Ρέθυμνο: Σχεδιάζοντας μια πόλη κλιματικά ουδέτερη, με ορίζοντα το 2040

Στο Σπίτι του Πολιτισμού θα φιλοξενηθεί την Τρίτη και την Τετάρτη, 28 και 29 Απριλίου του 2026, ο δεύτερος κύκλος του ευρωπαϊκού έργου CO2 PACMAN (COoperation and CO-designing Partnership for CliMAte Neutrality) με πρόταγμα τον σχεδιασμό μιας κλιματικά ουδέτερης πόλης που έχει ως ορίζοντα το Ρέθυμνο του 2040.

Το Πολυτεχνείο Κρήτης είναι ο εταίρος του έργου και ο φορέας ο οποίος συντονίζει τις δράσεις του στην Κρήτη, ενώ ο δήμος Ρεθύμνης αποτελεί συνεργαζόμενο εταίρο και η σύμπραξη τους συντελείται σε συνέχεια της ιδιαιτέρως επιτυχημένης διοργάνωσης του πρώτου κύκλου που έλαβε χώρα τον Οκτώβριο του 2024.

Η συγκεκριμένη δράση με τη μορφή τριήμερου συμμετοχικού εργαστηρίου, διαλόγου, συν-δημιουργίας και οραματισμού στοχεύει στη διερεύνηση εναλλακτικών σεναρίων για την πορεία των νησιωτικών περιοχών της Μεσογείου, με πεδίο εφαρμογής το Ρέθυμνο, προς το «Νησί που θα ήθελα».

Σε αυτό το έργο δίδεται έμφαση σε μια οικονομία χαμηλού άνθρακα και στην ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας και συνδυάζεται με την διεθνή συνάντηση εργασίας των Ευρωπαίων εταίρων του έργου CO2 PACMAN.

Μέσα από συμμετοχικές μεθοδολογίες, ανοικτό διάλογο και δημιουργικά εργαλεία, επιδιώκεται η ενεργή εμπλοκή της τοπικής κοινωνίας, της Αυτοδιοίκησης, της σχολικής και ακαδημαϊκής κοινότητας, επαγγελματικών και κοινωνικών φορέων, καθώς και πολιτών.

Οι βασικοί άξονες των δράσεων περιλαμβάνουν:

Εργαστήρια συμμετοχικού σχεδιασμού για την ευαισθητοποίηση των πολιτών σε θέματα κλιματικής κρίσης, ανθρακικού αποτυπώματος και κλιματικής ουδετερότητας.

Διαδραστικές εφαρμογές για την εκτίμηση του οικολογικού αποτυπώματος του νησιού, την σύνθεση εναλλακτικών σεναρίων για την μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερο νησί και εφαρμογές εικονικής πραγματικότητας (virtual reality) για την οπτικοποίηση τους.

Συνάντηση εργασίας με τη συμμετοχή της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης, επιχειρηματικών φορέων, εμπειρογνωμόνων, ερευνητικής κοινότητας με στόχο το διάλογο για σενάρια μέτρων αποανθρακοποίησης και λύσεων προσαρμοσμένων στα τοπικά χαρακτηριστικά και την ανάπτυξη Οδικού Χάρτη προς την Κλιματική Ουδετερότητα.

Εργαστήριο με τη σχολική κοινότητα (σε συνεργασία με το Τμήμα Παιδείας και τον αρμόδιο αντιδήμαρχο Νεκτάριο Παπαδογιάννη, διευθυντές και καθηγητές των Πειραματικών σχολείων), το οποίο περιλαμβάνει: Προτάσεις της νεολαίας για τη μετάβαση προς την κλιματική ουδετερότητα, παρουσιάσεις έργων μαθητών, Τελετή βράβευσης. Καθ’ όλη τη διάρκεια του τριημέρου θα λειτουργεί έκθεση μαθητικών και φοιτητικών έργων στο πλαίσιο του έργου CO2 PACMAN (εκθεσιακός χώρος).

