Συντάξεις χηρείας: Tι αλλάζει -Ποιο είναι το σχέδιο

Αλλαγές έρχονται για τις συντάξεις χηρείας, ένα ακανθώδες θέμα που ταλαιπωρεί εδώ και χρόνια εκατοντάδες χιλιάδες δικαιούχους.

To υπουργείο Εργασίας σχεδιάζει παρεμβάσεις με δύο ταχύτητες, μετά και την προ ημερών απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας σχετικά με τη χορήγηση μίας εθνικής σύνταξης σε περιπτώσεις σώρευσης συνταξιοδοτικών παροχών.Το πρώτο επίπεδο θα αφορά το σκέλος των εθνικών συντάξεων (χηρείας). Το δεύτερο πεδίο στο οποίο σχεδιάζει να παρέμβει το υπουργείο Εργασίας σε σχέση με τις συντάξεις χηρείας, αφορά την περικοπή που προβλέπει ο νόμος Κατρούγκαλου μετά την παρέλευση τριετίας από τον θάνατο του συνταξιούχου.

Tι λέει ο συγκεκριμένος νόμος; Στον επιζώντα σύζυγο καταβάλλεται ολόκληρη η σύνταξη για μία τριετία από την πρώτη του επομένου του θανάτου μήνα. Μετά, όμως, την πάροδο της τριετίας, αν ο επιζών εργάζεται ή αυτοαπασχολείται ή λαμβάνει σύνταξη από οποιαδήποτε πηγή, καταβάλλεται, αναλόγως της χρονικής διάρκειας της εργασίας ή αυτοαπασχόλησης, το 50% της σύνταξης, η οποία δεν μπορεί να υπολείπεται των κατώτατων ορίων.

H κυβερνητική ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας αναμένεται μέσα στον Ιούνιο, με στόχο να μπει τέλος στην αγωνία χιλιάδων δικαιούχων που κινδυνεύουν με μεγάλες περικοπές. Η λύση που επεξεργάζεται το υπουργείο Εργασίας προβλέπει την επαναφορά των συντάξεων χηρείας στο 70% αντί του 35% της σύνταξης των θανόντων, την οποία λαμβάνουν τώρα οι επιζώντες σύζυγοι. Η λύση δεν θα περιέχει την επιστροφή αναδρομικών ποσών για τους συνταξιούχους του ιδιωτικού τομέα – για το μεσοδιάστημα – κατά το οποίο δεν εφαρμόστηκε η διάταξη του νόμου Κατρούγκαλου. Σύμφωνα με  πληροφορίες, το σχέδιο περιλαμβάνει ακόμα τη συνέχιση του πάγου των μειώσεων που προβλέπονται νομοθετικά αλλά δεν εφαρμόστηκαν ποτέ σε 118.000 περιπτώσεις. Παράλληλα, εξετάζεται λύση για την πλήρη αποκατάσταση των ποσών σε 12.000 συντάξεις χηρείας του δημόσιου τομέα.

Τέλος τα αναδρομικά

Σε διαβεβαιώσεις, μετά την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, για τις συντάξεις χηρείας, είχε προχωρήσει πριν από δέκα ημέρες η Νίκη Κεραμέως. Από την πλευρά του και ο Κώστας Καραγκούνης, σε τηλεοπτική του συνέντευξη, ήταν ξεκάθαρος για τις συντάξεις χηρείας. «Δεν θα κόψουμε συντάξεις ούτε θα ζητήσουμε αναδρομικά από τους συνταξιούχους χηρείας», είχε πει ο υφυπουργός Εργασίας.

Η απόφαση του ΣτΕ

Το Συμβούλιο της Επικρατείας ουσιαστικά έκρινε, στις 18 Μαΐου, ότι ένα άτομο δεν μπορεί να λαμβάνει περισσότερες από μία εθνικές συντάξεις, γεγονός που θεωρητικά θα μπορούσε να επηρεάσει τις συντάξεις λόγω θανάτου. Η υπόθεση αφορά την αποκαλούμενη «εγκύκλιο Τσακλόγλου» του 2021, η οποία βασιζόταν στον νόμο Κατρούγκαλου και προέβλεπε ότι κάποιος που παίρνει περισσότερες από μία συντάξεις δεν μπορεί να εισπράττει και δεύτερη εθνική σύνταξη.

Παρότι η εγκύκλιος δεν εφαρμόστηκε ποτέ στην πράξη, το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε, με απόφαση του, ότι η βασική φιλοσοφία της είναι συμβατή με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Ωστόσο, ακύρωσε την ίδια την εγκύκλιο επειδή θεωρήθηκε ότι δεν είχε απλώς ερμηνευτικό χαρακτήρα, αλλά ουσιαστικά εισήγαγε νέους κανόνες χωρίς νομοθετική πρόβλεψη. Με αυτή την απόφαση, το ανώτατο δικαστήριο αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπάρξει στο μέλλον νέα νομοθετική παρέμβαση που θα περιορίζει τη χορήγηση δεύτερης εθνικής σύνταξης.

Η καταγγελία του Ενιαίου Δικτύου Συνταξιούχων και η απάντηση του ΕΦΚΑ

Τον περασμένο Φεβρουάριο, το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων είχε καταγγείλει στον ΕΦΚΑ σημαντικά λάθη στον υπολογισμό 300.000 συντάξεων χηρείας, που αφορούν συνταξιούχους που απεβίωσαν μετά τον Μάιο του 2016.Οι εν λόγω συντάξεις, όπως είχε αναφέρει το ΕΝΔΙΣΥ, υπολογίστηκαν σε σχέση με την αναπροσαρμοσμένη-επανυπολογισμένη σύνταξη του θανόντος και όχι με βάση το ποσό που εκείνος λάμβανε κατά τον χρόνο του θανάτου του. Υπολογίζεται, πως οι δεκάδες χιλιάδες δικαιούχοι συντάξεων χηρείας αυτών των περιπτώσεων έχουν σημαντικές απώλειες στο εισόδημά τους, που, κατά μέσο όρο, ανέρχονται στα 110 ευρώ τον μήνα.

Κανένα λάθος δεν είδε από την πλευρά του ο ΕΦΚΑ μετά τις καταγγελίες. «Εφαρμόζουμε σε όλες τις συνταξιοδοτικές υποθέσεις λόγω θανάτου με ακρίβεια το κανονιστικό πλαίσιο που εισήγαγε ο Ν. 4387/2016 και ο Ν. 4611/2019, οι οποίοι καθιέρωσαν ενιαίους κανόνες για όλες τις περιπτώσεις μεταβίβασης συντάξεων λόγω θανάτου, ανεξαρτήτως ασφαλιστικού φορέα προέλευσης», ήταν η απάντηση που είχε δώσει ο ΕΦΚΑ.

iefimerida.gr