Η πραγματική παραγωγή των φωτοβολταϊκών στην Κρήτη. Τι δείχνουν δεδομένα μιας δεκαετίας  

Η Κρήτη διαθέτει ένα από τα υψηλότερα ηλιακά δυναμικά στην Ελλάδα, δημιουργώντας ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες για την αξιοποίηση της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας. Πόση ενέργεια όμως παράγουν στην πράξη τα φωτοβολταϊκά που λειτουργούν στο νησί και πόσο μεταβάλλεται η παραγωγή τους μέσα στο έτος και από χρονιά σε χρονιά; Τα πραγματικά δεδομένα από εγκαταστάσεις που λειτουργούν επί σειρά ετών μπορούν να δώσουν μια ιδιαίτερα χρήσιμη εικόνα.

Στόχος, όπως αναφέρει ο Φ. Μαυροματάκης, Διευθυντής Εργαστηρίου Ενεργειακών και Φωτοβολταϊκών Συστημάτων, της παρούσας ανάλυσης είναι να παρουσιαστεί η παραγωγή φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κρήτη και να εξεταστούν η εποχική και χρονική μεταβολή της, καθώς και οι διαφορές μεταξύ συστημάτων σταθερής στήριξης, συστημάτων με ιχνηλάτες και φωτοβολταϊκών του Ειδικού Προγράμματος (ΦΒ σε στέγες). Τα αποτελέσματα μπορούν να αποτελέσουν ένα χρήσιμο σημείο αναφοράς για όσους ενδιαφέρονται για την ενεργειακή παραγωγή τέτοιων συστημάτων.

Η ανάλυση βασίζεται σε διαφορετικές ομάδες δεδομένων της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού (ΔΕΗ), του Διαχειριστή του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ) και του Διαχειριστή ΑΠΕ & Εγγυήσεων Προέλευσης (ΔΑΠΕΕΠ) για φωτοβολταϊκά συστήματα εγκατεστημένα στην Κρήτη. Η πρώτη ομάδα καλύπτει την περίοδο από το 2011 έως τον Μάιο του 2022 και περιλαμβάνει τόσο συστήματα σταθερής στήριξης όσο και συστήματα με ιχνηλάτες. Από τον Δεκέμβριο του 2012 αναφέρεται ότι στα συγκεκριμένα στοιχεία δεν περιλαμβάνονται τα φωτοβολταϊκά του Ειδικού Προγράμματος (Στέγες), ενώ από τον Μάρτιο του 2017 δεν περιλαμβάνονται και τα φωτοβολταϊκά του Net-Metering. Η δεύτερη ομάδα δεδομένων καλύπτει την περίοδο 2014–2021 και περιλαμβάνει ετήσια στοιχεία εγκατεστημένης ισχύος και παραγόμενης ενέργειας, με διακριτή καταγραφή των συστημάτων σταθερής στήριξης και των συστημάτων με ιχνηλάτες. Τα δεδομένα αφορούν σε εγκαταστάσεις σε διαφορετικές περιοχές της Κρήτης.

Η ειδική ενεργειακή παραγωγή ή Final Yield (Y_f) εκφράζει την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται ανά μονάδα εγκατεστημένης ισχύος και υπολογίζεται από τη σχέση Y_f​=E​/P_p, όπου (E) είναι η παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια και P_p, η εγκατεστημένη ονομαστική ισχύς. Η παράμετρος εκφράζεται συνήθως σε kWh/kW_p. Ο παρακάτω πίνακας (Πίνακας 1) παρουσιάζει την ετήσια ηλιακή ενέργεια στο οριζόντιο επίπεδο (κλίση=0^ο), στη βέλτιστη κλίση, σύμφωνα με την ελεύθερη βάση δεδομένων PVGIS, καθώς και την αναμενόμενη παραγωγή ενέργειας ΦΒ συστήματος σταθερής στήριξης με τη βέλτιστη κλίση, ονομαστικής ισχύος 1 kW_p.  

