«Εἶναι τοῦ Σλαύου τ’ ὄνειρο και τοῦ Ρωμιοῦ ἡ λαχτάρα»!

Το 1260 μΧ, ένα μόλις χρόνο πριν απελευθερωθεί η Κωνσταντινούπολη από τους Φράγκους και Λατίνους κατακτητές της «Πρώτης Άλωσης» (1204), βρέθηκε ακουμπισμένος σ΄ έναν τοίχο νεκροταφείου κάποιου προαστίου της Πόλης ένας άριστα συντηρημένος σκελετός. Δίπλα του κείτονταν πεταμένη η επιγραφή «Βασίλειος Πιστός Ἐν Χριστῷ Τῷ Θεῷ Βασιλεύς Αὐτοκράτωρ Ρωμαίων». Ήταν ο επονομαζόμενος και Βασίλειος Β΄ ο «Βουλγαροκτόνος». Θέλοντας να χλευάσουν τον νεκρό κάποιοι Φράγκοι είχαν τοποθετήσει στο στόμα του νεκρού Βασιλιά μία ποιμενική φλογέρα.

Αυτή η μακάβρια εικόνα ενέπνευσε στην περίοδο του «Μακεδονικού Αγώνα» τον Κωστή Παλαμά να γράψει το αριστούργημά του «Ἡ φλογέρα τοῦ Βασιλιᾶ». Ένα επικό έργο για τον ενδοξότερο Βασιλιά της Μακεδονικής Δυναστείας (867-1057) ο οποίος επί μισό αιώνα πολεμούσε μέχρις εσχάτων τους Βούλγαρους για την εδραίωση της βυζαντινής ηγεμονίας στην χερσόνησο του Αίμου. Επίκεντρο της λυσσαλέας διαμάχης ήταν η Μακεδονία, που, όπως γράφει ο ποιητής «εἶναι τοῦ Σλαύου τ’ ὄνειρο και τοῦ Ρωμιοῦ ἡ λαχτάρα».

Αναφερόμενος στο διάστημα ανάμεσα στον πρώτο ενταφιασμό του Βασιλείου Β΄ στο ναό του Αγίου Ιωάννου το 1025 μΧ, και στη δεύτερη κηδεία του σε ναό της Σηλυβρίας, ο Γάλλος βυζαντινολόγος Άλφρεντ Ραμπώ γράφει σε ένα βιβλίο του πως «η σκιά του Βασιλείου Β΄ θα είχε σοβαρούς λόγους να θλίβεται μέσα στο σκοτάδι του τάφου». Σήμερα, η θλίψη εκείνου του Μεγάλου Βασιλιά ίσως να είναι ακόμα πιο βαριά με όσα συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια στην «….πλατειά τοῦ ὀνείρου μας ἡ γῆ, ….», τη Μακεδονία – αλλά και στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο.
Μόνο οι στίχοι του ποιητή για τον Βασιλιά, που στο ποίημα προσωποποιεί γνήσια το ηρωικό ιδεώδες, παραμένουν εκκωφαντικοί: «… Σκίστε τή γῆ καί μέσα της κρυφτεῖτε ντροπιασμένοι / Σαρακηνοί καί Νορμανδοί καί Βούλγαροι καί Ροῦσσοι! …». Οι Σελτζούκοι Τούρκοι θα έρχονταν σύντομα στο ιστορικό προσκήνιο με την καταστροφή στο Ματζικέρτ το 1071- μια ιστορία που κρατά μέχρι σήμερα.

*Ο Βασίλης Στοϊλόπουλος έχει πτυχίο Γεωλογίας από το Πανεπιστήμιο του Μονάχου και μεταπτυχιακό στην Οργάνωση Επιχειρήσεων και τον Προγραμματισμό. Επίσης μεταπτυχιακό με θέμα "Τεχνολογίες προστασίας περιβάλλοντος" από το Πολυτεχνείο Μονάχου.