεί για να μην καταρρεύσει και αν είναι εφιτκό να αναστηλωθεί ένα από τα κελιά των μοναχών που υπήρχαν λίγα μέτρα πιο πάνω ώστε το μνημείο να μπορέσει να αντέξει και στους επόμενους αιώνες και να έχουμε μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα του».