Νίκος Ανδρουλάκης: «Ούτε σωσίβιο, ούτε προσάρτημα κανενός»

Ως μια «αξιόπιστη προοδευτική επιλογή» περιγράφει στα «ΝΕΑ» το ΠΑΣΟΚ και τη Δημοκρατική Παράταξη ο Νίκος Ανδρουλάκης, στην πρώτη του συνέντευξη ως πρόεδρος του Κινήματος Αλλαγής.

Ο Ανδρουλάκης μιλάει για τη στρατηγική της επόμενης ημέρας, κάνει την πρώτη του παρέμβαση για τον προϋπολογισμό και δηλώνει πως θα ήθελε μια «γόνιμη και πολιτισμένη πολιτική αντιπαράθεση» με τους πολιτικούς του αντιπάλους.

«Ελαβα ισχυρή εντολή να μεγαλώσω την παράταξη, να είναι πρωταγωνίστρια πολιτική δύναμη, με μία σοσιαλδημοκρατική πρόταση διακυβέρνησης», αναφέρει.

«Η εποχή που το Κίνημα έπρεπε να απαντήσει «με ποιον θα πάει» τελειώνει ανεπιστρεπτί».

Τώρα που οι εκλογές τελείωσαν, κύριε Ανδρουλάκη, τι περιμένουμε από εσάς την επόμενη μέρα; Θα προλάβετε να φτιάξετε ένα κόμμα όπως το θέλετε ή θα σας προλάβουν οι εθνικές κάλπες;

Οι σημερινές συνθήκες απαιτούν ένα πραγματικό κίνημα και όχι μια νέα κομματική γραφειοκρατία, που απωθεί και απαξιώνεται καθημερινά. Θέλουμε μια νέα σχέση εμπιστοσύνης με τους πολίτες. Ενα κόμμα ενωμένο, αξιόπιστο, διεκδικητικό, αυτόνομο. Αυτός ο στόχος θα καθοδηγεί κάθε μας βήμα. Και γι’ αυτό θα δώσουμε τον λόγο και την πρωτοβουλία στις 270.000 μέλη και φίλους που αναγέννησαν το ΠΑΣΟΚ στις κάλπες.

Αυτούς θα καλέσουμε σε αυτοοργάνωση μετά τις γιορτές, ώστε να διευρύνουμε το κοινωνικό μας αποτύπωμα. Θα τους δώσουμε τον λόγο σε κάθε περιφέρεια, στις συνδιασκέψεις που θα οργανώσουμε, στα όργανά μας για να οικοδομήσουμε μια σχέση με στέρεα ιδεολογικά και πολιτικά θεμέλια.

Ετσι θα προσελκύσουμε ευρύτερα στρώματα της κοινωνίας και τη νέα γενιά. Πρόσωπα καταξιωμένα, αλλά και αγωνιστές της καθημερινότητας. Ορατοί, αλλά και «αόρατοι» για τον σημερινό άγονο δικομματισμό. Θα δείτε ένα κόμμα που δεν θα επενδύει στην όξυνση και τη διαίρεση.

Με αυτόνομο, πατριωτικό προοδευτικό λόγο, που αγκαλιάζει τις αγωνίες των πολλών. Ενα κόμμα που θα μιλάει με επιχειρήματα και όχι με αφορισμούς. Ενα κόμμα που θα εργάζεται για το καλό της χώρας και δεν θα επενδύει στην καταστροφή. Αυτό θα είναι το κόμμα που θέλουν αυτοί που μας πιστεύουν και η ελληνική κοινωνία κατ’ επέκταση. Ας τους δώσουμε και ας μας δώσουμε αυτήν την ευκαιρία.

Θεωρείτε ότι οι πολιτικοί σας αντίπαλοι στη ΝΔ και στον ΣΥΡΙΖΑ θα σας υποτιμήσουν γιατί δεν είστε κοινοβουλευτικός;

Προσωπικά δεν υποτίμησα και δεν υποτιμώ κανέναν πολιτικό αντίπαλο. Δεν είμαστε μόνιμοι στην πολιτική και ο αλληλοσεβασμός είναι μέτρο ήθους και πολιτισμού. Φιλοδοξώ λοιπόν να έχουμε μια πολιτισμένη και γόνιμη πολιτική αντιπαράθεση.