Πίνακας 1 Τυπικές τιμές ηλιακής ενέργειας και ΦΒ παραγωγής

Δεδομένα ΦΒ Συστημάτων κατά την περίοδο 2011-2022

Τα δεδομένα αυτής της περιόδου περιλαμβάνουν μηνιαίες τιμές εγκατεστημένης ισχύος και ενέργειας από ΦΒ συστήματα σταθερής στήριξης καθώς και από συστήματα που αξιοποιούν ιχνηλάτες για την αύξηση της παραγωγής. Το γράφημα αποτυπώνει τη χρονική εξέλιξη των διασυνδεδεμένων ΦΒ συστημάτων στην Κρήτη και όπως φαίνεται, η ισχύς σταθεροποιείται

πρακτικά στα 78,30 MW_p από το Σεπτέμβριο του 2013 και εφεξής. Η μέση ημερήσια ειδική ενεργειακή παραγωγή ανέρχεται 4,82 kWh/kW_p λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα από το 2013 έως και τον Μάιο του 2022. Συνεπώς, η ετήσια τιμή της παραμέτρου Y_f ανέρχεται σε 1761 kWh/kW_p και είναι υψηλότερη, κατά 6%, από αυτή των 1662 kWh/kW_p που συναντάμε στα λοιπά Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά.  Ο λόγος μεταξύ μέγιστης και ελάχιστης μηνιαίας ειδικής ενεργειακής παραγωγής  ανέρχεται σε σχεδόν 2,6 (Y_f_Ιουλίου/Y_f_Δεκεμβρίου). Η σχετική τυπική απόκλιση τους μήνες Φεβρουάριο, Μάρτιο και Νοέμβριο κυμαίνεται μεταξύ 10-14% ενώ τους υπόλοιπους μήνες είναι μικρότερη από 10%.

Ιδιαίτερα, από τον Μάιο έως και τον Αύγουστο η σχετική τυπική απόκλιση είναι μικρότερη από 4%, γεγονός που δείχνει ότι η ειδική ενεργειακή παραγωγή παρουσιάζει σχετικά μικρές μεταβολές κατά τους θερινούς μήνες σε βάθος δεκαετίας.

ΦΒ Συστήματα με σταθερή στήριξη και ιχνηλάτες: Τι δείχνουν τα δεδομένα της περιόδου 2014-2021

Ειδικότερα, για το διάστημα 2014-2021 είναι διαθέσιμα δεδομένα εγκατεστημένης ΦΒ ισχύος και παραγόμενης ενέργειας σε ετήσια βάση με διάκριση μεταξύ συστημάτων σταθερής στήριξης και συστημάτων με ιχνηλάτες. Ο παρακάτω πίνακας (Πίνακας 2) αποτυπώνει τη συμμετοχή των ΦΒ συστημάτων σταθερής στήριξης τόσο στη συνολική εγκατεστημένη ισχύ όσο και στη συνολικά παραγόμενη ενέργεια. Για τα έτη 2011-2013 δεν είναι διαθέσιμα επιμέρους στοιχεία των ΦΒ συστημάτων ανάλογα με τον τρόπο στήριξης. Τα υφιστάμενα δεδομένα δείχνουν ότι το 56% της ΦΒ ισχύος αφορά σε συστήματα σταθερής στήριξης τα οποία παράγουν το 49% της ενέργειας, κατά μέσο όρο σε βάθος οκταετίας. Συνεπώς, τα ΦΒ συστήματα  με ιχνηλάτες, αν και λιγότερα σε ισχύ (44%), παράγουν, σχεδόν, το 51% της συνολικής ενέργειας. Η μέση ενεργειακή παραγωγή, από συστήματα σταθερής στήριξης, ανέρχεται σε 68,0 GWh (2014-2020) ενώ η μέση ενεργειακή παραγωγή, από συστήματα με ιχνηλάτες, ανέρχεται σε 69,7 GWh. Η σχετική απόκλιση από τη μέση τιμή κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα (<2,5%).

