Πάπας Φραγκίσκος: Ποιος θα είναι ο διάδοχός του – Οι επικρατέστεροι υποψήφιοι και η σύγκληση του Κονκλάβιου αρχές Μαΐου

Δεκαέξι μέρες μετά τον θάνατο του Πάπα Φραγκίσκου θα μπορεί να συγκληθεί στο Βατικανό το Κονκλάβιο για την εκλογή νέου πάπα, έτσι η σύγκληση θα γίνει από τις 6 Μαΐου και το αργότερο μέχρι τις 12 Μαΐου του 2025 (δείτε εδώ).

Οι καρδινάλιοι έχουν ξεκινήσει ήδη διαβουλεύσεις, αν και τηρούν αυστηρή εχεμύθεια σχετικά με το ποιος θα μπορούσε να είναι ο επόμενος πάπας στο Βατικανός και ποιος θα μπορούσε να αναπληρώσει το κενό που αφήνει πίσω του ο Πάπας Φραγκίσκος.

Στη διαδικασία των αλλεπάλληλων συνεδριάσεων έως ότου βγει λευκός καπνός θα εκπροσωπηθούν τρεις τάσεις: Οι λεγόμενοι Φραγκισκανοί, οι μετριοπαθείς και οι συντηρητικοί. Προβλέπεται να είναι μία μακρά διαδικασία…

Σύμφωνα με ρεπορτάζ της RAI: «Είναι μία ομάδα Καρδιναλίων που είναι πιο κοντά στην πολιτική του Πάπα Φραγκίσκου που εκπροσωπεί το 44,4% των Καρδιναλίων που ψηφίζουν. Μετά υπάρχει η ομάδα των μετριοπαθών με σχεδόν 37%. Είναι πάντα κοντά στον πάπα Φραγκίσκο, αλλά με λιγότερο ανεκτική στάση σε ορισμένα κοινωνικά θέματα, όπως για παράδειγμα η ομοφυλοφιλία.

Και τέλος, η ομάδα των συντηρητικών με το 18,8% είναι οι πιο παραδοσιακοί».

Περισσότεροι από 20 καρδινάλιοι έχουν αναγνωριστεί ατύπως ως papabile – υποψήφιοι για το παπικό αξίωμα. Αξίζει βέβαια να σημειωθεί πως το 2013 ο Χόρχε Μάριο Μπεργκόλιο δεν υπήρξε ποτέ papabile αλλά οι καρδινάλιοι τον εξέλεξαν πάπα και πήρε το όνομα Πάπας Φραγκίσκος.

Ωστόσο, 12 είναι οι επικρατέστεροι:

Pietro Parolin, Ιταλός, 70 ετών

Θα μπορούσε να θεωρηθεί πρωτοπόρος, έχοντας ενεργήσει αποτελεσματικά ως αναπληρωτής Πάπας.

Ο Ιταλός καρδινάλιος ήταν ο υπουργός Εξωτερικών του Βατικανού υπό τον Πάπα Φραγκίσκο – καθιστώντας τον κύριο σύμβουλο του Πάπα. Σημειώνεται, πως ο υπουργός Εξωτερικών ηγείται, επίσης, της Ρωμαϊκής Κουρίας, της κεντρικής διοίκησης της Εκκλησίας.

Θεωρείται από ορισμένους ως πιο πιθανό να δώσει προτεραιότητα στη διπλωματία και μια παγκόσμια προοπτική παρά στην καθαρότητα του καθολικού δόγματος. Οι επικριτές του το θεωρούν πρόβλημα, ενώ οι υποστηρικτές του βλέπουν δύναμη.

Ωστόσο, άσκησε κριτική στη νομιμοποίηση του γάμου μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου σε όλο τον κόσμο, χαρακτηρίζοντας μια υπερψήφιση ορόσημο το 2015 στη Δημοκρατία της Ιρλανδίας «ήττα για την ανθρωπότητα».

Οι στοιχηματικές εταιρίες μπορεί να τον υποστηρίζουν, αλλά ο καρδινάλιος Parolin θα γνωρίζει καλά ένα παλιό ιταλικό ρητό που τονίζει την αβεβαιότητα της διαδικασίας επιλογής Πάπα: «Όποιος μπαίνει σε ένα κονκλάβιο ως Πάπας, το αφήνει ως καρδινάλιος».

