Κρήτη: Ιδιοκτήτες «τρέχουν» να πιστοποιήσουν τους ανελκυστήρες στις πολυκατοικίες - Τσουχτερά πρόστιμα στους παραβάτες

Σε διαδικασία πιστοποίησης βρίσκονται ολοι οι ανελκυστήρες των πολυκατοικιών της Κρήτης.

Οι ιδιοκτήτες διαμερισμάτων καλούνται να πληρώσουν ένα ποσό, προκειμενου να δεχτούν την επίσκεψη του αρμόδιου συνεργείου και να λάβουν την απαιτούμενη πιστοποίηση, εφοσον ο ανελκυστήρας πληρεί τις προδιαγραφές που έχουν τεθεί από την Ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Πρόκειται για μια διαδικασία, η οποία «τρέχει», αλλά συμφωνα με πληροφορίες του newshub.gr γίνεται μετ' εμποδίων, λόγω του τεράστιου όγκου των ανελκυστήρων.

Σημειώνεται ότι η αναστολή των προστίμων έως ότου εφαρμοστεί το νέο Μητρώο Ανελκυστήρων δίνει την ευκαιρία στους υπόχρεους να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες με μεγαλύτερη ευελιξία χρόνου.
Η ανάγκη συμμόρφωσης με τις νέες απαιτήσεις έχει οδηγήσει σε κατακόρυφη αύξηση της ζήτησης για ελέγχους, εργασίες και έκδοση πιστοποιητικών, με τις τεχνικές εταιρείες να καλούνται να ανταποκριθούν άμεσα.

Η αρχική διορία για τον υποχρεωτικό έλεγχο και την καταγραφή των ανελκυστήρων είχε τεθεί στις 31 Δεκεμβρίου 2024. Μετά από πιέσεις της ΠΟΜΙΔΑ και άλλων φορέων, το υπουργείο αποφάσισε να δώσει νέα προθεσμία μέχρι τις 30 Ιουνίου 2025, δίνοντας «ανάσα» σε πολυκατοικίες που αδυνατούσαν να ανταποκριθούν εγκαίρως. Μια παράταση, η οποία αναμένεται να... παραταθεί εκ νέου, τουλάχιστον ως το τέλος του έτους, αν και κάτι τέτοιο δεν έχει ανακοινωθεί επίσημα.

Τα προστιμα
Σημειώνεται ότι η μη συμμόρφωση με τις προδιαγραφές λειτουργίας και ασφάλειας των ανελκυστήρων επιφέρει υψηλά πρόστιμα.
Ενδεικτικά, επιβάλλεται πρόστιμο 1.500 ευρώ σε κάθε ιδιοκτήτη ή διαχειριστή που δεν μεριμνά για την έκδοση ή ανανέωση του πιστοποιητικού του ανελκυστήρα.

Πρόστιμο από 15.000 ευρώ μέχρι 60.000 ευρώ στην περίπτωση που έχει εκδοθεί απόφαση διακοπής λειτουργίας, έχει σφραγισθεί η εγκατάσταση του ανελκυστήρα και αυτός τίθεται σε λειτουργία ύστερα από παραβίαση των σφραγίδων και έχει συμβεί ατύχημα.

Πρόστιμο από 1.500 ευρώ μέχρι 15.000 ευρώ στον συντηρητή ανελκυστήρα που παραλείπει την εκτέλεση των καθηκόντων του ή για παραλείψεις στη συγκρότηση κινητών συνεργείων συντήρησης ανελκυστήρων.
Πρόστιμο από 6.000 ευρώ μέχρι 9.000 ευρώ σε όποιον προβαίνει σε παράνομη ηλεκτροδότηση ανελκυστήρα.

Η πιστοποίηση

Η διαδικασία της πιστοποίησης περιλαμβάνει αρχικά επιτόπιο έλεγχο, καταγραφή των απαιτούμενων παρεμβάσεων, επανέλεγχο μετά τις εργασίες και τελική καταχώριση σε μητρώο. Οι τεχνικές παρεμβάσεις εκτελούνται συνήθως από τον συντηρητή, ο οποίος είναι και ο αρχικός εγκαταστάτης του ασανσέρ.

Ο συντηρητής ενημερώνει τους ιδιοκτήτες για τα πρωτόκολλα και τις προδιαγραφές που έχουν τεθεί για την ασφαλή λειτουργία του ανελκυστήρα. Οφείλει επίσης να ειδοποιεί για τις αλλαγές που πρέπει να πραγματοποιηθούν, π.χ. στα φρένα του ασανσέρ, στον κινητήρα, στην καμπίνα κ.τ.λ.

