Βουλή: Ψηφίστηκε η ενσωμάτωση Οδηγίας για ποινικά αδικήματα – Έντονες αντιδράσεις από την αντιπολίτευση

Κατά πλειοψηφία ψηφίστηκε το σχέδιο νόμου του υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο «Καθορισμός αδικημάτων και κυρώσεων σε βάρος φυσικών και νομικών προσώπων για παραβίαση των περιοριστικών μέτρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενσωμάτωση Οδηγίας (ΕE) 2024/1226 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Απριλίου 2024 σχετικά με τον ορισμό των ποινικών αδικημάτων και των κυρώσεων για την παραβίαση των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης και την τροποποίηση της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/1673 και λοιπές διατάξεις» από την Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης.

«Υπέρ» του νομοσχεδίου επί της Αρχής ψήφισε η ΝΔ, καταψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, Νέα Αριστερά και Πλεύση Ελευθερίας, ενώ ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, Ελληνική Λύση και Νίκη επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν κατά την συζήτησή του στην Ολομέλεια.

Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας ολοκληρώνοντας την συζήτηση επί των άρθρων του νομοσχεδίου ανέφερε ότι οι παρατηρήσεις που έχουν γίνει τόσο από την ακρόαση φορέων όσο και από τα κόμματα μελετώνται με προσοχή προκειμένου και θα γίνουν οι δέουσες βελτιώσεις, ώστε να έχουμε νομοτεχνικά ένα άρτιο σχέδιο νόμου.

Εστιάζοντας στο άρθρο 18 του νομοσχεδίου που προβλέπει την δυνατότητα υπό προϋποθέσεις τον αποκλεισμό του κατηγορουμένου από την πρόσβαση στην δικογραφία ή από μέρους της εάν αυτό ενδέχεται να θέσει σε άμεσο και σοβαρό κίνδυνο τη ζωή ή τα δικαιώματα άλλου ανθρώπου ή τα συμφέροντα του δημοσίου συμφέροντος ή της εθνικής ασφάλειας» και έχει αποτελέσει σημείο έντονη αντίδρασης από τα κόμματα της αντιπολίτευσης αλλά και διαφωνία πολλών νομικών φορέων, ο υφυπουργός προανήγγειλε ότι με νομοθετική βελτίωση που θα κατατεθεί η απαγόρευση αυτή θα κρίνεται μόνο από δικαστές και εισαγγελείς, όπως και σε δεύτερο βαθμό κρίσης από το Δικαστικό Συμβούλιο που αμετάκλητα θα το αποφασίζει και όχι καμία κυβέρνηση ή κανέναν δημόσιος λειτουργός αλλά ο δικαστής που έχει γνώση όλης της δικογραφίας».

Ο κ. Μπούγας, επισήμανε ότι «υπάρχει υποχρέωση μεταφοράς αυτής της επίμαχης διάταξη στο εθνικό μας δίκαιο καθώς ανήκει στο υποχρεωτικό πεδίο της Οδηγίας άρα θα πρέπει να ενσωματωθεί. Δεν είναι στην δυνητική ευχέρειά μας». Εδώ, πρόσθεσε ο υφυπουργός, έχουμε «μια διάταξη ενωσιακού δικαίου η οποία ενσωματώνεται στο δίκαιο όλων των χωρών της ΕΕ» και για «το πως θα μεταφερθεί και θα εφαρμοστεί δεν κρίνεται από το δίκαιο κάθε χώρας στην βάση του εθνικού ή του συνταγματικού της δικαίου αλλά με το πως η χώρα αυτή έχει ενσωματώσει την Ευρωπαϊκή Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου».

Ο κ. Μπούγας υποστήριξε πως «η διάταξη αυτή, θα πρέπει να υπάρχει στο νομικό μας οπλοστάσιο για να παρέχεται η δυνατότητα στον Έλληνα δικαστή – που θα πρέπει να τον στηρίζουμε στην πράξη και όχι μόνο ρητορικά – όταν υπάρξει μια τέτοια περίπτωση που θα πρέπει να διαφυλάξει τη ζωή τρίτου προσώπου ή μείζον λόγος εθνικής ασφάλειας να μπορεί να το πράξει απαγορεύοντας την πρόσβαση του κατηγορουμένους στην δικογραφία».

Ο υφυπουργός, ανέφερε ότι υπάρχει νομολογία από το Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και κατέθεσε στα πρακτικά εννέα σχετικές αποφάσεις που έχουν αποφανθεί, με στενή ερμηνεία, πως το δικαίωμα του κατηγορούμενου στην πρόσβαση δικογραφία υπόκειται στους περιορισμούς της αναλογικότητας και της αναγκαιότητας.

Ο κ. Μπούγας, διευκρίνισε πως «ασφαλώς και ο κατηγορούμενος έχει δικαιώματα στο πλαίσιο της διαδικασίας της ποινικής δίκης. Και ένα θεμελιώδες δικαίωμά του είναι να έχει πρόσβαση στην δικογραφία. Όμως αυτό το δικαίωμα δεν μπορεί να είναι απόλυτο και να μην σταθμίζεται τίποτα περαιτέρω».

Ο υφυπουργός, πρόσθεσε ότι ανάλογη διάταξη είχε συμπεριληφθεί στο ποινικό μας δίκαιο το 2014 στο πλαίσιο της ενσωμάτωσης της Οδηγίας 12/2013 με το Ν. 4236/2014. Τότε, παρατήρησε οι δικηγόροι και οι νομικοί που συμμετείχαν στη νομοπαρασκευαστική επιτροπή δεν είχαν εκφράσει αντιρρήσεις. Το δε ΠΑΣΟΚ είχε υπερψηφίσει την σχετική διάταξη. Πρόσθεσε μάλιστα ότι το γεγονός ότι από το 2014 έως το 2019 που υπήρχε η ανάλογη διάταξη, ότι αυτή ποτέ δεν εφαρμόστηκε είναι κάτι που αποδεικνύει «με ποσό μεγάλη φειδώ προσεγγίστηκε η διάταξη αυτή από τους δικαστές» και «έτσι, εάν ποτέ χρειαστεί θα πρέπει να εφαρμόζεται».

Στο πλαίσιο αυτό, ο υφυπουργός κάλεσε τα κόμματα της αντιπολίτευσης να αντιληφθούν την υπερβολή των λόγων όταν επικρίνουν την διάταξη ως «χτύπημα κατά της Δημοκρατίας και της Ελευθερίας» «ως καταπάτηση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και της δίκαιης δίκης»

Η δεύτερη ανάγνωσή του νομοσχεδίου στην Επιτροπή έχει προγραμματιστεί να διεξαχθεί το πρωί της Τετάρτης.