Τουρισμός: Λείπουν εργατικά χέρια

Δυσεπίλυτο παραμένει το πρόβλημα για την εξεύρευση εργατικών χεριών στο κλάδο του τουρισμού με επίκεντρο τον χώρο των ξενοδοχείων. Μάλιστα με επιστολή της προς τους υπουργούς Εργασίας και Οικονομικών η Συνομοσπονδία Τουριστικών Καταλυμάτων Ελλάδας (ΣΕΤΚΕ) ζητάει κίνητρα για την εργασία συνταξιούχων και εκπαιδευτικών στον τουριστικό τομέα προκειμένου να μπορέσει να καλύψει τα κενά.

3% αύξηση στους μισθούς δεν απέδωσε…

Σύμφωνα με την ΣΕΤΚΕ η φετινή αύξηση στους μισθούς κατά 3% με την υπογραφή συλλογικής σύμβασης δεν έχει αποδώσει τα αναμενόμενα ως προς την κάλυψη των κενών θέσεων εργασίας σε αυτή την κατεύθυνση ζητούν από την κυβέρνηση να παρέμβει νομοθετικά ώστε οι συνταξιούχοι που μπορούν να εργαστούν στον τουρισμό να μην έχουν περικοπή 30% στη σύνταξή τους για τους μήνες που θα εργαστούν, ενώ όσον αφορά τους εκπαιδευτικούς να δύνανται να παρέχουν παράλληλη εργασία ανεξαρτήτως των υφιστάμενων σχέσεων εργασίας – σύμβασεών τους.

Αναλυτικότερα η επιστολή του ΣΕΤΚΕ, προς τους υπουργούς Εργασίας και Οικονομικών, έχει ως εξής:

«Ύστερα από δύο χρόνια υγειονομικής κρίσης και των αναμφίβολα αρνητικών συνεπειών που επέφερε αυτή, η φετινή τουριστική κίνηση αναμένεται να κινηθεί σε υψηλά επίπεδα. Δυστυχώς όμως, η έλλειψη προσωπικού εγκυμονεί τον τεράστιο κίνδυνο να δυσφημιστεί το τουριστικό προϊόν της χώρας μας.

»Παρόλο το γεγονός ότι έχουν γίνει προσπάθειες για την εξεύρεση εργαζομένων στον τουρισμό και έχουν δοθεί κίνητρα, όπως ενδεικτικά με την υπογραφή από τον φορέα μας της Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, η οποία προβλέπει αύξηση στους μισθούς 3% για τη φετινή χρονιά και επιπλέον 4% για το επόμενο έτος, αυτές δεν έχουν αποδώσει και το εν λόγω πρόβλημα παραμένει δυσεπίλυτο.

Δισεπίλυτο πρόβλημα

»Ωστόσο, υφίσταται έντονο ενδιαφέρον για εργασία, τόσο από νέους συνταξιούχους, οι οποίοι έχουν την ικανότητα (σωματική και πνευματική) να εργασθούν, όσο και από εκπαιδευτικούς, οι οποίοι είτε δεν εργάζονται τους θερινούς μήνες είτε επιθυμούν να έχουν παράλληλη απασχόληση.

»Θεωρούμε λοιπόν ότι το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων θα πρέπει να δώσει κίνητρα για την κάλυψη των θέσεων εργασίας από τις ανωτέρω αναφερόμενες κοινωνικές ομάδες τουλάχιστον για τη φετινή τουριστική περίοδο, με άμεση νομοθετική παρέμβαση και μέχρι να βρεθεί οριστική λύση.

»Συγκεκριμένα, προτείνουμε όσον αφορά τους συνταξιούχους να μην υπάρξει 30% περικοπή στη σύνταξή τους για τους μήνες που θα εργαστούν στον τομέα του τουρισμού και όσον αφορά τους εκπαιδευτικούς να δύνανται να παρέχουν παράλληλη εργασία ανεξαρτήτως των υφιστάμενων σχέσεων εργασίας – σύμβασεών τους. Επιπροσθέτως και οι δύο κοινωνικές ομάδες θα φορολογούνται για το εισόδημα που θα λαμβάνουν.

»Η εν λόγω πρόταση αποτελεί στην παρούσα φάση τον μόνο άμεσο και εύστοχο τρόπο να διασφαλίσουμε ότι ο Τουρισμός, η βαριά βιομηχανία της χώρας, δεν θα υποστεί ένα ακόμα βαρύ πλήγμα φέτος από την έλλειψη αυτή των εργαζομένων. Ευελπιστώντας στην άμεση θετική σας ανταπόκριση».

Αυξημένο το πρόβλημα σε σχέση με το 2021

Σημειώνεται ότι στα μέσα Μαΐου οι ξενοδόχοι αναζητούσαν επειγόντως αναζητούνται επειγόντως 55.000 εργαζόμενους για να καλύψουν τα κενά στη φετινή τουριστική περίοδο. Το πρόβλημα με τις κενές θέσεις εργασίας εμφανιζόταν τότε σχετικά αυξημένο σε σχέση με το 2021, όταν σε πρόσφατη έρευνα του ΙΝΣΕΤΕ, στην αιχμή της περυσινής σεζόν, 53.249 θέσεις εργασίας δεν καλύφθηκαν από τις 244.124 θέσεις εργασίας που προβλέπονται βάσει οργανογράμματος στα ξενοδοχεία. Δηλαδή το ποσοστό έλλειψης ανήλθε σε 22% ή περισσότερες από 1 στις 5 θέσεις εργασίας.

