Μάχη ώστε η Eurostat να μην καταγράψει αύξηση του ελληνικού χρέους κατά 12 δισ. ευρώ

Με νέα αιτήματα για δημοσιονομικές προσαρμογές συνολικού ύψους 29,5 δισ ευρώ επανέρχεται η Eurostat, θέτοντας ξανά θέμα για τα 17,5 δισ ευρώ των εγγυήσεων του Δημοσίου για το σχέδιο "Ηρακλής" αλλά και για τα 12 δισ ευρώ από τους αναβαλλόμενους τόκους του δανείου των 96 δισ που πήρε η Ελλάδα από τον EFSF το 2011. 

Ουσιαστικά η Eurostat επιμένει ξαφνικά ότι θα πρέπει να γίνουν δημοσιονομικές προσαρμογές ύψους 29 δισ. σε βάρος του δημόσιου χρέους, ενώ έχει εκδώσει σχετικούς οδηγούς με άλλη κατεύθυνση. Σύμφωνα με κανονισμό του 2023, οι εγγυήσεις του Δημοσίου για κόκκινα δάνεια και ειδικότερα η δημοσιονομική επίδραση στο χρέος των κρατών-μελών θα εξετάζονται για ποσά που δίνονται από το 2023 και μετά. Παρ’ όλα αυτά η υπηρεσία επανέρχεται στα επιχειρήματά της για αύξηση κατά 17,5 δισ. του χρέους από τις κρατικές εγγυήσεις του σχεδίου "Ηρακλής". Τούτο παρά το γεγονός ότι η Αθήνα έχει απαντήσει επαρκώς στα ίδια επιχειρήματα, σε ανάλογες απαιτήσεις που είχε το 2021 και το 2022. 

Εκτός από τις εγγυήσεις του "Ηρακλή", η Eurostat ζητά εκ των υστέρων να εγγραφούν στο χρέος από το 2025 οι μισοί από τους τόκους συνολικού ύψους 25 δισ. ευρώ του δανείου, ύψους 96 δισ. Ευρώ, που πήρε η Ελλάδα από τον EFSF στην αρχή του δεύτερου μνημονίου. Κάτι τέτοιο θα σήμαινε ότι το ελληνικό χρέος θα αυξανόταν "τεχνικά" κατά 5,6% του ΑΕΠ. Δημοσιονομικά αυτό δεν θα προκαλούσε κανένα πρόβλημα, καθώς οι πληρωμές των τόκων βρίσκονται σε περίοδο χάριτος μέχρι και το 2032. Ωστόσο, έστω και εικονικά, θα έδινε εικόνα επιβράδυνσης στην πτωτική πορεία του χρέους. Αυτό δεν θα επηρέαζε τους οίκους αξιολόγησης, οι οποίοι αποτιμούν ουδέτερα μια τέτοια κίνηση, όπως έκανε πρόσφατα η Fitch. Ωστόσο, η επιβράδυνση στη μείωση του χρέους μπορεί να έδινε λάθος εντύπωση στους επενδυτές, ότι τελικά η Ελλάδα δεν τα πάει και τόσο καλά όσο φαίνεται με τα δημοσιονομικά της στοιχεία. 

Η απάντηση της Αθήνας

Αρμόδιες πηγές του ΥΠΕΘΟ τόνιζαν ότι το θέμα των εγγυήσεων του Ηρακλή μπορεί να εξεταστεί μόνο για τις νέες εγγυήσεις που θα δοθούν τώρα, για να δημιουργηθεί ο λεγόμενος πέμπτος τραπεζικός πυλώνας. Σε ό,τι αφορά τα 17,5 δισ. ευρώ που δόθηκαν από το 2019 μέχρι και το 2022 ως εγγυήσεις στις τέσσερις συστημικές τράπεζες, έχουν δοθεί οι απαντήσεις. Αν η Eurostat επιμείνει, θα πάρει τις ίδιες απαντήσεις που έχουν ήδη δοθεί.

Σε ό,τι αφορά το νέο θέμα με τους αναβαλλόμενους τόκους του δανείου από τον EFSF, οι ίδιες πηγές τονίζουν ότι η Ελλάδα είχε προτείνει να εγγράφονται από το 2012 (όταν άρχισε να εκταμιεύεται το δάνειο) οι τόκοι, να καταγράφονται κανονικά και να απαλείφονται από το 2034, οπότε λήγει η περίοδος χάριτος και θα ξεκινήσει η σταδιακή εξόφλησή τους μέχρι και το 2058. Τότε η Eurostat ξεκαθάρισε με έγγραφό της ότι δεν ήταν απαραίτητο κάτι τέτοιο. Επιπλέον, η συμφωνία για τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες προέβλεπε ειδικά για την Ελλάδα ότι αυτοί οι αναβαλλόμενοι τόκοι, το ύψος των οποίων υπολογίζεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα 22 δισ. ευρώ και σύμφωνα με την Ελλάδα στα 25 δισ., δεν θα επιβάρυναν το χρέος των επόμενων ετών. Αυτά θα είναι τα επιχειρήματα της Αθήνας στο νέο αίτημα της Eurostat. 

Την πιο ακατάλληλη στιγμή 

Όλα αυτά γίνονται ενώ ο πρωθυπουργός έχει προαναγγείλει με συνέντευξή του στο Blοomberg ότι η Ελλάδα θα πληρώσει φέτος τριπλή δόση ύψους 8 δισ. από το διμερές δάνειο με την Ευρωζώνη (GLF). Για να πληρωθεί η τριπλή δόση θα χρησιμοποιηθούν 5 από τα 15,7 δισ. από το μαξιλάρι του ESM, η χρήση των οποίων αναμένεται να απελευθερωθεί το φθινόπωρο, και 3 δισ. από τα υπόλοιπα ρευστά διαθέσιμα του Δημοσίου. Επιπλέον, στο τέλος της φετινής χρονιάς το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης αναμένεται ότι θα μειωθεί στο 152,3% του ΑΕΠ από 161,9% του ΑΕΠ που έφτασε στο τέλος του 2023. Μάλιστα, αν δεν υλοποιηθούν οι απαιτήσεις της Eurostat, η Ελλάδα θα μπορεί φέτος να εμφανίσει εκτός από μείωση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ και τη μείωσή του ως απόλυτο μέγεθος κατά τουλάχιστον 1,5 δισ. ευρώ.