Η ώρα του λογαριασμού για τον ΕΝΦΙΑ – Πλήρης οδηγός

Στην τελική ευθεία έχει εισέλθει η διαδικασία εκκαθάρισης του ΕΝΦΙΑ για το 2026, με τα φετινά ραβασάκια ύψους 2,3 δισ. ευρώ να φτάνουν στις αρχές Μαρτίου σε περίπου 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων.

Την περασμένη Πέμπτη έκλεισε η εφαρμογή Ε9, με τους φορολογουμένους να κάνουν τις τελευταίες διορθώσεις στην περιουσιακή τους εικόνα πριν «χτυπήσει την πόρτα τους» ο νέος λογαριασμός του ΕΝΦΙΑ. Ο υπολογισμός του ενιαίου φόρου ακινήτων θα γίνει με βάση τα στοιχεία των ακινήτων που αποτυπώνονται στο Ε9. Αυτό σημαίνει ότι ένα λάθος στην επιφάνεια του ακινήτου, στον όροφο ή στο ποσοστό συνιδιοκτησίας μπορεί να «φουσκώσει» το ραβασάκι.

Είναι χαρακτηριστικό ότι μια διόρθωση, όπως ο χαρακτηρισμός μιας επιφάνειας του ακινήτου ως βοηθητικού χώρου, φέρνει εκπτώσεις έως και 90%.

Η εξόφληση του φόρου θα γίνει σε 12 μηνιαίες δόσεις, με την πρώτη να καταβάλλεται στα τέλη του επόμενου μήνα και την τελευταία τον Φεβρουάριο του 2027. Τα φετινά εκκαθαριστικά θα είναι πολλών ταχυτήτων, καθώς θα υπάρξει για πρώτη φορά μείωση κατά 50% του φόρου σε ιδιοκτήτες που διατηρούν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 ή 1.700 κατοίκους. Αμετάβλητος θα είναι ο λογαριασμός για όσους δεν είχαν καμία μεταβολή στην περιουσιακή τους κατάσταση το 2025, δηλαδή δεν απέκτησαν ή δεν μεταβίβασαν ακίνητα, καθώς και για όσους ασφάλισαν έναντι φυσικών καταστροφών την κατοικία τους αντικειμενικής αξίας πάνω από 500.000, καθώς θα έχουν την ίδια έκπτωση (10%).

Πακέτο ελαφρύνσεων
Ο Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων το 2026 καταγράφει ιστορικό ρεκόρ εκπτώσεων, καθώς το συνολικό πακέτο ελαφρύνσεων θα ξεπεράσει για πρώτη φορά τα 100 εκατ. ευρώ. Κομβικό ρόλο παίζει η αυξημένη έκπτωση για τα πλήρως ασφαλισμένα ακίνητα έως 500.000 ευρώ, η οποία, μετά τον διπλασιασμό του ποσοστού από 10% σε 20%, οδηγεί σε σημαντική διεύρυνση των δικαιούχων. Το σχετικό κονδύλι προβλέπεται να φτάσει τα 41-42 εκατ. ευρώ, σχεδόν διπλάσιο σε σχέση με το 2025, αντανακλώντας το αυξημένο ενδιαφέρον των ιδιοκτητών.

Παράλληλα, το 2026 ενεργοποιείται για πρώτη φορά το γεωγραφικό κριτήριο, με μείωση 50% για κύριες κατοικίες σε οικισμούς κάτω των 1.500 κατοίκων, μέτρο που ενισχύει ουσιαστικά την περιφέρεια. Το δημοσιονομικό κόστος υπολογίζεται στα 35 εκατ. ευρώ, ενώ από το 2027 προβλέπεται πλήρης απαλλαγή.

Αντίθετα, η έκπτωση βάσει εισοδηματικών κριτηρίων περιορίζεται, καθώς τα όρια παραμένουν αμετάβλητα παρά την αύξηση των ονομαστικών εισοδημάτων. Ετσι, ο ΕΝΦΙΑ του 2026 διαμορφώνεται ως ένα σύστημα με στοχευμένες ελαφρύνσεις, που ευνοεί κυρίως τους ασφαλισμένους ιδιοκτήτες και τις μικρές κοινότητες.

Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία η συνολική αντικειμενική αξία όλων των ακινήτων των Ελλήνων φορολογουμένων ανήλθε το 2025 σε 777-778 δισ. ευρώ. Η Αττική κατέχει το μεγαλύτερο κομμάτι της αξίας ακίνητης περιουσίας με πάνω από 410 δισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας πάνω από το 50% της συνολικής ακίνητης περιουσίας. Δεύτερη σε αξία είναι η κεντρική Μακεδονία με περίπου 101,9 δισ. ευρώ και ακολουθεί η Κρήτη με πάνω από 42 δισ. ευρώ.

Υψηλότερο ΕΝΦΙΑ θα πληρώσουν φέτος όσοι:

Απέκτησαν ακίνητα με αγορά, γονική παροχή, δωρεά ή κληρονομιά.
Απέκτησαν εμπράγματα δικαιώματα σε ακίνητα (πλήρη ή ψιλή κυριότητα, επικαρπία).
Προχώρησαν σε τακτοποίηση αυθαίρετων χώρων.
Κριτήρια
Ο ΕΝΦΙΑ θα είναι μειωμένος κατά το ήμισυ για τους ιδιοκτήτες ακινήτων που πληρούν σωρευτικά τα ακόλουθα κριτήρια:

Α) Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τα 9.000 ευρώ, προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος.

