EEA: Πώς η κυκλική οικονομία μπορεί να συμβάλει στην μείωση των ρύπων

Οι καλύτερες σχέσεις μεταξύ της διαχείρισης αποβλήτων, της κυκλικής οικονομίας και των πολιτικών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής μπορούν να ενισχύσουν τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, σύμφωνα με νέα έκθεση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (ΕΟΠ).

Η ανακύκλωση, η επισκευή, η επαναχρησιμοποίηση ή η μείωση της κατανάλωσης υλικών μέσω κυκλικών επιχειρηματικών μοντέλων μπορεί να προσφέρει σημαντική επιπλέον μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου συμβάλλοντας στην ενίσχυση των προσπαθειών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής στην Ευρώπη.

Η έκθεση αναφέρει ότι ενώ οι ευρωπαϊκές χώρες αναλαμβάνουν ήδη πολλές πρωτοβουλίες για τη διαχείριση των απορριμμάτων και την κυκλική οικονομία, μπορούν να κάνουν περισσότερα για να λάβουν υπόψη αυτές τις ενέργειες και την πιθανή εξοικονόμηση εκπομπών, όταν υποβάλλουν αναφορές για τις πολιτικές και τα μέτρα για το κλίμα. Αυτό θα παρέχει πληρέστερο απολογισμό των προσπαθειών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και θα καταστήσει πιο διαφανείς τις ευκαιρίες μετριασμού που μπορούν να παρασχεθούν με την ενίσχυση των δράσεων κυκλικής οικονομίας.

Η επίτευξη του στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για καθαρές μηδενικές εκπομπές για το 2050 θα απαιτήσει μεγαλύτερες προσπάθειες σε όλους τους οικονομικούς τομείς. Αυτό περιλαμβάνει ενέργειες που σχετίζονται με υλικά και τον τρόπο παραγωγής, χρήσης, επανακυκλοφορίας και απόρριψής των προϊόντων.

Η μελέτη εξετάζει το πώς οι ευρωπαϊκές χώρες μπορούν να συμπεριλάβουν με τον βέλτιστο τρόπο δράσεις κυκλικής οικονομίας (γενικά) και ενέργειες διαχείρισης απορριμμάτων (πιο συγκεκριμένα) για την επιτάχυνση της μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου (GHG).

Οι προκλήσεις για τα ευρωπαϊκά κράτη

Οι δράσεις της κυκλικής οικονομίας γενικά υποεκπροσωπούνται στις αναφερόμενες εθνικές πολιτικές και μέτρα για το κλίμα, συχνά λόγω της διατομεακής πολυπλοκότητάς τους και της απουσίας ειδικών κατευθυντήριων γραμμών για να ληφθούν υπόψη στην υποβολή εκθέσεων για το κλίμα.

Κάποιες μορφές πολιτικών και μέτρων κυκλικής οικονομίας περιλαμβάνονται στο 6% των πολιτικών για το κλίμα που αναφέρουν οι ευρωπαϊκές χώρες (με ιδιαίτερη έμφαση στα απόβλητα). Ωστόσο, σπάνια ποσοτικοποιούνται οι επιπτώσεις στις μειώσεις των εκπομπών που θα είχαν αυτές οι δράσεις.
Οι συνολικές εκπομπές GHG του τομέα των αποβλήτων στις ευρωπαϊκές χώρες έχουν μειωθεί κατά 42% από το 1990 και προβλέπεται να συνεχίσουν να μειώνονται, με αναμενόμενη μείωση 68% έως το 2050 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990.

Ενώ ο τομέας των αποβλήτων αντιπροσωπεύει περίπου το 3% των εκπομπών GHG, η καλύτερη χρήση των αποβλήτων ως πόρου και η πρόληψη δημιουργίας τους μπορεί να συμβάλει στη μείωση των εκπομπών σε άλλους τομείς.

Σύμφωνα με τον ΕΟΠ, έξι βήματα μπορούν να βοηθήσουν τις χώρες να ενσωματώσουν την κυκλική οικονομία στην κλιματική πολιτική. Αυτά περιλαμβάνουν:

-την συγκέντρωση εμπειρογνωμόνων στους δύο τομείς πολιτικής και την οικοδόμηση ενός ισχυρού, διαφανούς και συντονισμένου εθνικού συστήματος για μελλοντική υποβολή εκθέσεων
-την χρήση μοντέλων για τον εντοπισμό δράσεων κυκλικής οικονομίας με βασικές δυνατότητες μετριασμού
-την ενσωμάτωση των μειώσεων των εκπομπών των αποβλήτων και των πολιτικών κυκλικής οικονομίας στην υποβολή εκθέσεων για τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής
-περαιτέρω νομοθετικές προτάσεις
-παρακολούθηση της προόδου των πολιτικών που έχουν υιοθετηθεί