Αρμενία: Η γενοκτονία συνεχίζεται

Το Αζερμπαϊτζάν συνεχίζει την επιθετικότητά του απέναντι στην Αρμενία, προσβλέποντας στην εξαφάνισή της. Ήδη έχει καταλάβει 64 τετραγωνικά χιλιόμετρα αρμενικού εδάφους στο νότο, έχοντας αποκλείσει τις διόδους επικοινωνίας μεταξύ Ιράν και Αρμενίας ενώ επιτίθεται σε υποδομές και αμάχους. Τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν κι αυτή τη φορά τον πρώτο ρόλο στις εγκληματικές ενέργειες των τουρκικού επεκτατισμού, όπως υλοποιείται από τους Αζέρους.

Η διαφορά από τη σύγκρουση μεταξύ των δύο χωρών το 2020, έγκειται στο ότι το Αζερμπαϊτζάν, δεν αρκείται σε επίθεση στο Αρτσάχ, που θεωρητικά αποτελεί αυτόνομη περιοχή του Αζερμπαϊτζάν, αν και κατοικείται ιστορικά από Αρμενίους. Τώρα η επίθεση αφορά το κυρίαρχο έδαφος της Αρμενικής δημοκρατίας, και αυτό εισάγει μια ποιοτική διαφοροποίηση στη σύγκρουση· στρέφεται ευθέως κατά της Αρμενίας. Κι αν στη συνείδησή μας το Αρτσάχ είναι Αρμενία, με όρους διεθνούς δικαίου η τωρινή επιθετικότητα βάλλει δίχως προσχήματα κατά της ύπαρξης της κυρίαρχης αναγνωρισμένης Αρμενικής Δημοκρατίας, του κομματιού αυτού που απέμεινε μετά από σειρά γενοκτονιών στον Αρμενικό λαό, τον πρώτο χριστιανικό λαό στη γη, για να στεγάσει τις ελπίδες, τον πολιτισμό και τα όνειρά του.

Κατά τον πόλεμο του 2020, στη συνθήκη ήττας της Αρμενίας, η τελευταία υποχρεώθηκε να επιτρέψει τη διάνοιξη δρόμου που ενώνει το Ναχιτσεβάν δια του Αρμενικού Νότου με το Αζερμπαϊτζάν. Το Ναχιτσεβάν, αρμενική περιοχή που πια δεν έχει Αρμενίους, ανήκει στο Αζερμπαϊτζάν και αποτελεί θύλακα αποκομμένο από αυτό, καθώς παρεμβάλλεται ο αρμενικός νότος. Συνορεύει όμως με την Τουρκία. Η διάνοιξη του διαδρόμου δε θα επιτρέψει απλά την επικοινωνία μεταξύ Ναχιτσεβάν και Αζερμπαιτζάν, αλλά μεταξύ Τουρκίας και Κασπίας, δίδει λοιπόν πρόσβαση οδική στις χώρες που θεωρεί η Τουρκία πως ανήκουν στη σφαίρα επιρροής της. Τούτο αποτελεί ήδη πρόβλημα που, με βάση τους Τουρκοαζερικούς σχεδιασμούς, θα εξελιχθεί σε αιχμή του δόρατος της εξαφάνισης της Αρμενίας από το χάρτη μεσοπρόθεσμα.

Η Αρμενία, πιεσμένη από την ήττα και απομονωμένη γεωγραφικά, εγκαταλειμμένη από τη Ρωσία, που έχει υποχρέωση να παρέμβει δυνάμει συνθήκης, τώρα που καταλαμβάνεται αρμενικό έδαφος, προτίθεται να ανοίξει όντως το διάδρομο. Θα είναι ένας διάδρομος που θα εξακολουθεί να είναι αρμενικό έδαφος, με τελωνειακούς σταθμούς και επιτήρηση από το αρμενικό κράτος.

Το Αζερμπαϊτζάν, κατά την προσφιλή τουρκική τακτική, ερμηνεύει κατά τη βούλησή του τη συμφωνία και απαιτεί ένα διάδρομο που θα κόβει την Αρμενία στο σημείο εκείνο, που δε θα ελέγχεται από αυτήν και που ουσιαστικά θα αποτελέσει στην πράξη αζερική περιοχή μέσα σε αρμενικά εδάφη, αποκόπτοντας τα νότια από την υπόλοιπη Αρμενία. Βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα φάση της Αρμενικής γενοκτονίας, η οποία, αν ευοδωθεί, θα είναι και η τελευταία.  

Η Αρμενία δεν έχει να προσβλέπει στη Ρωσία, η οποία εμφανίζεται ως εγγυήτρια δύναμή της. Στους Ευρασιατικούς προσανατολισμούς της τελευταίας, οι Αζέροι βαρύνουν περισσότερο, ενώ δεν ανέχτηκε απλά  το 2020 την παράδοση των 5 από τις 7 επαρχίες του Αρτσάχ στο Αζερμπαιτζάν· αυτό αποτελούσε σχεδιασμό της δια στόματος Ντούγκιν. Επίσης δεν έχει να προσβλέπει στη Δύση, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, αν και η Γαλλία και οι ΗΠΑ εξέφρασαν τη συμπαράστασή τους, η Πελόζι επισκέφτηκε το Ερεβάν και ο Μενέντεζ προσπαθεί να στείλει όπλα. Το Ιράν θέλει να διατηρηθεί το στάτους κβο στην περιοχή αλλά δεν έχει αναλάβει κάποια πρωτοβουλία. Προς το παρόν, έχει δρομολογηθεί η προμήθεια εξοπλισμού από την Ινδία, η οποία ενδέχεται να φτάσει αργά.

Ο αρμενικός λαός ζει μια παρατεταμένη εβδομάδα των παθών. Θύμα της πρώτης γενοκτονίας του 20ου αιώνα, μαζί με τους Έλληνες και τους Ασσύριους, βλέπει τώρα να εκτυλίσσεται η επιχείρηση πλήρους εξαφάνισής του από τα λίγα ιστορικά του εδάφη που έχουν απομείνει, ενώ η Δύση σιωπά, προσεγγίζοντας το Αζερμπαϊτζάν ως ενεργειακό τροφοδότη εναλλακτικό της Ρωσίας.

Μόνο μια κινητοποίηση στη βάση αρχών στο Δυτικό κόσμο, μαζί με μια λυσσώδη αντίσταση των Αρμενίων, στον Καύκασο και στην ομογένεια, θα μπορέσει να αντιστρέψει την κατάσταση. Κι εμείς, οφείλομε έμπρακτη συμπαράσταση στον Αρμενικό λαό. Όχι μόνο για την κοινή μας πορεία τόσων αιώνων και την κοινή μας μοίρα κατά τη Γενοκτονία, αλλά και γιατί αυτό που σήμερα συμβαίνει εκεί, αποτελεί πρόβα τζενεράλε για το δικό μας λαό…

* ο Μανώλης Εγγλέζος-Δεληγιαννάκης είναι αρθρογράφος, Δικηγόρος και βιολογικός καλλιεργητής στη Δυτική Κρήτη