Το αντίθετο θα ήταν αναντίστοιχο με όσα περνά η ελληνική κοινωνία, γιατί δεν αντέχουμε άλλο διχασμό και οριακές αντιπαραθέσεις. Θα δώσω μάχη θέσεων, αξιών και επιχειρημάτων, όχι χαρακωμάτων, προσωπικών επιθέσεων ή δημαγωγίας.

Μαζί με την κοινοβουλευτική μας ομάδα θα λειτουργήσουμε σαν μια γροθιά, ενωμένοι για το καλό της παράταξης και της χώρας. Η αναδιάταξη δυνάμεων που αποφασίσαμε ομόφωνα την περασμένη Τρίτη θα αποδώσει και θα παράγει πολιτική ουσίας.

Η κυβέρνηση χαρακτηρίζει τον προϋπολογισμό που ψηφίζεται σήμερα «προϋπολογισμό ολικής επαναφοράς και επιστροφής στην κανονικότητα». Εσείς συμμερίζεστε τα αισιόδοξα σενάρια για την οικονομία το 2022;

Οσο και να θέλει η κυβέρνηση να ωραιοποιήσει την κατάσταση, τα στοιχεία μιλάνε από μόνα τους. Η ανάπτυξη για την οποία υπερηφανεύεται είναι πενιχρή σε σχέση με τα μέτρα που ελήφθησαν και τα χρήματα που δόθηκαν. Υπήρξαν μέτρα στήριξης που αντιστοιχούν στο 25% του ΑΕΠ και εκτόξευσαν το δημόσιο χρέος, αλλά η αναπλήρωση του ΑΕΠ ήταν πολύ μικρότερη από άλλες χώρες που πήραν λιγότερα μέτρα.

Επίσης, δεν αντιμετωπίστηκαν δομικές αδυναμίες της οικονομίας καθώς η άνοδος του ΑΕΠ συνοδεύτηκε από εκτόξευση του εμπορικού ελλείμματος μέσω της κατανάλωσης. Αρα νομοτελειακά, σύντομα θα βρούμε τα ίδια προβλήματα μπροστά μας.

Μπαίνουμε στο νέο έτος με ισχυρές πληθωριστικές τάσεις και ένα κύμα ακρίβειας που πλήττει βάναυσα νοικοκυριά και επιχειρήσεις, χωρίς προβλέψεις για μέτρα στήριξης των ασθενέστερων. Για παράδειγμα, τα επιδόματα που δόθηκαν αδυνατούν να καλύψουν τα αυξημένα κόστη θέρμανσης.

Οι αυξημένοι έμμεσοι φόροι σε βασικά είδη διατροφής και τα καύσιμα, υπονομεύουν τη μεσαία τάξη και τα χαμηλότερα εισοδήματα. Η εργασία γίνεται πιο επισφαλής, η αξιοπρεπής διαβίωση χίμαιρα για μεγάλα τμήματα του πληθυσμού. Αυτό από μόνο του θα έπρεπε να ακυρώνει κάθε διάθεση θριαμβολογίας.

Επιπλέον παρά την πίεση που δέχεται και τις χρόνιες αδυναμίες του, η κυβέρνηση μειώνει τη χρηματοδότηση του ΕΣΥ, υπονομεύοντάς το ακόμη περισσότερο. Υπάρχουν πολλά ανησυχητικά στοιχεία στα οποία έχουν ήδη αναφερθεί οι εισηγητές και θα αναδείξω και εγώ ο ίδιος στην ομιλία μου στη Βουλή.

Πόσο πιθανή είναι η αλλαγή των δημοσιονομικών κανόνων της ΕΕ μετά την πανδημία; Τάσσεστε υπέρ της πρότασης του Εμανουέλ Μακρόν;

Το Σύμφωνο Σταθερότητας είχε ήδη αποδειχθεί αναποτελεσματικό πριν από την κρίση, και η πλήρης εφαρμογή του τώρα θα έθετε σε κίνδυνο τη διαδικασία ανάκαμψης της οικονομίας. Ο κεντρικός μας στόχος είναι να αποκτήσουμε ένα πιο ευέλικτο Σύμφωνο, όπου θα επιτυγχάνεται η αναγκαία ισορροπία ανάμεσα στην εθνική αυτονομία ως προς την άσκηση δημοσιονομικής πολιτικής και τη σταθερότητα του κοινού νομίσματος.