Το πρόγραμμα και οι θεματικές ενότητες έχουν ως εξής:

Τρίτη 28 Απριλίου 2026

Πρωινή συνεδρία

Σπίτι του Πολιτισμού, Εμμανουήλ Βερνάρδου 12

9:30 – 14:00 | Οι νέοι οραματίζονται και συνδιαμορφώνουν την Κρήτη του αύριο, ένα Κλιματικά Ουδέτερο Νησί

Η μαθητική κοινότητα παρουσιάζει εργασίες, προβληματισμούς και το όραμα της

για ένα μέλλον με μηδενικό αποτύπωμα άνθρακα και συζητάει με την Ευρωπαϊκή ομάδα συνεργατών του CO2 PACMAN

Παράλληλη εκδήλωση

α) Διαδραστικοί σταθμοί «Το νησί που θα ήθελα», 10:00-14:00

• Η γνώμη των πολιτών μετράει! Έρευνα για ένα Κλιματικά Ουδέτερο Ρέθυμνο, AskyourcitizenonCaN
• Απογραφή Αερίων του Θερμοκηπίου στην Κρήτη – Από την ανάλυση δεδομένων στη δράση
• Φτιάξε τη δική σου κλιματική συνταγή με το εργαλείο CO2 PACMAN
• Εξερευνώντας την ενεργειακή μετάβαση της Κρήτης – Εμπειρία Εικονικής Πραγματικότητας

β) Έκθεση μαθητικών εργασιών, Ανοιχτή από τις 10:00-14.00                   (1^ος όροφος)

Έκθεση Έργων Youth Think Tank Κρήτης – Πειραματικό Γυμνάσιο και Πειραματικό Λύκειο Ρεθύμνου Πανεπιστημίου Κρήτης, Εργαστήριο Ανανεώσιμων και βιώσιμων Ενεργειακών Συστημάτων Πολυτεχνείου Κρήτης

Απογευματινή συνεδρία:

Δημαρχείο Ρεθύμνου, Λεωφόρος Κουντουριώτη 80

17:30-20:00 | Ρέθυμνο 2040: Μαζί σχεδιάζουμε ένα κλιματικά ουδέτερο μέλλον

Ανοιχτό εργαστήρι συν-σχεδιασμού και διαδραστική έκθεση για τους πολίτες

Το νησί που θα ήθελα – Διαδραστικοί σταθμοί

• Η γνώμη των πολιτών μετράει! Έρευνα για ένα Κλιματικά Ουδέτερο Ρέθυμνο, AskyourcitizenonCaN
• Απογραφή Αερίων του Θερμοκηπίου στην Κρήτη – Από την ανάλυση δεδομένων στη δράση
• Φτιάξε τη δική σου κλιματική συνταγή με το εργαλείο CO2 PACMAN
• Εξερευνώντας την ενεργειακή μετάβαση της Κρήτης – Εμπειρία Εικονικής Πραγματικότητας

Παράλληλη εκδήλωση (Δημαρχείο – Αμφιθέατρο Δημοτικού Συμβουλίου)

18:30-19:30 Συνέντευξη Τύπου

Συνδιοργάνωση: Δήμος Ρεθύμνης και Πολυτεχνείο Κρήτης

Τετάρτη 29 Απριλίου 2026

Σπίτι του Πολιτισμού, Εμμανουήλ Βερνάρδου 12

Πρωινή συνεδρία

09:00 – 16:00 | Σχεδιάζοντας «Το νησί που θα ήθελα…». Πορεία προς την κλιματική ουδετερότητα

Εργαστήριο συμμετοχικού σχεδιασμού για ενδιαφερόμενους φορείς, για τον οδικό χάρτη αποανθρακοποίησης της Κρήτης

09:00 – 09:30 | Εγγραφές

09:30 – 9:45 | Χαιρετισμοί

09:45 – 10:10 | Συνεργασία και Συν-σχεδιασμός για την κλιματική ουδετερότητα

10:10 – 11:10 | Πρεσβευτές για την Κλιματική Ουδετερότητα. Η νεολαία σχεδιάζει για ένα μέλλον με μηδενικό ανθρακικό αποτύπωμα

11:10 – 11:30 | Η Προσέγγιση του Τοπίου στην Ενεργειακή Μετάβαση

11:30 – 12:00 | Περιήγηση σε Σενάρια τοπίου και εμπειρία εικονικής πραγματικότητας (VR)

Οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να περιηγηθούν και να συζητήσουν να εναλλακτικά σενάρια από-ανθρακοποίησης  μέσω απεικόνισης σεναρίων τοπίου και εφαρμογών εικονικής πραγματικότητας για την πόλη και την περιφερειακή ενότητα Ρεθύμνου.  Universita di Siena, Universita di Firenze, GEO, ReSEL.TUC

12:00 – 13:00 | Οδικός Χάρτης προς την Κλιματική Ουδετερότητα: Προκλήσεις και Ευκαιρίες- Στρογγυλό τραπέζι

13:00 – 14:00 | Κλιματική ουδετερότητα πέρα από την ενεργειακή μετάβαση Βιώσιμος Τουρισμός, Κυκλική οικονομία, Βιώσιμη Κινητικότητα, Πολιτισμός για το Κλίμα, Κλιματική αλλαγή, Βιωσιμότητα & Παράδοση, Γαλάζια Οικονομία

14:45 – 15:45 | Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία: Προκλήσεις και Ευκαιρίες για τις Επιχειρήσεις και τον Τουρισμό στη Μετάβαση της Κρήτης στην Κλιματική Ουδετερότητα. Στρογγυλό τραπέζι

• Επιτάχυνση της μετάβασης σε βιώσιμες, κλιματικά ουδέτερες κοινότητες μέσω της ανοικτής καινοτομίας
• Προκλήσεις και Ευκαιρίες για τις Επιχειρήσεις και τον Τουρισμό στη Μετάβαση της Κρήτης στην Κλιματική Ουδετερότητα

15:45 – 16:00 | Χάρτης πορείας προς την κλιματική ουδετερότητα-Συμπεράσματα

Απογευματινή Συνεδρία

18:00-21:00 | Ρέθυμνο 2040: Μια κοινή πορεία προς την κλιματική ουδετερότητα

Ανοιχτή δημόσια εκδήλωση με στόχο να εμπνεύσει την κοινωνία και να μεταφέρει τα αποτελέσματα του έργου, σε συνδυασμό με την εκδήλωση βράβευσης των Πρεσβευτών Νεολαίας για την Κλιματική Ουδετερότητα.

17:30 – 18:00 | Εγγραφές

18:00 -18:15 | Έναρξη Εκδήλωσης – Χαιρετισμοί

18:15 -18:30 | Εναρκτήρια Ομιλία: Ρέθυμνο 2040 – Στρατηγικές Προτεραιότητες και Χάρτης Πορείας για την Κλιματική Ουδετερότητα

• Γιώργης Χ. Μαρινάκης, Δήμαρχος Ρεθύμνου, Πρόεδρος Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Κρήτης

18:30 -18:45 | Οι Περιφέρειες της Κρήτης και της Τοσκάνης σε πορεία κλιματικής ουδετερότητας

• Νίκος Ξυλούρης, Αντιπεριφερειάρχης Περιβάλλοντος, Περιφέρεια Κρήτης
• David Barontini, Περιφερειακός Σύμβουλος Περιβάλλοντος Τοσκάνης, Περιφέρεια Τοσκάνης

18:45 -19:15 | CO2 PACMAN: Xάρτης πορείας για την κλιματική ουδετερότητα των νησιωτικών περιοχών

19:15 – 20:15 | Η Νεολαία οραματίζεται για μια Κρήτη με αποτύπωμα άνθρακα: Μαθητικές παρουσιάσεις

20:15 – 20:45 | Τελετή βράβευσης

20:45 – 21:00 Κλείσιμο – Συμπεράσματα

Παράλληλη εκδήλωση

Έκθεση μαθητικών έργων, ανοιχτή από τις 10:00-20:00 (1^ος όροφος)

Έκθεση Έργων Youth Think Tank Κρήτης – Πειραματικό Γυμνάσιο και Πειραματικό Λύκειο Ρεθύμνου Πανεπιστημίου Κρήτης, Εργαστήριο Ανανεώσιμων και βιώσιμων Ενεργειακών Συστημάτων Πολυτεχνείου Κρήτης.