Περίπου 213 από τους προηγούμενους 266 Πάπες ήταν Ιταλοί και παρόλο που δεν υπάρχει Ιταλός Πάπας εδώ και 40 χρόνια, η περιστροφή των ανώτερων κλιμακίων της Εκκλησίας μακριά από την Ιταλία και την Ευρώπη μπορεί να σημαίνει ότι μπορεί να μην υπάρχει άλλος προς το παρόν.

Luis Antonio Gokim Tagle, από τις Φιλιππίνες, 67 ετών

Ο καρδινάλιος Tagle έχει δεκαετίες ποιμαντικής εμπειρίας – που σημαίνει ότι υπήρξε ενεργός ηγέτης της Εκκλησίας μεταξύ των ανθρώπων σε αντίθεση με έναν διπλωμάτη του Βατικανού ή έναν κλειστό ειδικό στο εκκλησιαστικό δίκαιο.

Η Εκκλησία έχει τεράστια επιρροή στις Φιλιππίνες, όπου περίπου το 80% του πληθυσμού είναι Καθολικοί. Η χώρα έχει επί του παρόντος ένα ρεκόρ πέντε μελών του Κολλεγίου των Καρδιναλίων – κάτι που θα μπορούσε να αποτελέσει μια σημαντική φατρία λόμπι εάν όλοι υποστηρίξουν τον Καρδινάλιο Ταγκλ.

Θεωρείται μετριοπαθής σύμφωνα με τον καθολικό ορισμό και έχει ονομαστεί ο «Ασιάτης Φραγκίσκος» λόγω της αφοσίωσης του στα κοινωνικά ζητήματα και της συμπάθειας για τους μετανάστες που μοιράστηκε με τον αείμνηστο Πάπα.

Έχει αντιταχθεί στα δικαιώματα των αμβλώσεων, αποκαλώντας τα «μια μορφή φόνου» – μια θέση που συνάδει με την ευρύτερη θέση της Εκκλησίας ότι η ζωή ξεκινά από τη σύλληψη. Έχει επίσης μιλήσει κατά της ευθανασίας.

Αλλά το 2015, όταν ήταν Αρχιεπίσκοπος της Μανίλα, ο Καρδινάλιος Tagle κάλεσε την Εκκλησία να επανεξετάσει τη «σκληρή» στάση της απέναντι στους ομοφυλόφιλους, τους διαζευγμένους και τις ανύπαντρες μητέρες, λέγοντας ότι η σκληρότητα του παρελθόντος είχε κάνει μόνιμο κακό και έκανε τους ανθρώπους να αισθάνονται «επώνυμοι» και ότι κάθε άτομο άξιζε συμπόνια και σεβασμό.

Ο καρδινάλιος θεωρούνταν υποψήφιος {άπας ήδη από το κονκλάβιο του 2013 στο οποίο εξελέγη ο Φραγκίσκος.

Ερωτηθείς πριν από μια δεκαετία πώς έβλεπε τις προτάσεις που θα μπορούσε να είναι ο επόμενος, απάντησε: «Το αντιμετωπίζω σαν αστείο! Είναι αστείο».

Fridolin Ambongo Besungu, Κονγκολέζος, 65 ετών

Είναι πολύ πιθανό ο επόμενος Πάπας να είναι από την Αφρική, όπου η Καθολική Εκκλησία συνεχίζει να προσθέτει εκατομμύρια μέλη. Ο καρδινάλιος Ambongo είναι κορυφαίος υποψήφιος, με καταγωγή από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ).

Διετέλεσε Αρχιεπίσκοπος της Κινσάσα για επτά χρόνια και διορίστηκε καρδινάλιος από τον Πάπα Φραγκίσκο.

Είναι πολιτιστικός συντηρητικός, που αντιτίθεται στις ευλογίες για τους γάμους ομοφυλόφιλων, δηλώνοντας ότι «οι ενώσεις ατόμων του ίδιου φύλου θεωρούνται αντίθετες με τους πολιτισμικούς κανόνες και εγγενώς κακές».

Αν και ο Χριστιανισμός είναι η πλειοψηφική θρησκεία στη ΛΔΚ, οι Χριστιανοί εκεί έχουν αντιμετωπίσει θάνατο και διώξεις στα χέρια της τζιχαντιστικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος και των συνδεόμενων ανταρτών. Σε αυτό το πλαίσιο, ο καρδινάλιος Ambongo θεωρείται σκληρός υποστηρικτής της Εκκλησίας.

Αλλά σε μια συνέντευξη του 2020, μίλησε υπέρ του θρησκευτικού πλουραλισμού, λέγοντας: «Ας είναι οι Προτεστάντες Προτεστάντες και οι Μουσουλμάνοι Μουσουλμάνοι. Θα συνεργαστούμε μαζί τους. Αλλά ο καθένας πρέπει να διατηρήσει τη δική του ταυτότητα».