Έκτοτε οι ξενοδοχειακές μονάδες επιδόθηκαν σε έναν ιδιότυπο «αγώνα αντοχής», για να ανοίξουν. Μιλώντας τότε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η πρόεδρος του ΙΤΕΠ Κωνσταντίνα Σβήνου, σημείωνε ότι από το 2019 είχε διαφανεί το πρόβλημα, αφού και τότε είχαν μετρηθεί 20.000 κενές θέσεις εργασίας στα ξενοδοχεία, που τελικά καλύφτηκαν οι 16.000 θέσεις εργασίας.

Σύμφωνα με την αντιπρόεδρο του ξενοδοχειακού επιμελητηρίου Χριστίνα Τετράδη, η «βραχυχρόνια μίσθωση» καταλυμάτων απορροφάει εργαζόμενους σε βάρος των ξενοδοχειακών μονάδων καθώς όπως τονίζει ένα μεγάλο ποσοστό εργαζομένων του κλάδου της καθαριότητας και της εστίασης των ξενοδοχείων επέλεξαν μισθούς 100 και πλέον ευρώ τη μέρα, χωρίς ασφάλιση, από τους μισθούς των ξενοδοχείων. «Μια βίλλα που ενοικάζεται 1.000 ευρώ την ημέρα μπορεί να προσφέρει μεροκάματο 100 ευρώ. Την ίδια στιγμή για παράδεγμα ενα ξενοδοχείο που δίνει 40 ευρώ την ημέρα, δίνει επιπλέον 30 ευρώ για την ασφάλιση του εργαζομένου και λοιπές κρατήσεις» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Οι υπηρεσίες εστίασης (γκαρσόνια, μάγειρες) αλλά και του καθαρισμού (καμαριέρες κλπ) εμφανίζουν τις μεγαλύτερες ελλείψεις.

Οι συνθήκες εργασίας δεν είναι ελκυστικές

Πάντως διαφορετική εξήγηση δίνουν οι εργαζόμενοι και τα σωματεία τους στο χώρο του επισιτισμού – τουρισμού για το φαινόμενο της έλλειψης εργατικών χεριών για το οποίο μιλούν οι εργοδοτικές οργανώσεις του κλάδου.

Σύμφωνα με τα σωματεία των εργαζομένων στο κλάδο του τουρισμού οι μισθοί τους είναι ακόμα στα επίπεδα του 2007 και σε συνθήκες ακρίβειας σήμερα εξανεμίζονται ακόμα πιο γρήγορα. Παράλληλα σειρά τουριστικών επαγγελμάτων που ως το 2012 ήταν ενταγμένα στα βαρέα και ανθυγιεινά, λόγω των μνημονιακών μέτρων βγήκαν από τα λίστα αυτή, ενώ οι ελαστικές σχέσεις εργασίας δημιούργησαν συνθήκες εντατικοποίησης της εργασίας και τα συνδικάτα μιλούν για συνθήκες γαλέρας, και μεσαιωνικού τύπου εργασιακές σχέσεις και καθεστώς σκλαβιάς στο οποίο καλούνται να εργαστούν οι εργαζόμενοι στον τουρισμό.

Μάλιστα με αφορμή συγκεκριμένα μεγάλα ξενοδοχεία στην Αθήνα στα οποία οι εργαζόμενοί τους βρέθηκαν προ ημερών σε κινητοποιήσεις, η Πανελλήνια Ομοσπονδία των Εργαζομένων στον Επισιτισμό – Τουρισμό μιλούσε για εργοδοτική αυθαιρεσία που χτυπάει κόκκινο αλλά και για καταχρηστική χρήση του προγράμματος ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ που φέρνει τις αντοχές των εργαζομένων στα όριά τους.

«Γιατί όμως ο τουριστικός κλάδος δεν είναι ελκυστικός, όταν στην Ελλάδα υπάρχουν 600.000 άνεργοι;» αναρωτιόταν στις αρχές Μαΐου η Deutsche Welle.

«Τα χρήματα που κερδίζονται το καλοκαίρι είναι αδύνατο να φτάσουν και τον χειμώνα. Το προσωπικό εξυπηρέτησης για παράδειγμα κερδίζει περίπου 1.000 ευρώ τον μήνα. Εργάζονται όμως επτά ημέρες την εβδομάδα, έως και δώδεκα ώρες τη μέρα κατά τη διάρκεια της σεζόν», σημείωνε η DW.

Σε αυτά προστίθενται τα ακριβά ενοίκια στις τουριστικές περιοχές πχ. σε Σαντορίνη, Μύκονο, Ρόδο, Κρήτη για τους εργαζομένους «500 ευρώ για ελάχιστα τετραγωνικά μέτρα».