Καρδιακή προσβολή: Το κοινό σύμπτωμα που πολλές γυναίκες αγνοούν

Πολλοί προσομοιάζουν την έντονη αίσθηση μιας καρδιακής προσβολής — η οποία συμβαίνει όταν η ροή του αίματος προς την καρδιά περιορίζεται ή διακόπτεται — με έναν ελέφαντα που πατάει δυνατά στο στήθος τους.

Ωστόσο, τα σημάδια μπορεί μερικές φορές να είναι πολύ πιο ήπια, ιδίως στις γυναίκες. Οπως σημειώνουν οι ειδικοί, ένα από τα πιο συνήθη συμπτώματα μεταξύ των γυναικών είναι τόσο κοινό που συχνά έχουν την τάση να υποβαθμίζουν ή και να αγνοούν: Η κόπωση. 

Οπως επισημαίνει ο Αράς Μπερελιάνι, καρδιολόγος στο Ινστιτούτο Καρδιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής του Μπέβερλι Χιλς, η εξάντληση με σαφή αιτία, όπως μετά από μια κουραστική εβδομάδα εργασίας ή μερικές νύχτες κακού ύπνου, δεν αποτελεί λόγο ανησυχίας. Παρόλα αυτά, λόγο ανησυχίας σαφώς αποτελεί «μια σημαντική, ανεξήγητη μείωση [της ενέργειας] σε σχέση με το φυσιολογικό σας επίπεδο». 

Οι έρευνες καταδεικνύουν πως οι γυναίκες είναι πιο πιθανό από τους άνδρες να εμφανίσουν μια σειρά προειδοποιητικών συμπτωμάτων ημέρες ή ακόμη και εβδομάδες πριν από ένα καρδιακό επεισόδιο, με το πιο κοινό σύμπτωμα την κόπωση, η οποία εμφανίζεται σε έως και 70% των γυναικών που υφίστανται καρδιακή προσβολή. 

Ο λόγος για τον οποίο οι επιστήμονες συνδέουν τα καρδιακά με την κόπωση, είναι σχετικά απλός: Η μείωση της ροής του αίματος προς την καρδιά την κάνει να «σκληραίνει και να μην λειτουργεί σωστά», εξηγεί ο Μπερελιάνι. Σταδιακά, δυσκολεύεται να αντλήσει αρκετό αίμα, με αποτέλεσμα τα άλλα όργανα και οι μύες σας να αρχίζουν να στερούνται ζωτικού οξυγόνου και θρεπτικών συστατικών, κάτι που οδηγεί σε χαμηλά επίπεδα ενέργειας.

Ωστόσο, το αίσθημα της εξάντλησης, ακόμη και σε ακραίο βαθμό, δεν ενεργοποιεί πάντα τον συναγερμό — ούτε για τις γυναίκες ούτε για τους γιατρούς. Εξάλλου, «πολλές γυναίκες είναι συνηθισμένες να κάνουν πολλά ταυτόχρονα, δεν έχουν χρόνο, φροντίζουν τους δικούς τους, εργάζονται και έχουν τόσα πολλά να κάνουν», σημειώνει η Εϊμι Ανερτ, καρδιολόγος στην Atlantic Medical Group και διευθύντρια του Προγράμματος Καρδιάς για Γυναίκες στο Morristown Medical Center.

Σε μεγάλης κλίμακας μελέτη με άτομα ηλικίας κάτω των 55 ετών που νοσηλεύτηκαν λόγω καρδιακού επεισοδίου, οι γυναίκες ήταν πιο πιθανό σε σχέση με τους άνδρες να αποδώσουν τα συμπτώματά τους απλώς στο άγχος, αλλά και να επισκεφτούν έναν γιατρό ο οποίος δεν «ενοχοποίησε» την καρδιά.

Η πλειονότητα των ερευνών που έχουν πραγματοποιηθεί για τις καρδιακές προσβολές, αφορούσε άνδρες, «και για πολλά χρόνια συμπεραίναμε ότι τα τυπικά συμπτώματά τους — πόνος και αίσθημα σφίξιμου στο στήθος που αντανακλάται προς το αριστερό χέρι — θα ίσχυαν και για τις γυναίκες», αναφέρει ο Μπερελιάνι. Αν και έχει πλέον καταστεί σαφές ότι οι γυναίκες συχνά παρουσιάζουν άλλα συμπτώματα, η επιστήμη δεν έχει καταφέρει ακόμη να εξηγήσει το γιατί.