Τέτοια σχόλια θα μπορούσαν να οδηγήσουν ορισμένους καρδινάλιους να αναρωτηθούν αν ενστερνίζεται πλήρως την αίσθηση της αποστολής τους – με την οποία οι Καθολικοί ελπίζουν να διαδώσουν τον λόγο της Εκκλησίας σε όλο τον κόσμο.

Peter Kodwo Appiah Turkson, Γκανέζος, 76 ετών

Εάν επιλεγόταν από τους συνομηλίκους του, θα είχε επίσης τη διάκριση του πρώτου Αφρικανού Πάπα για 1.500 χρόνια.

Όπως ο καρδινάλιος Ambongo, ισχυρίστηκε ότι «Δεν είμαι σίγουρος αν κάποιος φιλοδοξεί να γίνει Πάπας», είπε στο BBC το 2013.

Ερωτηθείς εάν η Αφρική είχε μια καλή περίπτωση να παράσχει τον επόμενο Πάπα με βάση την ανάπτυξη της Εκκλησίας στην ήπειρο, είπε ότι πιστεύει ότι ο Πάπας δεν πρέπει να επιλέγεται βάσει στατιστικών, επειδή «αυτές οι σκέψεις τείνουν να θολώνουν τα νερά».

Ήταν ο πρώτος Γκανέζος που έγινε καρδινάλιος, το 2003 υπό τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β’.

Όπως ο Καρδινάλιος Ταγκλ, ο Καρδινάλιος Τούρκσον θεωρήθηκε πιθανός Πάπας μια δεκαετία αργότερα, όταν επιλέχθηκε ο Φραγκίσκος. Μάλιστα, οι μπουκμέικερ τον έκαναν φαβορί πριν από την ψηφοφορία.

Ένας κιθαρίστας που έπαιζε κάποτε σε ένα funk συγκρότημα, ο Cardinal Turkson είναι γνωστός για την ενεργητική του παρουσία.

Όπως πολλοί καρδινάλιοι από την Αφρική, κλίνει συντηρητικός. Ωστόσο, έχει αντιταχθεί στην ποινικοποίηση των σχέσεων των ομοφυλόφιλων σε αφρικανικές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της πατρίδας του, Γκάνα.

Σε μία συνέντευξη στο BBC το 2023, ενώ το κοινοβούλιο της Γκάνας συζητούσε ένα νομοσχέδιο που επιβάλλει σκληρές ποινές σε άτομα LGBTQ+, ο Turkson είπε ότι ένιωθε ότι η ομοφυλοφιλία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως αδίκημα.

Το 2012, κατηγορήθηκε ότι έκανε τρομερές προβλέψεις για την εξάπλωση του Ισλάμ στην Ευρώπη σε μια διάσκεψη επισκόπων στο Βατικανό, για την οποία αργότερα ζήτησε συγγνώμη.

Peter Erdo, Ούγγρος, 72 ετών

Καρδινάλιος από την ηλικία των 51 ετών, ο Peter Erdo χαίρει μεγάλης εκτίμησης στην Εκκλησία στην Ευρώπη, έχοντας δύο φορές επικεφαλής του Συμβουλίου των Ευρωπαϊκών Επισκοπικών Διασκέψεων από το 2006 έως το 2016.

Είναι πολύ γνωστός μεταξύ των Αφρικανών καρδιναλίων και έχει εργαστεί για τις σχέσεις των Καθολικών με την Ορθόδοξη Εκκλησία.

Ο αρχιεπίσκοπος της Βουδαπέστης και προκαθήμενος της Ουγγαρίας μεγάλωσε σε μία καθολική οικογένεια υπό τον κομμουνισμό και θεωρείται πιθανός συμβιβαστικός υποψήφιος.

Ο Ερντο έπαιξε εξέχοντα ρόλο στις δύο επισκέψεις του Πάπα Φραγκίσκου στην Ουγγαρία το 2021 και το 2023 και συμμετείχε στα κονκλάβια που εξέλεξαν τον Φραγκίσκο και τον προκάτοχό του Πάπα Βενέδικτο.

