Κ. Σπυριδάκη: Η κυβέρνηση αναγνώρισε προβλήματα, αλλά άφησε αναπάντητο το αίτημα για ουσιαστική αναβάθμιση των ΑΣΤΕ

Σ

Την ανάγκη για μια συνολική, ουσιαστική και θεσμική αναβάθμιση των Ανώτερων Σχολών Τουριστικής Εκπαίδευσης (ΑΣΤΕ) ανέδειξε η Βουλευτής Λασιθίου του ΠΑΣΟΚ και Τομεάρχης Τουρισμού, Κατερίνα Σπυριδάκη, κατά τη συζήτηση της Επίκαιρης Ερώτησής της στη Βουλή προς το Υπουργείο Τουρισμού.

Η κα Σπυριδάκη ξεκαθάρισε εξαρχής ότι η τουριστική εκπαίδευση δεν αποτελεί ένα δευτερεύον ζήτημα, αλλά τον θεμέλιο λίθο της ποιότητας, της ανταγωνιστικότητας και της ανθεκτικότητας του ελληνικού τουρισμού.

Όπως χαρακτηριστικά τόνισε: «Ο ελληνικός τουρισμός δεν κρίνεται μόνο από τα ρεκόρ αφίξεων και εσόδων. Κρίνεται από την ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρει, από την ανθεκτικότητά του απέναντι στις νέες προκλήσεις και από την ικανότητά του να εξελίσσεται. Και όλα αυτά ξεκινούν από έναν βασικό πυλώνα: την τουριστική εκπαίδευση»

Η Βουλευτής αναγνώρισε ως θετική εξέλιξη την πρωτοβουλία του Υπουργείου Τουρισμού και του Δήμου Αγίου Νικολάου για την αναβάθμιση των εγκαταστάσεων της ΑΣΤΕ Κρήτης, επισημαίνοντας, ωστόσο, ότι η ανακαίνιση των κτιρίων από μόνη της δεν αρκεί.

Όπως ανέφερε: «Θέλω να ξεκινήσω αναγνωρίζοντας τη θετική εξέλιξη της επικείμενης συνεργασίας του Δήμου Αγίου Νικολάου με το Υπουργείο Τουρισμού στην αναβάθμιση των εγκαταστάσεων των ΑΣΤΕ, ένα πάγιο αίτημα της κοινωνίας,  ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Βέβαια, η ουσιαστική επιτυχία θα είναι όταν ολοκληρωθεί, γιατί η ευθύνη δεν ολοκληρώνεται με την υπογραφή, εκεί ξεκινά.  Κυρία Υπουργέ, δεν αρκεί να φτιάξουμε καλύτερα κτίρια, εάν τα προβλήματα μέσα συνεχίζουν να υπάρχουν»

Η κα Σπυριδάκη ανέδειξε τη δραματική διαρροή σπουδαστών από τη Σχολή, σημειώνοντας ότι από περίπου 153 εισακτέους λιγότεροι από 50 ολοκλήρωσαν το πρώτο έτος, γεγονός που αποδεικνύει ότι το πρόβλημα είναι βαθύτερο και αφορά το ίδιο το μοντέλο λειτουργίας των ΑΣΤΕ.

Στην ομιλία της περιέγραψε με συγκεκριμένα παραδείγματα την καθημερινότητα που βιώνουν οι σπουδαστές: «Σκεφτείτε έναν νέο άνθρωπο που δίνει πανελλήνιες, εξετάζεται επί ίσοις όροις με όλους τους υπόλοιπους, εξετάζεται και σε επιπλέον μάθημα την ξένη γλώσσα και τελικά εισάγεται σε μία σχολή επιπέδου 5 χωρίς φοιτητική μέριμνα, χωρίς οργανωμένη σίτιση, χωρίς φοιτητικές εστίες, την ώρα που -ας πούμε- στον Άγιο Νικόλαο τα ενοίκια είναι εξαιρετικά υψηλά. Ακόμη και το φοιτητικό πάσο που εκδίδεται από το Υπουργείο Τουρισμού, δεν αναγνωρίζεται στην πράξη από όλα τα ΚΤΕΛ. […] Τα τοπικά ΚΤΕΛ το αναγνωρίζουν χάρη στη συνεννόηση και συνεργασία με την ίδια τη σχολή και όχι επειδή η Πολιτεία διασφάλισε ενιαία εφαρμογή»