Μια θεωρία σχετίζεται με τις διαφορές στο μέγεθος και την ανατομία της καρδιάς, σημειώνει ο ίδιος. Μια καρδιακή προσβολή ενδέχεται να ενεργοποιεί το νευρικό σύστημα με διαφορετικούς τρόπους ή να προκαλεί πιο έντονες αλλαγές στη ροή του αίματος προς διάφορα όργανα στους άνδρες σε σύγκριση με τις γυναίκες, οδηγώντας σε διαφορετικά συμπτώματα.

Υπάρχουν επίσης διαφορές στον τύπο της καρδιακής νόσου που τείνει να προσβάλλει τους άνδρες σε σύγκριση με τις γυναίκες. Οι άνδρες είναι πιο πιθανό να παρουσιάσουν αποφρακτική στεφανιαία νόσο, η οποία περιλαμβάνει την απόφραξη από πλάκα ενός από τα τρία κύρια αγγεία που τροφοδοτούν την καρδιά· οι γυναίκες παρουσιάζουν συχνότερα μικροαγγειακή νόσο, η οποία εμφανίζεται όταν τα μικροσκοπικά αγγεία της καρδιάς σκληρύνουν ή δεν διαστέλλονται, ανέφερε η Ανερτ.

Πώς να διακρίνει κανείς την κοινή κούραση από την καρδιακή κόπωση

Η καρδιακή κόπωση είναι συνήθως έντονη και δεν εξηγείται από καμία αλλαγή στον τρόπο ζωής ή το επίπεδο δραστηριότητα του παθόντος, λέει η Ανέρτ «Είναι σαν να λέτε: “Δεν μπορώ να κάνω τίποτα. Δεν έχω καθόλου ενέργεια. Νιώθω αδύναμος και κουρασμένος”».

Η συνηθισμένη κούραση επίσης «βελτιώνεται με τον ύπνο ή ένα ελεύθερο Σαββατοκύριακο», συμπληρώνει ο Μπερελιάνι. Oμως, στην περίπτωση της κόπωσης που οφείλεται σε καρδιακή νόσο, προσθέτει, μπορεί να ξυπνήσει κανείς τόσο εξουθενωμένος όσο ήταν όταν πήγε για ύπνο. 

Αποτελεί επίσης προειδοποιητικό σημάδι αν η κόπωση σχετίζεται με τη σωματική άσκηση, λέει ο ίδιος. Οταν είναι κανείς απλώς εξαντλημένος από μια δύσκολη εβδομάδα, είναι πιθανό να μπορεί ακόμα -για παράδειγμα- να περπατήσει τα μερικά χιλιόμετρα που συνήθιζε σε καθημερινή βάση. Oμως, στην περίπτωση της καρδιακής κόπωσης, μια σωματική δραστηριότητα που κάποτε δεν αποτελούσε πρόβλημα, μπορεί να τον εξαντλήσει. Ο Μπερελιάνι έκανε ειδική μνεία σε μια ασθενή, της οποίας το κύριο σύμπτωμα ήταν ότι ξαφνικά δεν μπορούσε να κρατήσει τα χέρια της αρκετά ψηλά ώστε να… στεγνώσει τα μαλλιά της με το πιστολάκι.

Η διάρκεια αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα: αν η κόπωση φαίνεται να παραμένει για μέρες ή εβδομάδες χωρίς προφανή αιτία, τότε αυτό δείγμα ανησυχίας, επισημαίνει ο Μπερελιάνι. 

Ανερτ και Μπερελιάνι προειδοποιούν πως οι γυναίκες πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα την κόπωση που εμφανίζεται παράλληλα με:

• Δυσφορία στο στήθος
• Πόνο στη γνάθο, στον αυχένα ή στην πλάτη
• Δύσπνοια
• Ναυτία ή έμετο
• Δυσπεψία ή καούρα
• Εφίδρωση
• Διαταραχές ύπνου
• Ζαλάδα ή τάση για λιποθυμία

Πηγή: Washington Post