Β) Το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματά της ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος ή η σύζυγος ή συμβιών και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένων υπ’ όψιν του ποσοστού συνιδιοκτησίας και του είδους του δικαιώματος, δεν υπερβαίνει τα 150 τ.μ. και η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας δεν υπερβαίνει το ποσό των 85.000 ευρώ για τον άγαμο, των 150.000 ευρώ για τον έγγαμο και τον ή τη σύζυγό του ή συμβιούντα ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με ένα εξαρτώμενο τέκνο και των 200.000 ευρώ για τον έγγαμο, τον ή τη σύζυγό του ή συμβιούντα και τα εξαρτώμενα τέκνα τους ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με δύο εξαρτώμενα τέκνα.

Σε πάνω από 1 εκατ. νοικοκυριά που έχουν κύρια κατοικία σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους σε όλη τη χώρα, εκτός από την Περιφέρεια Αττικής, ο φόρος μειώνεται κατά 50% και από το 2027 καταργείται πλήρως. Σε Εβρο, δυτική Μακεδονία και παραμεθόριες περιοχές το όριο αυξάνεται στους 1.700 κατοίκους.

Η μείωση αφορά μόνο τα δικαιώματα πάνω στην κύρια κατοικία (πλήρης κυριότητα, ψιλή κυριότητα ή επικαρπία) και ισχύει εφόσον η αντικειμενική αξία της κύριας κατοικίας (στο 100% της πλήρους κυριότητας) δεν ξεπερνά τα 400.000 ευρώ. Η έκπτωση μπορεί να ξεπεράσει το 50% για όσους έχουν ασφαλισμένη κατοικία για φυσικές καταστροφές (σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα), καθώς δικαιούνται έξτρα μείωση που φτάνει το 20%. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν συνολικά περίπου 500.000 ιδιοκτήτες. Για τους φορολογουμένους αυτούς ο ΕΝΦΙΑ θα μειωθεί κατά 50% φέτος και θα μηδενιστεί πλήρως το 2027. Οσοι ασφάλισαν την κατοικία τους αντικειμενικής αξίας έως 500.000 ευρώ για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα ολόκληρο το 2025 θα έχουν έκπτωση στο ποσό του φόρου 20% από 10% πέρυσι, ενώ για ασφάλιση από τρεις έως 11 μήνες η μείωση είναι χαμηλότερη και ανάλογη του χρονικού διαστήματος. Για κατοικίες με φορολογητέα αξία άνω των 500.000 ευρώ, εφόσον είναι ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές (σεισμό, πυρκαγιά, πλημμύρα), ισχύει έκπτωση 10%.

Για να κερδίσουν τη φοροέκπτωση οι ιδιοκτήτες ασφαλισμένων κατοικιών θα πρέπει να γνωρίζουν τα εξής:

1. Οι κατοικίες θα πρέπει να είναι ασφαλισμένες και για σεισμό και για πυρκαγιά και για πλημμύρα. Αν δεν είναι και για τα τρία φυσικά φαινόμενα, χάνουν την έκπτωση.

2. Η ασφάλιση να αφορά το προηγούμενο έτος και να έχει διάρκεια τουλάχιστον τριών μηνών. Αν η διάρκεια της ασφάλισης είναι μικρότερη του ενός έτους, η μείωση του ΕΝΦΙΑ προσαρμόζεται αναλογικά.

3. Ακίνητο ασφαλισμένο για λιγότερες από 90 ημέρες εντός του ίδιου έτους δεν δικαιούται έκπτωση.

4. Η έκπτωση στον λογαριασμό του ΕΝΦΙΑ υπολογίζεται στο συνολικό ποσό του κύριου και του τυχόν «συμπληρωματικού» φόρου που επιβαρύνουν το ασφαλισμένο ακίνητο.

5. Η ασφάλιση πρέπει να καλύπτει το σύνολο της αξίας του ακινήτου. Ως αξία του ακινήτου λαμβάνεται η αξία ανακατασκευής του κτίσματος ή των κτισμάτων, μη υπολογιζόμενης της αξίας του οικοπέδου, η οποία δεν μπορεί να υπολείπεται των 900 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Δεν θα πληρώσουν ούτε ένα ευρώ ΕΝΦΙΑ τα νοικοκυριά με τρία εξαρτώμενα τέκνα και άνω, καθώς και όσοι έχουν ποσοστό αναπηρίας άνω του 80%, υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

Α) Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τα 12.000 ευρώ, προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος.

Β) Το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματα ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος ή η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένου υπ’ όψιν του ποσοστού συνιδιοκτησίας και του είδους του δικαιώματος, δεν υπερβαίνει τα 150 τ.μ.

Πλήρη απαλλαγή θα έχουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων που βρίσκονται σε πληγείσες από φυσικά φαινόμενα και καταστροφές περιοχές, καθώς και όσοι έχουν δικαιώματα επί ιστορικά διατηρητέα μνημεία ή έργα τέχνης και διατηρητέα κτίσματα. Επίσης, μειωμένος θα είναι ο λογαριασμός για όσους μέσα στο 2025 πούλησαν ή μεταβίβασαν ακίνητα με γονική παροχή, δωρεά και κληρονομιά.

ΠΗΓΗ: Realnews