Παράλληλα, αναφέρθηκε στην εφαρμογή του νέου προγράμματος σπουδών χωρίς συγγράμματα, στη διδασκαλία μαθημάτων στα αγγλικά χωρίς αντίστοιχη διδασκαλία της αγγλικής γλώσσας, στον αποκλεισμό των σπουδαστών από το Erasmus+, αλλά και στην απουσία βασικών ψηφιακών παροχών, όπως ιδρυματικό email και πρόσβαση σε ηλεκτρονικές βιβλιοθήκες.

Κατά τη δευτερολογία της, η Βουλευτής αναφέρθηκε και στον ν. 5121/2024, επισημαίνοντας ότι η δυνατότητα κατάταξης των αποφοίτων σε πανεπιστήμια δεν αποτελεί λύση στο πρόβλημα.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Λέμε σε ένα παιδί «θα περάσεις στις Πανελλήνιες, θα φοιτήσεις τρία χρόνια, θα κάνεις την πρακτική σου και για να αποκτήσεις ισότιμο πτυχίο πανεπιστημίου θα πρέπει να συνεχίσεις ξανά ως προπτυχιακός φοιτητής». Δηλαδή έξι χρόνια μαζί με την πρακτική, χρειάζονται αυτά τα παιδιά για να αποκτήσουν ένα πτυχίο και να τους το προσφέρει η πολιτεία. Αυτό δεν λέγεται ισοτιμία, γιατί αν το ψάξετε λίγο παραπάνω, θα δείτε ότι πολλά πανεπιστήμια δεν αναγνωρίζουν όλα τα μαθήματα. Άρα ούτε ενιαία αντιμετώπιση υπάρχει ούτε πραγματικά ακαδημαϊκή συνέχεια».

Και συνέχισε: «Ως άνθρωπος που εργάστηκα χρόνια στον τουρισμό είχα την ευκαιρία να γνωρίσω και να συνεργαστώ με πολλά παιδιά από τις ΑΣΤΕ και μπορώ να σας πω ότι το επίπεδο είναι εξαιρετικά υψηλό. Διεκδικούν θέσεις ευθύνης στη φιλοξενία, στα ξενοδοχεία, στον τουρισμό. Σας λέω με απόλυτη βεβαιότητα ότι έχουν υψηλό επίπεδο και επαγγελματισμό. Δεν υστερούν, λοιπόν, οι απόφοιτοι. Το κράτος είναι εκείνο που κρατά χαμηλά τις σπουδές τους»

Κλείνοντας, η Βουλευτής ανέδειξε, παράλληλα, και το σοβαρό ζήτημα της υποστελέχωσης των Ανώτερων Σχολών Τουριστικής Εκπαίδευσης, επισημαίνοντας ότι οι μόνιμοι εκπαιδευτικοί πλέον μετρώνται στα δάχτυλα του ενός χεριού, ενώ οι Διευθυντές καλούνται να ασκήσουν ταυτόχρονα διοικητικό, επιστημονικό και υποστηρικτικό έργο, προκειμένου οι Σχολές να συνεχίσουν να λειτουργούν. Όπως τόνισε, αντί η Πολιτεία να θεσπίσει ουσιαστικά κίνητρα για την προσέλκυση και παραμονή μόνιμου προσωπικού, οι εκπαιδευτικοί των ΑΣΤΕ εξακολουθούν να στερούνται βασικών υπηρεσιακών δικαιωμάτων, όπως δυνατότητες υπηρεσιακής εξέλιξης, δικαίωμα λήψης αδειών κατά τις περιόδους των Χριστουγέννων και του Πάσχα, αλλά και επίδομα θέσης ευθύνης, παρά τις αυξημένες αρμοδιότητες που ασκούν.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, η Υφυπουργός Τουρισμού, Άννα Καραμανλή, αναγνώρισε ότι υπάρχουν ζητήματα που απαιτούν περαιτέρω βελτίωση.