Οι συντηρητικές του απόψεις για την οικογένεια έχουν βρει εύνοια σε ορισμένα τμήματα της Εκκλησίας και έχει περιηγηθεί στην «ανελεύθερη δημοκρατία» του Ούγγρου Πρωθυπουργού, Βίκτορ Όρμπαν. Κατά τη διάρκεια της μεταναστευτικής κρίσης στην Ευρώπη το 2015, είπε ότι η Εκκλησία δεν θα δέχεται μετανάστες, καθώς αυτό ισοδυναμεί με εμπορία ανθρώπων.

Angelo Scola, Ιταλός, 83 ετών

Μόνο καρδινάλιοι κάτω των 80 ετών μπορούν να ψηφίσουν στο κονκλάβιο, αλλά ο Angelo Scola θα μπορούσε να εκλεγεί.

Ο πρώην Αρχιεπίσκοπος του Μιλάνου ήταν πρωτοπόρος το 2013 όταν επιλέχθηκε ο Φραγκίσκος, αλλά πιστεύεται ότι έπεσε θύμα της παροιμίας να εισέρχεται στο κονκλάβιο ως Πάπας και να αποχωρεί ως καρδινάλιος.

Το όνομά του επανήλθε στην επιφάνεια πριν από το κονκλάβιο, λόγω ενός βιβλίου που δημοσιεύει αυτή την εβδομάδα για τα γηρατειά. Το βιβλίο περιέχει έναν πρόλογο που έγραψε ο Πάπας Φραγκίσκος λίγο πριν εισαχθεί στο νοσοκομείο, στον οποίο είπε «ο θάνατος δεν είναι το τέλος των πάντων, αλλά η αρχή για κάτι».

Τα λόγια του Φραγκίσκου δείχνουν γνήσια στοργή για τον Σκόλα, αλλά το κολέγιο των καρδιναλίων μπορεί να μην βλέπει την εστίασή του στα γηρατειά ως ιδανική για έναν νέο Πάπα.

Reinhard Marx, Γερμανός, 71 ετών

Ο κορυφαίος καθολικός κληρικός της Γερμανίας είναι επίσης πολύ γνώστης του Βατικανού.

Ο Αρχιεπίσκοπος Μονάχου και Φράιζινγκ επιλέχθηκε ως σύμβουλος όταν ο Φραγκίσκος έγινε Πάπας το 2013. Για 10 χρόνια συμβούλευε τον Πάπα για τη μεταρρύθμιση της Εκκλησίας και εξακολουθεί να επιβλέπει την οικονομική μεταρρύθμιση του Βατικανού.

Έχει υποστηρίξει μια πιο συμβιβαστική προσέγγιση απέναντι στους ομοφυλόφιλους ή τα τρανς άτομα στην Καθολική διδασκαλία.

Αλλά το 2021 προσφέρθηκε να παραιτηθεί για σοβαρά λάθη στην αντιμετώπιση της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στην Καθολική Εκκλησία της Γερμανίας. Αυτή η παραίτηση απορρίφθηκε από τον Φραγκίσκο.

Πριν από δύο χρόνια αποχώρησε από το Συμβούλιο των Καρδιναλίων, το σημαντικότερο συμβουλευτικό όργανο του Πάπα, σε αυτό που θεωρήθηκε στη Γερμανία ως οπισθοδρόμηση για την καριέρα του στην Εκκλησία.

Marc Ouellet, Καναδός, 80 ετών

Ο καρδινάλιος Ouellet έχει θεωρηθεί δύο φορές στο παρελθόν ως πιθανός υποψήφιος για Πάπας, το 2005 και το 2013.

Για χρόνια διηύθυνε τη Διεύθυνση Επισκόπων του Βατικανού, η οποία επιλέγει υποψηφίους για την επισκοπή σε όλο τον κόσμο, επομένως έπαιξε σημαντικό και διαμορφωτικό ρόλο στον έλεγχο των μελλοντικών μελών της καθολικής ιεραρχίας.

Ως άλλος οκταγενής, δεν θα μπορέσει να παίξει ρόλο στο ίδιο το κονκλάβιο, κάτι που μπορεί να εμποδίσει τις πιθανότητές του.

Ο Ouellet θεωρείται ως ένας συντηρητικός με σύγχρονη άποψη, ο οποίος είναι σθεναρά υπέρ της διατήρησης της αρχής της αγαμίας για τους ιερείς.

Αντιτίθεται στη χειροτονία γυναικών ιερέων, αλλά έχει ζητήσει μεγαλύτερο ρόλο για τις γυναίκες στη διοίκηση της Καθολικής Εκκλησίας, λέγοντας ότι «ο Χριστός είναι άνδρας, η Εκκλησία είναι θηλυκή».

