Αυτά είναι τα κέρδη της Μέρκελ από την πανδημία

Η Γερμανία έχει αντιμετωπίσει την κρίση του κορωνοϊού καλύτερα από πολλές άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες. Είχε βέβαια και την τύχη με το μέρος της. Το Βερολίνο είχε αντιληφθεί ότι ο κίνδυνος πλησίαζε, καθώς ο κορωνοϊός χτύπησε πρώτα την Ιταλία, τη Γαλλία και την Ισπανία. Κινήθηκε γρήγορα σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, τη Βρετανία και τη Σουηδία. Με ψυχραιμία, αποφασιστικότητα και προσεγγίζοντας το ζήτημα επιστημονικά, η Γερμανίδα καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ κατάφερε να μειώσει νωρίς τον ρυθμό μετάδοσης.

Του Holger Schmieding*

Πριν από έξι μήνες, η Μέρκελ εθεωρείτο απλώς μια πολιτικός που πλησίαζε στο τέλος της θητείας της και είχε περιορισμένο έλεγχο σχετικά με τη διαμόρφωση των γεγονότων. Χάρη στην αύξηση της εμπιστοσύνης του κόσμου στην ίδια και στη γερμανική κυβέρνηση συνασπισμού, η Μέρκελ ανέκτησε τον έλεγχο. Αντί να προετοιμάζει τη διάσπαση της κυβέρνησης, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Γερμανίας συνεργάζεται στενά με τη Μέρκελ, ώστε να οδηγήσει τη χώρα και ολόκληρη την Ευρώπη στην έξοδο από την κρίση. Δεν θα δηλώσει υποψηφιότητα για τις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2021 και το κόμμα της θα εκλέξει νέο πρόεδρο τον Δεκέμβριο. Προκειμένου, όμως να αφήσει μια ισχυρή κληρονομιά, η Μέρκελ οφείλει να δράσει, προτού δώσει στον επόμενο τη σκυτάλη.

Οι επόμενοι έξι μήνες θα είναι καθοριστικοί για την Ευρώπη. Εάν η Ευρωπαϊκή Ενωση δεν καταλήξει σε μια κοινή ανταπόκριση προς τη χειρότερη ύφεση που έχει σημειωθεί σε καιρό ειρήνης, τότε η έλλειψη αλληλεγγύης μεταξύ του Βορρά και του Νότου θα πλήξει τη συνοχή της Γηραιάς Ηπείρου. Στην Ιταλία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, τα λαϊκιστικά κόμματα ενδέχεται να αυξήσουν τις πιέσεις για αποχώρηση από την Ε.Ε. και το ευρώ. Στην περίπτωση, όμως, που η Ε.Ε. συμφωνήσει στη δημιουργία κοινού ταμείου 750 δισ. ευρώ, δηλαδή στην πιο εντυπωσιακή απόδειξη διασυνοριακής αλληλεγγύης, τότε η Ε.Ε. και η Ευρωζώνη ενδέχεται να εξέλθουν από την κρίση ισχυρότερες από ποτέ. Ακόμη και εάν το Ταμείο επιβάλει αυστηρότερους όρους. Μολονότι κατά πάσα πιθανότητα οι συνεδριάσεις του Ιουλίου θα έχουν κάποια αποτελέσματα, η συμφωνία ενδέχεται να ολοκληρωθεί στο τέλος του έτους.

Εάν η Μέρκελ καταφέρει τη σύναψη της συμφωνίας, θα θωρακίσει την ακεραιότητα της Ευρώπης και θα αφήσει μια ισχυρή κληρονομιά. Ο λόγος της θα αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη ισχύ τους επόμενους έξι μήνες. Πρώτον, διότι η Γερμανία θα έχει την προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Δεύτερον, ο ρόλος της Γερμανίας ως οικονομικής άγκυρας της Ευρώπης θα έχει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα. Τρίτον, εξαιτίας της ισχυρής εγχώριας στήριξης, που έχει διοχετεύσει, η Γερμανία μπορεί να γίνει περισσότερο γενναιόδωρη και να υιοθετήσει μακροπρόθεσμες στρατηγικές.

* Ο κ. Holger Schmieding είναι οικονομολόγος της τράπεζας Berenberg.