Ειδικότερα:

1. παραδέχθηκε ότι υπάρχουν προβλήματα στην εφαρμογή του φοιτητικού πάσου από ορισμένους φορείς μεταφορών και ανακοίνωσε ότι βρίσκεται σε επικοινωνία με το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών για την αντιμετώπισή τους, επιβεβαιώνοντας ουσιαστικά ένα από τα βασικά ζητήματα που ανέδειξε η Επίκαιρη Ερώτηση·
2. αναγνώρισε ότι το νέο πρόγραμμα σπουδών ξεκίνησε χωρίς διαθέσιμα συγγράμματα και ανακοίνωσε ότι δρομολογείται διετής προμήθεια εκπαιδευτικού υλικού για τα επόμενα ακαδημαϊκά έτη·
3. επιβεβαίωσε ότι για τη φοιτητική σίτιση δεν υπάρχει ακόμη εφαρμοσμένη λύση, αλλά ότι εξετάζεται σχετική πρόταση από τις υπηρεσίες του Υπουργείου, χωρίς να ανακοινωθεί το ποια είναι αυτή, συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ή χρηματοδότηση·

Παρά τις επιμέρους παραδοχές, η κυβέρνηση δεν έδωσε απάντηση στο κεντρικό πολιτικό ζήτημα που έθεσε η Βουλευτής: ποιο είναι το σχέδιο για την ουσιαστική θεσμική αναβάθμιση των ΑΣΤΕ.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε η προσπάθεια της Υφυπουργού να αποδώσει αποκλειστικά στο Υπουργείο Παιδείας την ευθύνη για την κατάταξη των τίτλων σπουδών των ΑΣΤΕ στο Επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων.

Ωστόσο, σύμφωνα με επίσημη απάντηση του Υπουργείου Παιδείας και σχετικό έγγραφο του Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., η κατάταξη των απονεμόμενων τίτλων πραγματοποιείται ύστερα από διαβούλευση των καθ' ύλην αρμόδιων Υπουργείων, δηλαδή στην περίπτωση των ΑΣΤΕ από το Υπουργείο Παιδείας και το Υπουργείο Τουρισμού.

Επομένως, το Υπουργείο Τουρισμού δεν μπορεί να εμφανίζεται ως απλός παρατηρητής της διαδικασίας. Διαθέτει θεσμικό ρόλο και οφείλει να αναλάβει την πολιτική πρωτοβουλία για την αναβάθμιση των Σχολών.

«Η εν λόγω συζήτηση ανέδειξε ότι ακόμη και η ίδια η κυβέρνηση αναγνωρίζει πως υπάρχουν πραγματικά προβλήματα στις Ανώτερες Σχολές Τουριστικής Εκπαίδευσης. Αυτό είναι ένα πρώτο βήμα. Το επόμενο, όμως, είναι να υπάρξουν λύσεις. Η αναβάθμιση των εγκαταστάσεων είναι θετική και αναγκαία. Οι ΑΣΤΕ χρειάζονται, όμως, ουσιαστική θεσμική αναβάθμιση, σύγχρονες σπουδές, ισχυρά ακαδημαϊκά δικαιώματα, φοιτητική μέριμνα και ίσες ευκαιρίες με όλους τους υπόλοιπους φοιτητές της χώρας. Αν πραγματικά πιστεύουμε ότι ο τουρισμός είναι η βαριά βιομηχανία της Ελλάδας, τότε οφείλουμε να επενδύσουμε πρώτα απ' όλα στους ανθρώπους που θα τον υπηρετήσουν. Και αυτή η επένδυση ξεκινά από μια δημόσια τουριστική εκπαίδευση αντάξια των δυνατοτήτων της χώρας και των νέων ανθρώπων που την επιλέγουν», δήλωσε κλείνοντας η Βουλευτής Λασιθίου και Τομεάρχης Τουρισμού του ΠΑΣΟΚ, Κατερίνα Σπυριδάκη.