Robert Prevost, Αμερικανός, 69 ετών

Θα μπορούσε ο παπισμός να πάει σε Αμερικανό για πρώτη φορά;

Ο γεννημένος στο Σικάγο καρδινάλιος Prevost θεωρείται σίγουρα ότι έχει πολλές από τις απαραίτητες ιδιότητες για τον ρόλο.

Πριν από δύο χρόνια ο Πάπας Φραγκίσκος επέλεξε τον Prevost για να αντικαταστήσει τον Marc Ouellet ως έπαρχο της Επισκοπικής Διεύθυνσης του Βατικανού, αναθέτοντάς του το καθήκον να επιλέξει την επόμενη γενιά επισκόπων.

Εργάστηκε για πολλά χρόνια ως ιεραπόστολος στο Περού πριν γίνει αρχιεπίσκοπος εκεί.

Ο Prevost δεν θεωρείται απλώς Αμερικανός, αλλά ως κάποιος που ήταν επικεφαλής της Ποντιφικής Επιτροπής για τη Λατινική Αμερική.

Θεωρείται μεταρρυθμιστής, αλλά στα 69 του μπορεί να θεωρηθεί πολύ νέος για τον παπισμό. Η περίοδος του ως αρχιεπίσκοπος στο Περού ήταν, επίσης, «θολωμένη» από ισχυρισμούς για συγκάλυψη ισχυρισμών σεξουαλικής κακοποίησης, οι οποίοι απορρίφθηκαν από την επισκοπή του.

Robert Sarah, Γουινέας, 79

Συμπαθής στους συντηρητικούς στην Εκκλησία, ο καρδινάλιος Σάρα είναι γνωστός για την προσήλωσή του στο δόγμα και την παραδοσιακή λειτουργία και συχνά θεωρούνταν αντίθετος στις μεταρρυθμιστικές τάσεις του Πάπα Φραγκίσκου.

Γιος φρουτοσυλλέκτη, ο Σάρα έγινε ο νεότερος αρχιεπίσκοπος σε ηλικία 34 ετών όταν ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β’ τον διόρισε ιερέα στο Κόνακρι της Γουινέας.

Είχε μία μακρά και εντυπωσιακή καριέρα, αποσύροντας το 2021 ως επικεφαλής του γραφείου του Βατικανού που επιβλέπει τις λειτουργικές τελετές της Καθολικής Εκκλησίας.

Αν και δεν θεωρείται φαβορί για τον παπισμό, θα μπορούσε να προσελκύσει ισχυρή υποστήριξη από τους συντηρητικούς καρδινάλιους.

Pierbattista Pizzaballa, Ιταλός, 60 ετών

Χειροτονήθηκε στην Ιταλία όταν ήταν 25 ετών, ο Pizzaballa μετακόμισε στην Ιερουσαλήμ τον επόμενο μήνα και από τότε ζει εκεί.

Ο Πάπας Φραγκίσκος τον έκανε Λατίνο Πατριάρχη της Ιερουσαλήμ πριν από πέντε χρόνια και αργότερα καρδινάλιο, και ο Pizzaballa έχει μιλήσει για την πόλη ως «την καρδιά της ζωής αυτού του κόσμου».

Οι συνάδελφοι καρδινάλιοι θα έχουν εντυπωσιαστεί από τη βαθιά κατανόησή του για τους Ισραηλινούς και τους Παλαιστίνιους και τον συνεχιζόμενο πόλεμο στη Γάζα.

Ωστόσο, η σχετικά νεαρή του ηλικία και η απειρία του ως καρδινάλιος μπορεί να μετρήσουν εναντίον του, όπως και η συγγένειά του με τον Φραγκίσκο μεταξύ των καρδιναλίων που αναζητούν μία αλλαγή κατεύθυνσης.

Ο καρδινάλιος Michael Czerny

Ο καρδινάλιος Czerny διορίστηκε καρδινάλιος από τον Πάπα Φραγκίσκο και είναι σαν κι αυτόν Ιησουίτης, ένα κορυφαίο τάγμα της Καθολικής Εκκλησίας γνωστό για το φιλανθρωπικό και ιεραποστολικό του έργο σε όλο τον κόσμο.

Αν και γεννήθηκε στην πρώην Τσεχοσλοβακία, η οικογένειά του μετακόμισε στον Καναδά όταν ήταν δύο ετών.

Έχει εργαστεί ευρέως στη Λατινική Αμερική και στην Αφρική, όπου ίδρυσε το «African Jesuit Aids Network» και δίδαξε στην Κένυα.

φωτογραφία reuters