Τράπεζες: Αμοιβαία με αποδόσεις έως 5% – Εναλλακτικές στις «χαμηλές» προθεσμιακές

Αµετάβλητα αναµένεται να διατηρήσουν οι ελληνικές τράπεζες τα επιτόκια καταθέσεων έως τα τέλη του χρόνου, παρά την έναρξη της πτωτικής πορείας των ευρωπαϊκών επιτοκίων.

Βασική αιτία δεν είναι άλλη από το γεγονός ότι τα επιτόκια και δη αυτά των προθεσµιακών καταθέσεων από τα νοικοκυριά απέχουν πολύ από τον µέσο ευρωπαϊκό όρο και είναι µεταξύ των χαµηλότερων στην Ευρωζώνη.

Σε µια προσπάθεια να δώσουν εναλλακτικές λύσεις, οι τράπεζες κατευθύνουν τους πελάτες τους σε αµοιβαία κεφάλαια προκαθορισµένης διάρκειας (target maturity), µε πολύ χαµηλό ή ελάχιστο ποσό εισόδου, ακόµη και τα 100 ευρώ. Τα προϊόντα αυτής της κατηγορίας είναι διάρκειας µεταξύ 18 µηνών έως και 5 ετών –οι συνήθεις διάρκειες τον τελευταίο χρόνο ήταν η 2ετία ή η 3ετία– και έχουν συγκεντρώσει από τις αρχές του 2023 κοντά στα 6 δισ. ευρώ, ποσό που έχει φύγει από τις απλές καταθέσεις, αναζητώντας καλύτερες αποδόσεις – συνολικά µεταξύ 4%-5% για διάρκειες 2 ετών, επιβεβαιώνοντας ότι λεφτά υπάρχουν και ότι η απόδοση δεν αφήνει κανέναν αδιάφορο.

Για τους πιο «δύσπιστους» αποταµιευτές οι τράπεζες προσφέρουν συνδυασµούς προθεσµιακών καταθέσεων και αµοιβαίων κεφαλαίων, έτσι ώστε να «εκπαιδεύσουν» ακόµη και τους πιο επιφυλακτικούς στο επενδυτικό ρίσκο. Τα προϊόντα αυτής της κατηγορίας προϋποθέτουν µεγαλύτερο ποσό εγγραφής – από 10.000 ή 20.000 ευρώ και πάνω ανάλογα µε την τράπεζα– και συνδυάζουν κλιµακούµενο ή σταθερό επιτόκιο στο σκέλος της προθεσµιακής, ενώ ένα µέρος βασίζεται στην απόδοση του αµοιβαίου κεφαλαίου.

• Alpha Bank. Σε αυτή την κατηγορία ανήκει το «Alpha Plus» της Alpha Bank, που συνδυάζει ελκυστική απόδοση στην προθεσµιακή κατάθεση η οποία κυµαίνεται µεταξύ 2,5% έως και 2,8%. Το ελάχιστο ποσό εισόδου είναι οι 15.000 ευρώ και το προϊόν δίνει τη δυνατότητα επιλογής µεταξύ 50% προθεσµιακής και 50% επένδυσης σε αµοιβαίο ή 80% προθεσµιακής και 20% σε αµοιβαίο κεφάλαιο.

• Eurobank. Tη δυνατότητα συνδυασµού προθεσµιακής κατάθεσης διαρκείας 6 ή 9 µηνών και αµοιβαίων κεφαλαίων (οι διαθέσιµοι συνδυασµοί είναι 50/50 και 80/20) προσφέρει η Eurobank, µε ελάχιστο ποσό εκκίνησης τα 30.000 ευρώ. Η απόδοση στο τµήµα της προθεσµιακής κατάθεσης ξεκινάει από το 2,10% και ανάλογα µε τη διάρκειά της και τον συνδυασµό µε το αµοιβαίο κεφάλαιο που επιλέγει ο πελάτης µπορεί να φτάσει στο 2,80%. Οι πελάτες της Eurobank µπορούν να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα συνδυασµού προθεσµιακής κατάθεσης µε το αµοιβαίο κεφάλαιο «Target Maturity III Bond Fund» σε αναλογία 70/30. Η διάρκεια της προθεσµιακής κατάθεσης (για το 70% του συνολικά διαθέσιµου ποσού) είναι 12µηνη και η απόδοση ξεκινάει από 2,60% και φτάνει έως 2,80%.

• Eθνική. Αντίστοιχα η Εθνική δίνει τη δυνατότητα επίσης συνδυασµού προθεσµιακής µε το αµοιβαίο κεφάλαιο «∆ήλος Extra Income VΙ Οµολογιακό 24µηνης διάρκειας» ή το «Επενδυτικό νέας γενιάς 4ετούς διάρκειας», εξασφαλίζοντας εγγυηµένη απόδοση για το σκέλος της προθεσµιακής.

• Αντίστοιχης λογικής είναι το προϊόν Πειραιώς «Μέγας», διαρκείας 6 ή 12 µηνών µε συνδυασµό 70% ή 50% προθεσµιακής κατάθεσης και 30% ή 50% αµοιβαίου κεφαλαίου, που δίνει απόδοση µεταξύ 1,90% ή 2% στη λήξη για το σκέλος της προθεσµιακής. Το ελάχιστο ποσό εισόδου είναι οι 10.000 ευρώ και ο πελάτης µπορεί να επιλέξει το είδος των αµοιβαίων κεφαλαίων, π.χ. οµολογιακά, µετοχικά ή µεικτά.