Προς αυτή την κατεύθυνση απαιτείται κατ’ αρχάς μια σημαντική αύξηση του ανώτατου ορίου για το χρέος, στο 100% του ΑΕΠ έναντι του 60% που ίσχυε μέχρι σήμερα, όπως προτείνει και ο ΕSΜ. Επιπλέον δημόσιες δαπάνες αναγκαίες για να επιταχυνθεί η ανάκαμψη και να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, θα πρέπει να εξαιρούνται από τους σχετικούς κανόνες.

Τέλος, θα πρέπει να δούμε πώς μπορεί το Ταμείο Ανάκαμψης να μετεξελιχθεί σε έναν μόνιμο μηχανισμό μακροοικονομικής σταθεροποίησης. Ο συγκεκριμένος μηχανισμός θα πρέπει να υποστηρίζεται από έναν μεγάλο προϋπολογισμό σε επίπεδο ΕΕ. Ετσι θα καταφέρουμε την πολυπόθητη σύγκλιση ανάμεσα στις πλεονασματικές χώρες του Βορρά και τις ελλειμματικές οικονομίες του Νότου. Αυτό θα είναι προς όφελος των λαών αλλά και του ίδιου του ευρωπαϊκού εγχειρήματος.

Πώς κρίνετε τη διαχείριση της πανδημίας από την κυβέρνηση; Αποδείχθηκε τελικά πως οι υποχρεωτικοί εμβολιασμοί ήταν μια κίνηση που έπρεπε να έχει γίνει νωρίτερα;

Η αβελτηρία της κυβέρνησης στη διαχείριση της πανδημίας την έχει κάνει να χάσει τον έλεγχο. Κάνει λιγότερα από όσα πρέπει και αυτά με μεγάλη καθυστέρηση. Οι εμβολιασμοί καθυστέρησαν. Οι έλεγχοι καταργήθηκαν στην πράξη. Τα μέτρα κοινωνικής απόστασης στις δημόσιες μεταφορές δεν εφαρμόστηκαν ποτέ. Δεν έκανε ποτέ μία ουσιαστική εκστρατεία ενημέρωσης σε τοπικό επίπεδο.

Δεν ενίσχυσε το ΕΣΥ και την πρωτοβάθμια υγεία όσο το επιβάλλουν οι συνθήκες. Ακόμα και σήμερα δεν έχει προωθήσει την τηλεργασία στον ιδιωτικό και στον δημόσιο τομέα για να αποσυμφορηθούν οι χώροι εργασίας και τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς.

Οσο για τον υποχρεωτικό εμβολιασμό στους υγειονομικούς και στους δημόσιους υπαλλήλους που έρχονται σε επαφή με πολύ κόσμο, επιμένω από πέρυσι την άνοιξη. Δυστυχώς στην προσπάθεια αυτή δεν βοήθησε ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ, που δεν λέει να κόψει τον ομφάλιο λώρο που τον συνδέει με τη δημαγωγία.

Το σημερινό κλίμα διχασμού και όξυνσης υπονομεύει κάθε προσπάθεια να πέσουν οι τόνοι και να επικρατήσουν οι φωνές της επιστήμης και της λογικής. Αυτό λοιπόν που δεν μπορεί να κάνει ούτε η κυβέρνηση ούτε η αξιωματική αντιπολίτευση θα το κάνουμε εμείς. Οπως ενημέρωσα και χθες την Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ξεκινάμε ως Κίνημα μία ενημερωτική εκστρατεία για την ενίσχυση του εμβολιαστικού προγράμματος.

Τα στοιχεία μιλάνε από μόνα τους. Οπου τα ποσοστά εμβολιασμού είναι αυξημένα, οι θάνατοι περιορίζονται. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η Πορτογαλία όπου υπάρχει κατά 19 μονάδες μεγαλύτερη κάλυψη και ενώ έχουν περισσότερα κρούσματα από εμάς, έχουν μόλις 15 θανάτους και 143 διασωληνωμένους κατά μέσο όρο έναντι 96 θανάτων και 700 διασωληνωμένων στη χώρα μας. Είναι λοιπόν εθνική ανάγκη να σπάσουμε τον φόβο και την παραπληροφόρηση. Σε αυτή την προσπάθεια θα είμαστε στην πρώτη γραμμή.