Πίνακας 2 Βασικά στοιχεία ΦΒ συστημάτων

Όπως φαίνεται από τον επόμενο πίνακα (Πίνακας 3), η ειδική ενεργειακή παραγωγή για ΦΒ συστήματα σταθερής στήριξης ανέρχεται σε 1570 kWh/kW_p, ενώ για συστήματα με ιχνηλάτες ανέρχεται σε 2000 kWh/kW_p. Η μέση τιμή της παραμέτρου Y_f και για τους δύο τύπους συστημάτων φτάνει τις 1760 kWh/kW_p. Σε όλες τις τιμές, η σχετική τυπική απόκλιση είναι αρκετά μικρή και δεν ξεπερνά το 2,4%. Όπως προκύπτει από τον ίδιο πίνακα, τα ΦΒ συστήματα με ιχνηλάτες παράγουν περί το 27% περισσότερη ενέργεια από τα συστήματα με σταθερή στήριξη. Η διαφορά αυτή αφορά στις συγκεκριμένες ομάδες εγκαταστάσεων και δεν πρέπει να θεωρείται ως γενικό κέρδος συστημάτων με ιχνηλάτες.  Η τιμή των 1570 kWh/kW_p αποτελεί μια ενδεικτική τιμή για ΦΒ συστήματα με σταθερή στήριξη στην Κρήτη. Όμως για συστήματα με ιχνηλάτες δεν μπορούμε να πούμε κάτι αντίστοιχο αφού στα δεδομένα περιλαμβάνονται συστήματα και μονού και διπλού άξονα. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι το ενεργειακό κέρδος συστημάτων διπλού άξονα σε σχέση με συστήματα σταθερής κλίσης ανέρχεται, περίπου, στο 35% σε περιοχές της Κρήτης (θεωρητικός υπολογισμός).

Πίνακας 3 Ετήσιες τιμές της Ειδικής Ενεργειακής Παραγωγής

ΦΒ Συστήματα σε στέγες: Τι δείχνουν τα δεδομένα

Δεδομένα του Ειδικού Προγράμματος (ΦΒ σε στέγες) είναι διαθέσιμα από το 2013, όμως για την Κρήτη το διάστημα περιορίζεται ακόμα περισσότερο από το 2017 έως το 2021. Η μειωμένη παραγωγή το 2021 οφείλεται στο γεγονός ότι η Κρήτη εντάχθηκε στο διασυνδεδεμένο σύστημα από 1 Νοεμβρίου 2021 και συνεπώς, δεν έχουν συνυπολογιστεί τα δεδομένα ισχύος και παραγωγής ενέργειας των μηνών Νοεμβρίου και Δεκεμβρίου 2021. Η μέση τιμή της ειδικής ενεργειακής παραγωγής ανέρχεται σε 1470 kWh/kW_p  και είναι κατά 6,3% χαμηλότερη από αυτή των ΦΒ με σταθερή στήριξη. Η χαμηλότερη ειδική ενεργειακή παραγωγή των συστημάτων του Ειδικού Προγράμματος δεν μπορεί να αποδοθεί σε έναν συγκεκριμένο παράγοντα με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία. Ενδέχεται να σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με διαφορετικούς προσανατολισμούς και κλίσεις των φωτοβολταϊκών πλαισίων, με τοπικές σκιάσεις από γειτονικά κτίρια ή άλλες κατασκευές, καθώς και με διαφορετικά χαρακτηριστικά των εγκαταστάσεων. Για τον ακριβή προσδιορισμό των αιτιών θα απαιτούνταν αναλυτικότερα δεδομένα για κάθε εγκατάσταση.

Πίνακας 4 Βασικά στοιχεία ΦΒ ειδικού προγράμματος (Στέγες)