Μια ενδεικτική τιμή ανακαίνισης κυμαίνεται από τις 2.000 ευρώ, για ένα σχετικά καινούργιο και καλά συντηρημένο ασανσέρ, μέχρι τις 8.000 ευρώ.
Αν ένα ασανσέρ πρέπει να «ξηλωθεί» ολόκληρο, το κόστος απεγκατάστασης φτάνει τις 3.000 ευρώ ενώ το νέο ασανσέρ κοστίζει περίπου 3.000 ευρώ ανά όροφο/στάση.
Οσον αφορά τον επιμερισμό του κόστους της ανακαίνισης/αντικατάστασης, με βάση τον νόμο περί «ιδιοκτησίας κατ’ ορόφους» (Ν. 3741/1929), τα έξοδα θεωρούνται κοινά βάρη.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο κανονισμός της πολυκατοικίας ορίζει πως οι δαπάνες ανελκυστήρα επιμερίζονται βάσει ειδικής στήλης στον πίνακα χιλιοστών, που αποδίδει αυξημένο ποσοστό συμμετοχής στους ανώτερους ορόφους και μικρότερο στους χαμηλότερους.

H προθεσμία

Οι 17 εταιρείες που έχουν πιστοποίηση από το Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης (ΕΣΥΔ) και είναι αυτές που κάνουν τη σχετική διαδικασία -και όχι οι συντηρητές- ήδη από τον Απρίλιο έδιναν ραντεβού για τον… Σεπτέμβριο, πολύ μετά δηλαδή τη λήξη της τρέχουσας προθεσμίας. Μέχρι τώρα έχουν ελεγχθεί και δηλωθεί 250.000 - 300.000 ασανσέρ, ενώ εκτιμάται ότι είναι εγκατεστημένα και λειτουργούν 600.000 - 700.000 σε όλη τη χώρα. Με αυτά τα δεδομένα, σε μία εβδομάδα εκατοντάδες χιλιάδες ασανσέρ θα πρέπει να σταματήσουν να λειτουργούν και αντίστοιχος αριθμός ιδιοκτητών ακινήτων απειλείται με το πρόστιμο των 1.500 ευρώ που προβλέπεται για μη πιστοποιημένους ανελκυστήρες.

Οι κανόνες ασφαλούς λειτουργίας των ασανσέρ και η υποχρέωση του ελέγχου πιστοποίησης θεσμοθετήθηκαν το 1988 με το ΦΕΚ 664/Β/88 σε εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας προς Οδηγία της τότε ΕΟΚ. Εκεί προβλεπόταν, μεταξύ άλλων, ότι τα ασανσέρ θα έπρεπε να δηλώνονται, να έχουν συγκεκριμένο πλαίσιο λειτουργίας και να τηρούνται κανόνες ασφαλείας και συντήρησης. Και ενώ πέρασαν 37 χρόνια από τότε, στην πραγματικότητα αυτό που έχει συμβεί είναι να τίθενται νέες ημερομηνίες και παρατάσεις που παρέρχονται.

Το νομικό πλαίσιο αναθεωρήθηκε και εκσυγχρονίστηκε το 2008 με τον νόμο 2604. Τότε θεσμοθετήθηκε η υποχρέωση να δηλώνονται τα ασανσέρ στις αρμόδιες διευθύνσεις των νομαρχιών και στη συνέχεια αυτή η αρμοδιότητα πέρασε στις τεχνικές υπηρεσίες των δήμων, με τον κάθε δήμο να πρέπει να διατηρεί σχετικό αρχείο. Ωστόσο, και όπου υπάρχουν τέτοια μητρώα δεν έχουν ενοποιηθεί και κανείς δεν έχει εικόνα για το πλήθος και την κατάσταση με την οποία λειτουργούν οι ανελκυστήρες.

Η νομοθεσία

Oπως επισημαίνει η HellasCert, τα ασανσέρ, δημόσια και ιδιωτικά, είναι σύνθετες ηλεκτρομηχανικές ή/και ηλεκτροϋδραυλικές κατασκευές και ταυτόχρονα αποτελούν μεταφορικά μέσα καθημερινής χρήσης από εκατομμύρια επιβάτες, γι’ αυτό είναι αναγκαία η ασφαλής και νόμιμη λειτουργία τους.

«Η νομοθεσία είναι ξεκάθαρη και ισχύει εδώ και πολλά χρόνια. Σκεφτείτε ότι τα ασανσέρ έχουν μηχανισμούς, είναι σαν να έχουμε αυτοκίνητα χωρίς πινακίδες κυκλοφορίας. Κανένας φορέας δεν θα έκανε έλεγχο-πιστοποίηση σε ένα όχημα χωρίς πινακίδες, ωστόσο γίνονται κανονικά συντηρήσεις και έλεγχοι στα ασανσέρ παρότι είναι μη πιστοποιημένα». Οπως λέει κ. Λιάκος, το ψηφιακό μητρώο είναι η βάση για να μπορέσει να υπάρξει πραγματική εποπτεία, επισημαίνοντας ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμία δυνατότητα για να ολοκληρωθεί η διαδικασία της πιστοποίησης στις προθεσμίες που τρέχουν.