Στην παρέμβασή σας στην προσύνοδο του PES την περασμένη Πέμπτη, μιλήσατε και για το Προσφυγικό. Τι πρέπει να αλλάξει η Ελλάδα όσον αφορά την πολιτική της και γιατί η Ευρώπη ενίοτε φέρεται λες και έχει «παρκάρει» το πρόβλημα;

Στο Προσφυγικό δεν χωρούν ωραιοποιήσεις και περιστροφές. Ασφάλεια συνόρων, σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ευρωπαϊκή αλληλεγγύη δεν είναι έννοιες ασύμβατες μεταξύ τους. Είναι ώρα να καταργήσουμε τον κανόνα της πρώτης χώρας εισόδου που ρίχνει όλη την ευθύνη διαχείρισης του προσφυγικού ζητήματος στις χώρες της περιφέρειας, όπως είναι η Ελλάδα.

Είναι απαράδεκτο που έξι χρόνια έπειτα από την κρίση του 2015, τίποτα δεν έχει αλλάξει. Η αίτηση ασύλου πρέπει να κατατίθεται σε ευρωπαϊκό έδαφος, μαζί με έναν υποχρεωτικό μηχανισμό μετεγκατάστασης των προσφύγων ανάλογα με τον πληθυσμό, τον δείκτη ανεργίας, το ΑΕΠ και άλλους οικονομικούς δείκτες.

Αυτή είναι η πάγια θέση των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών και θα προσπαθήσουμε με τους νέους πολιτικούς συσχετισμούς που διαμορφώνονται στην Ευρώπη να πετύχουμε αυτήν την αλλαγή. Η κυβέρνηση οφείλει να αλλάξει άμεσα στρατηγική καθώς οι σύμμαχοί της, οι συντηρητικές κυβερνήσεις της Αυστρίας και της Ουγγαρίας, είναι αυτές που μπλοκάρουν την αναθεώρηση του Δουβλίνου με αποτέλεσμα να επωμιζόμαστε εμείς το μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης.

Ο Αλέξης Τσίπρας έχει πολλές φορές μιλήσει για ένα «αντιπολιτευτικό δημοκρατικό μέτωπο» απέναντι στην κυβέρνηση. Πώς αντιμετωπίζετε αυτά τα προσκλητήρια και ποιες είναι οι προθέσεις σας απέναντι στον ΣΥΡΙΖΑ;

Είμαστε διαφορετικά κόμματα, με διαφορετικές ιδεολογίες και διαφορετικές προτεραιότητες. Δική μας προτεραιότητα είναι να κάνουμε προοδευτική αξιόπιστη αντιπολίτευση χωρίς να μετράμε το πολιτικό κόστος. Αυτό που έλεγα προεκλογικά και επαναλαμβάνω και σήμερα είναι ότι το κόμμα μας δεν θα γίνει ούτε σωσίβιο ούτε προσάρτημα κανενός.

Ελαβα ισχυρή εντολή να μεγαλώσω την παράταξη, να είναι πρωταγωνίστρια πολιτική δύναμη, με μία σοσιαλδημοκρατική πρόταση διακυβέρνησης. Η εποχή που το Κίνημα έπρεπε να απαντήσει «με ποιον θα πάει» τελειώνει ανεπιστρεπτί.

Είναι προοδευτική η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη; Εσείς μπορείτε να προσεγγίσετε ένα ακροατήριο που στις προηγούμενες εκλογές βρήκε εκεί αποκούμπι;

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι μια συντηρητική κυβέρνηση. Εχει ενσωματώσει το μισό ΛΑΟΣ του κ. Καρατζαφέρη και μάλιστα διορίζοντάς το σε κρίσιμες κυβερνητικές θέσεις, ενώ δεν χάνει ευκαιρία να κλείνει το μάτι σε ακροδεξιά ακροατήρια. Αυτός μάλιστα ήταν και ο λόγος που καθυστέρησε να λάβει έγκαιρα μέτρα την περίοδο της πανδημίας μετατρέποντας τον φόβο του πολιτικού κόστος σε κοινωνικό πρόβλημα.