Τα target maturity

Στην κατηγορία των target maturity προϊόντων, που αποτελούν την πιο δηµοφιλή εναλλακτική επιλογή, την περίοδο αυτή ανάλογη έκδοση «τρέχει» η Eurobank µε το «Target Maturity III Bond Fund», 2ετούς επενδυτικής διάρκειας, η διάθεση του οποίου λήγει στις 7 Σεπτεµβρίου, χωρίς ελάχιστο ποσό εισόδου. Το α/κ επιδιώκει να προσφέρει κεφαλαιακή υπεραξία µε εκτιµώµενη συνολική απόδοση 4,40%-4,80%. Το ενεργητικό του επενδύεται σε χρεόγραφα που εκδίδονται από το ελληνικό ∆ηµόσιο ή από εταιρείες µε έδρα ή έκθεση στην Ελλάδα και έως 50% σε τίτλους, που αξιολογούνται ως υψηλής απόδοσης σε δύο από τους τρεις µεγάλους οίκους αξιολόγησης: Moody’s, S&P και Fitch.

Η Εθνική διαθέτει το «∆ήλος Extra Income VΙ Οµολογιακό 24µηνης διάρκειας», η περίοδος συµµετοχής του οποίου λήγει στις 13 Σεπτεµβρίου. Προϋποθέτει ελάχιστο ποσό επένδυσης τα 3.000 ευρώ και δίνει εκτιµώµενη ενδεικτική συνολική απόδοση στη λήξη της τάξεως του 3,60%4,10%. Αντίστοιχα το «Επενδυτικό νέας γενιάς 4ετούς διάρκειας», µε δυνατότητα εγγραφών έως τα τέλη Αυγούστου, προϋποθέτει ελάχιστο ποσό επένδυσης τα 10.000 ευρώ και προσφέρει 100% εγγύηση του αρχικού κεφαλαίου επένδυσης στη λήξη και 4% εγγυηµένη απόδοση επί του αρχικού κεφαλαίου επένδυσης, επίσης στη λήξη του α/κ. Η Πειραιώς αναµένεται να «τρέξει» τον Αύγουστο µια αντίστοιχη έκδοση 3ετούς διάρκειας µε ετήσια καθαρή µερισµατική απόδοση κοντά στο 2%.

Βασική αιτία που ερµηνεύει τα χαµηλά επιτόκια στις παραδοσιακές προθεσµιακές καταθέσεις, σύµφωνα µε τις τράπεζες, είναι η υψηλή ρευστότητα που χαρακτηρίζει το ελληνικό τραπεζικό σύστηµα, αλλά και τα χαµηλά µέσα υπόλοιπα που διαθέτουν στους λογαριασµούς τους οι Ελληνες και τα οποία στη συντριπτική τους πλειονότητα (σε ποσοστό περίπου 71%) είναι έως 1.000 ευρώ, ενώ ένα 13,3% διαθέτει καταθέσεις µεταξύ 1.000 έως 5.000 ευρώ.

Οπως επισηµαίνουν χαρακτηριστικά αρµόδια τραπεζικά στελέχη, «τέτοια ποσά χρησιµοποιούνται για καθηµερινές κινήσεις ρευστότητας και βρίσκονται σε καταθέσεις µιας ηµέρας, που το επιτόκιο είναι πολύ χαµηλό σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες». Αν και τα στοιχεία του ΤΕΚΕ αποτυπώνουν τις καταθέσεις ανά καταθέτη και ανά τράπεζα και πολλοί είναι εκείνοι που ως απότοκο της κρίσης έχουν «σπάσει» τα χρήµατά τους σε πάνω από δύο τράπεζες, τα στοιχεία δείχνουν ότι από 5.001 έως 50.000 ευρώ διαθέτει το 13,6% των Ελλήνων, από 50.001 έως 100.000 ευρώ το 1,4% και πάνω από 100.000 ευρώ µόλις το 0,8% των καταθετών. Στη χαµηλή αποταµιευτική βάση των Ελλήνων και φυσικά στα χαµηλά επιτόκια αποδίδονται και οι περιορισµένες µετακινήσεις σε προθεσµιακούς λογαριασµούς τα δύο τελευταία χρόνια της ανόδου των επιτοκίων, όταν στο παρελθόν πριν από την κρίση, η αντίστοιχη αναλογία ήταν 50%-50%.

Από τις αρχές του 2023 έχουν τοποθετηθεί σε αµοιβαία κεφάλαια προκαθορισµένης διάρκειας κοντά στα 6 δισ. ευρώ.

Τα στοιχεία της ΤτΕ επιβεβαιώνουν ότι από τον Σεπτέµβριο του 2022, οπότε και παγιώθηκε η ανοδική πορεία των επιτοκίων από την ΕΚΤ έως και τον Ιούνιο του 2024 τα κεφάλαια που µετακινήθηκαν σε προθεσµιακούς λογαριασµούς ήταν περίπου 13 δισ. ευρώ και το ύψος των προθεσµιακών καταθέσεων διαµορφώνεται σήµερα στα 37 δισ. ευρώ, αποτελώντας το ένα τέταρτο των συνολικών καταθέσεων από νοικοκυριά, που ανέρχονται πλέον σε 145,8 δισ. ευρώ. Βασική αιτία είναι ότι για να πάρει κάποιος µια υπολογίσιµη απόδοση µεταξύ 1,5%-1,9%, θα πρέπει να διαθέτει ποσά άνω των 100.000 ευρώ και να τα δεσµεύσει για περίοδο άνω των 12 µηνών. Για ποσά π.χ. έως 50.000 ευρώ οι αποδόσεις κυµαίνονται κοντά στο 0,5% και το όφελος για τον καταθέτη δεν θεωρείται ουσιαστικό έτσι ώστε να δεσµεύσει τα χρήµατά του.