Ετος	Συνολική Ισχύς (MWp)	Συνολική ενέργεια (GWh)	Ετήσια Yf (kWh/kWp)
2014	-	-	- Κάντε μας follow: Google News Facebook Tags τεχνολογια φωτοβολταϊκα top48h 25 Οκτωβριου 2026, 17:50 Ηράκλειο: Μεγάλες ουρές και καθυστερήσεις στον ΒΟΑΚ τις ώρες αιχμής (Φωτο) 25 Οκτωβριου 2026, 07:51 Βρετανία: Αποθέματα τροφίμων και ειδών πρώτης ανάγκης υπό τον φόβο κρίσεων 24 Οκτωβριου 2026, 16:00 Χανιώτης διαιτητής στους «μυημένους» στο κύκλωμα με τα στημένα ματς που συνταράσσει το ελληνικό μπάσκετ 24 Οκτωβριου 2026, 19:12 Ασημένιο μετάλλιο για τον Πετρούνια στον τελικό των κρίκων στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα στο Ρότερνταμ 25 Οκτωβριου 2026, 14:12 Ηράκλειο: Πλήθος κόσμου στην υπερειδική διαδρομή του 47ου Ράλλυ Κρήτης στο κέντρο της πόλης 24 Οκτωβριου 2026, 20:50 Κλιμάκιο στην Κρήτη για τη Δομή στους Αθανάτους-Στο επίκεντρο συνάντησης το μεταναστευτικό ζήτημα στο νησί Κρήτη 26 Οκτ 2026, 10:50 Το πρόγραμμα εορτασμού της Επετείου της 28ης Οκτωβρίου στο Ηράκλειο 26 Οκτ 2026, 10:30 Αναστάτωση έξω από το κτίριο που προορίζεται για δομή μεταναστών στους Αθανάτους-Η Αστυνομία θέλει να ξηλώσει την τέντα των κατοίκων 26 Οκτ 2026, 09:25 Ελούντα: Διασκέδαζαν με κοκαΐνη σε πολυτελές ξενοδοχείο-Πως η ΕΛΑΣ προχώρησε στη σύλληψη 4 Ισραηλινών 26 Οκτ 2026, 09:10 Ο Σύνδεσμος Κρεοπωλών Ν. Ηρακλείου στο Συνέδριο MEAT DAY-Ζήτησε παρέμβαση για τα παραδοσιακά τοπικά προϊόντα 26 Οκτ 2026, 08:05 Νέα επιχείρηση του Λιμενικού για 59 μετανάστες στους Καλούς Λιμένες-Ανάμεσα τους γυναίκες και παιδιά 26 Οκτ 2026, 07:20 Ηράκλειο - ΔΕΥΑΗ: Συνεχίζονται σημερα οι εργασίες αντικατάστασης του δικτύου ύδρευσης σε κεντρικούς δρόμους 26 Οκτ 2026, 07:15 Γιάννης Μιχελογιαννάκης: Δεν θα έκανα ξανά τα ίδια λάθη! Πάμε για τρεις έδρες ΠΑΣΟΚ στο Ηράκλειο! (podcast) 26 Οκτ 2026, 07:06 Κρίσιμο για τους Δήμους, το συνέδριο της ΚΕΔΕ: Στο επίκεντρο το δυσβάσταχτο ενεργειακό κόστος και η βιωσιμότητα των ΔΕΥΑ» 26 Οκτ 2026, 07:00 Αρνί, κατσίκι και μοσχάρι έχουν βγάλει «φτερά» - Τι συμβαίνει στην Κρήτη με τις τιμές στο κρέας 25 Οκτ 2026, 22:00 Καιρός: Πώς θα εξελιχθεί η κακοκαιρία - Βροχές, καταιγίδες και ισχυροί άνεμοι στην Κρήτη 25 Οκτ 2026, 21:30 Νέα επιχείρηση διάσωσης μεταναστών νότια της Γαύδου 25 Οκτ 2026, 21:00 Σφοδρό τροχαίο στο Γιόφυρο: Συγκλονίζει η μητέρα των δύο νεαρών - «Όποιος είδε το αυτοκίνητο δυσκολεύεται να πιστέψει ότι βγήκαν ζωντανοί» 25 Οκτ 2026, 20:20 Καλώδιο Ελλάδας - Κύπρου: Στο Ηράκλειο την Τρίτη το γαλλικό σκάφος για τις έρευνες βυθού 25 Οκτ 2026, 18:30 Έφτασαν στη Σάμο οι 421 μετανάστες από την Κρήτη - Πάνω από 2.000 μεταφορές από τον Ιούνιο (Φωτο) 25 Οκτ 2026, 18:20 Δήμος Αγίου Νικολάου: Έργα, παρεμβάσεις και αναπτυξιακές πρωτοβουλίες στη Νεάπολη 25 Οκτ 2026, 17:50 Ηράκλειο: Μεγάλες ουρές και καθυστερήσεις στον ΒΟΑΚ τις ώρες αιχμής (Φωτο) 25 Οκτ 2026, 17:00 