Στις τελευταίες εκλογές αρκετοί προοδευτικοί πολίτες επέλεξαν τη λύση του κ. Μητσοτάκη υπό τον φόβο της παραμονής του κ. Τσίπρα στην εξουσία. Αλλά αυτό το παιχνίδι δεν μπορεί να συνεχίζεται εσαεί γιατί τα προβλήματα δεν λύνονται και η χώρα μένει εγκλωβισμένη στη στασιμότητα.

Στόχος μου είναι να σπάσω αυτόν τον φόβο και οι προοδευτικοί πολίτες να έχουν επιτέλους μία αξιόπιστη επιλογή, το ΠΑΣΟΚ και τη Δημοκρατική Παράταξη.

Στο εσωκομματικό πεδίο, θα καταφέρει η παράταξη να μείνει ενωμένη μέχρι το συνέδριο; Μετά τις αλλαγές στην ΚΟ, να περιμένουμε και άλλες συνθετικές κινήσεις;

Εκλέχθηκα πρόεδρος του Κινήματος με μια τριπλή υπόσχεση: ανανέωση – ενότητα – πολιτική αυτονομία. Ενα πρώτο στίγμα της ανανέωσης και ενότητας το έδωσα με τις προτάσεις μου στην Κοινοβουλευτική Ομάδα. Θα συνεχίσουμε στο ίδιο μοτίβο. Το κόμμα θα στελεχωθεί με άξια πρόσωπα όλων των γενεών με επάρκεια και υψηλή κοινωνική αξιοπιστία.

Οι ιδέες και η σύνθεση των διαφορετικών απόψεων θα γίνεται δημοκρατικά και θα εκφράζονται ενιαία. Οργανώσεις και δίκτυα κοινωνικά θα λειτουργούν με εξωστρέφεια και αλληλεγγύη. Το κόμμα θα συνδεθεί ξανά με την κοινωνία για να μπορέσει να ξαναγίνει δύναμη προοπτικής.

Ποια θεωρείτε ότι είναι τα πιο κρίσιμα ζητήματα για τη χώρα το επόμενο διάστημα, αυτά που εσείς έχετε στόχο να αναδείξετε;

Τα επόμενα χρόνια η χώρα μας θα λάβει 70 δισεκατομμύρια ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, τα οποία αν αξιοποιηθούν σωστά μπορούν να μετασχηματίσουν την ελληνική οικονομία και να την κάνουν πιο ανταγωνιστική και ανθεκτική στις παγκόσμιες προκλήσεις.

Ομως για να γίνει αυτό απαιτείται η διαχείρισή τους να γίνει με έναν τρόπο αξιοκρατικό και διαφανή. Να χρησιμοποιηθούν για την αντιμετώπιση των χρόνιων δυσλειτουργιών, και τα χρήματα να διαχέονται και στην πραγματική οικονομία για να δημιουργηθούν πολλές και καλές θέσεις εργασίας, που θα μπορούν να χρηματοδοτήσουν ένα ισχυρό κοινωνικό κράτος για την αντιμετώπιση των κοινωνικών και περιφερειακών ανισοτήτων.

Η χώρα μας έχει από τα υψηλότερα ποσοστά ενεργειακής φτώχειας. Η πράσινη μετάβαση θα πρέπει να γίνει με έναν κοινωνικά δίκαιο τρόπο ώστε να είναι η ευκαιρία για να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα στην πηγή μέσω της κοινωνικοποίησης της παραγωγής ενέργειας και εκτεταμένων και στοχευμένων προγραμμάτων «Εξοικονομώ», και να μη γίνει η αιτία για την περαιτέρω φτωχοποίηση των πιο αδύνατων.

Θα πρέπει επίσης να μιλήσουμε για την ουσιαστική ενίσχυση των θεσμών και της διαφάνειας στον δημόσιο λόγο, καθώς και την ισχυροποίηση των ανεξάρτητων Αρχών ως αντιβάρων στην εκτελεστική εξουσία. Αυτά τα ζητήματα θα αναδεικνύουμε με διακριτό στίγμα και έναν ρεαλιστικό και προοδευτικό προγραμματικό λόγο, οικοδομώντας σχέσεις εμπιστοσύνης με αυτούς που μας χρειάζονται.