Ενεργειακή κρίση: Στη κόψη του ξυραφιού η Ευρώπη

Καθώς η Ρωσία σφίγγει τον έλεγχο των προμηθειών φυσικού αερίου, η Ευρώπη αναζητά παντού ενέργεια για να διατηρήσει την οικονομία της σε λειτουργία. Οι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα ξαναζωντανεύουν , δισεκατομμύρια ξοδεύονται σε τερματικούς σταθμούς για την εισαγωγή υγροποιημένου φυσικού αερίου. Αξιωματούχοι και αρχηγοί κρατών πετούν στο Κατάρ, το Αζερμπαϊτζάν, τη Νορβηγία και την Αλγερία για να κλείσουν ενεργειακές συμφωνίες.

Σε όλη την Ευρώπη, αυξάνονται οι φόβοι ότι οι περικοπές ρωσικού αερίου θα αναγκάσουν τις κυβερνήσεις να μεριμνήσουν για τα καύσιμα και τις επιχειρήσεις να κλείσουν εργοστάσια, κινήσεις που θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο χιλιάδες θέσεις εργασίας.

Όπως επισημαίνουν σε ανάλυσή τους οι New York Times, η Ευρώπη βρίσκεται στην κόψη του ξυραφιού σε ό,τι αφορά τον αγώνα της για ενεργειακή αυτονομία.

Μικρά περιθώρια λάθους

Στο δημοσίευμα αναφέρεται ότι μέχρι στιγμής, η αναζήτηση καυσίμων έχει γνωρίσει μεγάλη επιτυχία. Όμως, καθώς οι τιμές συνεχίζουν να αυξάνονται και η ρωσική απειλή δεν δείχνει σημάδια υποχώρησης, το περιθώριο λάθους είναι μικρό.

«Υπάρχει μια τεράστια και βάσιμη ανησυχία για αυτόν τον χειμώνα», δήλωσε ο Michael Stoppard, αντιπρόεδρος παγκόσμιας στρατηγικής για το φυσικό αέριο στην S&P Global.

Πέντε μήνες μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η Ευρώπη βρίσκεται στην απαρχή μιας γρήγορης και ολοένα και πιο μη αναστρέψιμης μετάβασης στον τρόπο με τον οποίο αντλεί την ενέργειά της για τη θέρμανση και την ψύξη κατοικιών, τη λειτουργία επιχειρήσεων και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Μια μακροπρόθεσμη μετάβαση σε περισσότερες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας έχει ξεπεραστεί από μια βραχυπρόθεσμη προσπάθεια για να περάσει τον ερχόμενο χειμώνα.

Ο όγκος του φυσικού αερίου που προέρχεται από τη Ρωσία, που κάποτε ήταν η μεγαλύτερη πηγή καυσίμου της Ευρώπης, είναι λιγότερο από το ένα τρίτο αυτού που ήταν πριν από ένα χρόνο. Αυτή την εβδομάδα, ο ρωσικός ενεργειακός κολοσσός Gazprom περιόρισε ακόμα περισσότερο τις ροές στον αγωγό από τη Ρωσία στη Γερμανία, οδηγώντας τις τιμές των ευρωπαϊκών συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης του φυσικού αερίου σε υψηλά ρεκόρ.

Μέσα σε μια ημέρα από την ανακοίνωση της Gazprom, η ΕΕ ζήτησε μείωση κατά 15 τοις εκατό στη χρήση φυσικού αερίου σε ολόκληρο το μπλοκ.

Αυτή η απομάκρυνση της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο – μια κίνηση που θεωρούταν σχεδόν αδιανόητη προ ετών – προκαλεί ανησυχίες ωστόσο στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες και τα εργοστάσια της Γηραιάς Ηπείρου, αναγκάζοντας έτσι τις κυβερνήσεις να αναζητήσουν εναλλακτικές πηγές ενέργειας.

Εναλλακτικές λύσεις

Οι πολύπλευρες προσπάθειες για την αποκάλυψη εναλλακτικών λύσεων στο ρωσικό φυσικό αέριο έχουν σε μεγάλο βαθμό καλύψει το έλλειμμα. Σύμφωνα με τον Jack Sharples, συνεργάτη στο Ινστιτούτο Ενεργειακών Μελετών της Οξφόρδης, παρά τις περικοπές της Gazprom, οι προμήθειες φυσικού αερίου στην Ευρώπη το πρώτο εξάμηνο του 2022 παρέμειναν ίδιες με την ίδια περίοδο πέρυσι.

Το LNG έχει ουσιαστικά αντικαταστήσει το φυσικό αέριο από τους αγωγούς από τη Ρωσία ως την κύρια πηγή καυσίμου της Ευρώπης. Σχεδόν το ήμισυ της προμήθειας προήλθε από τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες φέτος έγιναν ο μεγαλύτερος εξαγωγέας καυσίμων στον κόσμο.

Κοιτάζοντας προς το τέλος του έτους, οι ευρωπαϊκές χώρες πιέζουν τις ενεργειακές εταιρείες να γεμίσουν σπήλαια αλατιού και άλλες εγκαταστάσεις αποθήκευσης με αέριο για να παρέχουν ένα περιθώριο ασφάλειας σε περίπτωση κλεισίματος των αγωγών από τη Ρωσία.

Η αποθήκευση φυσικού αερίου της Ευρώπης αποτελεί τώρα περίπου το 67 τοις εκατό της συνολικής χωρητικότητας, αυξημένη κατά 10 τοις εκατό από πέρυσι. Αυτά τα επίπεδα δημιουργούν κάποια άνεση ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα μπορούσαν να πλησιάσουν τον στόχο ολοκλήρωσης του 80% της ΕΕ πριν από το χειμώνα.