Δήμος Χανίων: Κανονικά η δωρεάν μετακίνηση από τα περιφερειακά πάρκινγκ, δρομολογημένη η λύση για τα ηλεκτρικά λεωφορεία 25 Οκτ 2026, 16:44 Άγιος Νικόλαος: Αυτοκίνητο τυλίχθηκε στις φλόγες - Κινητοποίηση της Πυροσβεστικής  25 Οκτ 2026, 16:36 Τον Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων υποδέχθηκε ο Δήμαρχος Ρεθύμνης 25 Οκτ 2026, 16:20 Νέα άφιξη 43 μεταναστών στη Γαύδο - Συνελήφθη 16χρονος για την «καραβιά» στους Καλούς Λιμένες 25 Οκτ 2026, 14:53 Ρέθυμνο: Συγκίνηση στα αποκαλυπτήρια της προτομής του Γιάννη Κεφαλογιάννη στον Δημοτικό Κήπο 25 Οκτ 2026, 14:39 Χερσόνησος: Νέα εργαλεία για τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα, παρουσίασε ο καθηγητής Αριστείδης Κυπράκης 25 Οκτ 2026, 14:12 Ηράκλειο: Πλήθος κόσμου στην υπερειδική διαδρομή του 47ου Ράλλυ Κρήτης στο κέντρο της πόλης 25 Οκτ 2026, 13:30 ΠΑΣΟΚ Ηρακλείου για τα πέντε χρόνια από τον θάνατο της Φώφης Γεννηματά 25 Οκτ 2026, 13:21 Ρέθυμνο: Χατζηδάκης- Κεφαλογιάννη ανοίγουν τη Δευτέρα τις εργασίες του Rethymno Tourism Summit 25 Οκτ 2026, 13:03 Η πραγματική παραγωγή των φωτοβολταϊκών στην Κρήτη. Τι δείχνουν δεδομένα μιας δεκαετίας   25 Οκτ 2026, 12:39 Χανιά: Συλλαλητήριο στις 30 Οκτωβρίου για την υποστελέχωση του Νοσοκομείου 25 Οκτ 2026, 11:55 Στο δήμο Αγίου Νικολάου, ο διακεκριμένος ομογενής Αντώνης Τσουρδαλάκης – Στο επίκεντρο η οδός «Αποδήμων Κρητών» 25 Οκτ 2026, 11:20 Ηράκλειο: Επίδειξη με δυο μαχητικά αεροσκάφη στη γιορτή του Προστάτη της Πολεμικής Αεροπορίας (βίντεο) 25 Οκτ 2026, 11:03 Σάμος: Συνολικά 421 μετανάστες μεταφέρονται από την Κρήτη- Η συνάντηση στο Υπουργείο για τη Δομή στο Ηράκλειο 25 Οκτ 2026, 10:56 Ικανοποίηση της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Ν.Ηρακλείου για την αθώωση των δυο συναδέλφων τους 25 Οκτ 2026, 10:40 Η Περιφέρεια Κρήτης στη 2η Παγκόσμια Σύνοδο Γαστρονομίας στο Εκουαδόρ 25 Οκτ 2026, 09:40 Μεσαρά: Κάνναβη και αποξηραμένα δενδρύλλια σε εγκαταλελειμμένο κτίριο 25 Οκτ 2026, 09:06 Η Κρήτη και τα προϊόντα της στη SIAL Paris 2026 25 Οκτ 2026, 07:26 Ηράκλειο - ΔΕΥΑΗ: Συνεχίζονται οι εργασίες αντικατάστασης του δικτύου ύδρευσης - Δείτε σε ποιους δρόμους 25 Οκτ 2026, 07:06 Αυθαίρετα κατηγορίας 5: «Εγκλωβισμένα» παραμένουν χιλιάδες κτίρια - Ποιά δημόσια κτίρια νομιμοποιούνται 25 Οκτ 2026, 07:00 Ψαρή Φοράδα: Ένας τόπος ήπιας τουριστικής ανάπτυξης, στον οποίο θέλεις να μείνεις... μόνιμα (Φωτο) 24 Οκτ 2026, 21:20 Ηράκλειο: Ενημερωτική εκδήλωση με θέμα: «Εμμηνόπαυση: Σώμα, ψυχική υγεία, σχέσεις σε μια νέα ισορροπία» 24 Οκτ 2026, 21:00 Πρόεδρος Εκπαιδευτών Οδήγησης Ηρακλείου: Στη σωστή κατεύθυνση οι αλλαγές για εξετάσεις και διπλώματα αλλά χρειάζονται ενίσχυση-Τι είπε στο Newshub.gr 24 Οκτ 2026, 20:50 Κλιμάκιο στην Κρήτη για τη Δομή στους Αθανάτους-Στο επίκεντρο συνάντησης το μεταναστευτικό ζήτημα στο νησί Δειτε περισσοτερα