Εμβρόντητη η Ευρώπη από την ομιλία του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς

Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ από ευρωπαϊκό έδαφος αφού πρώτα μας επέπληξε για τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη Δημοκρατία, το Κράτος Δικαίου και την Ελευθερία του λόγου στη συνέχεια βρήκε 30 ολόκληρα λεπτά στο πρόγραμμά του για να συναντηθεί με το νεοναζιστικό μόρφωμα για το οποίο η πρεσβεία της ίδιας του της χώρας έχει πολλάκις στο παρελθόν εκδώσει προειδοποιήσεις και έχει κάνει συστάσεις για τις πρακτικές του εντός και εκτός Γερμανίας.

Ο Βανς είναι νεόκοπος στην πολιτική. Ο Τζέι Ντι Βανς δεν γνωρίζει για την ακρίβεια ούτε τα βασικά από πολιτικό λόγο, πολιτική συμπεριφορά και διπλωματικούς ελιγμούς. Παρά ταύτα είναι αυτός που έχει εκλεγεί στο ίδιο ψηφοδέλτιο με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και κατέχει τον δεύτερο σημαντικότερο ρόλο στις ΗΠΑ, ο Τζέι Ντι Βανς είναι ο αντιπρόεδρος της ισχυρότερης χώρας στον κόσμο. Η ομιλία του Αντιπροέδρου στο Μόναχο είχε διάφορες διακυμάνσεις και μηνύματα. Ο δεύτερος ισχυρότερος πολιτικά άνθρωπος του κόσμου επέλεξε να ακολουθήσει την πεπατημένη – τη νουθεσία ή τις παραινέσεις (απίθανο) του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και να εκπέμψει στις ίδιες υψηλές αλλά στα δικά μας αυτά παράφωνες συχνότητες.

Τι πραγματικά είπε όμως ο Βανς;

Ο Βανς ξεκαθάρισε πως οι ΗΠΑ δεν θα είναι παντού για τα πάντα και πως η πατρωνία προς την Ευρώπη έχει λάβει επίσημα τέλος. Οι απειλές και τα προβλήματα στην γειτονιά μας είναι δικό μας θέμα, μας είπε ο Αμερικανός Αντιπρόεδρος και η αλήθεια είναι πως ένα τέτοιο μήνυμα έπρεπε να ακουστεί επίσημα εδώ και καιρό. Ναι η Ευρώπη νοσεί και μάλιστα βαριά και όχι τα τελευταία χρόνια. Ναι, οι ΗΠΑ δεδομένα έχουν κάνει διαφορετικές επιλογές, έχουν ζυγίσει διαφορετικά τις καταστάσεις και έχουν αποφασίσει πως για να υπάρξουν οι ισορροπίες όπως αυτές τις εννοεί ο Τραμπ, όλοι θα πρέπει να είναι τουλάχιστον κύριοι της περιοχής και των ζωνών επιρροής τους. Το μήνυμα αυτό ξένισε, αλλά δεν προβλημάτισε, καθώς ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ αναφέρεται με την ίδια μάλιστα φρασεολογία πριν ακόμη εκλεγεί για δεύτερη φορά στο ανώτατο αξίωμα της χώρας του. Ο Βανς επέλεξε επίσης να επαναλάβει πως οι επενδύσεις που προέχουν, κατά την άποψή του και την οπτική του, είναι οι αμυντικές.

Σε συνέχεια των όσων είπε επίσης από τη Γερμανία ο Υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Χέκσγκέθ 24 ώρες νωρίτερα, ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ υπογράμμισε πως είναι πολύ σημαντικό ως ήπειρος να επενδύσουμε αμφίδρομα στην πολεμική μας βιομηχανία… Περνώντας από τα «μείζονα στα ελάσσονα» κατά τον ίδιο όμως, ο Βανς ενδύθηκε την τήβεννο του νομικού και του καθηγητή… Το μάθημα διαχείρισης προς τους «ιθαγενείς» της άλλης άκρης του Ατλαντικού ξεκίνησε… Ο Βανς με ύφος που ξεκάθαρα προδίδει πως δεν έχει αντίληψη σε ποιους απευθυνόταν σήκωσε το δάχτυλο σε ολόκληρη την ήπειρο…

Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ μας εγκάλεσε για τον τρόπο που διαχειριζόμαστε τη Δημοκρατία, την Ελευθερία και το Κράτος Δικαίου και έφερε ως απτή απόδειξη της έωλης συλλογιστικής του την προχθεσινή επίθεση με αυτοκίνητο λίγο μακρύτερα από τον χώρο που διοργανώνεται το φόρουμ. Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, νεόκοπος στην πολιτική και ξεκάθαρα χωρίς την παραμικρή πολιτική λογική και διπλωματία, επέλεξε να περάσει στην επίθεση εντός της Ευρώπης και μάλιστα από τα εδάφη της ισχυρότερης οικονομίας της ηπείρου. Ο Βανς δεν σταμάτησε τον παραληρηματικό του λόγο ούτε μία στιγμή, δεν δίστασε και δεν «δείλιασε» να κάνει μάθημα στη Γερμανία για το πώς θα διαχειριστεί το μόρφωμα του AfD… Κοινώς ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, πρόγονοι του οποίου συστρατεύθηκαν με τον Ελεύθερο κόσμο ενάντια στον ναζισμό, ζήτησε σύγκλιση και έκανε διάλεξη πολιτικής διαχείρισης στους ανθρώπους των οποίων οι πρόγονοι φρόντισαν να αποδεχθούν το ζοφερό τους παρελθόν και να φροντίσουν να μην ξαναβγεί ποτέ στην επιφάνεια με οποιαδήποτε μορφή το συγκεκριμένο μόρφωμα.

Όλα τα σημαντικά που δεν είπε

Ο Αντιπρόεδρος της μεγαλύτερης οικονομικής και στρατιωτικής δύναμης στον πλανήτη δεν άρθρωσε κουβέντα για τα μεγάλα παγκόσμια θέματα στα οποία το τελευταίο διάστημα έχει ενσκήψει, ανάμεσα στις υπογραφές διαταγμάτων, ο Πρόεδρος της χώρας. Δεν ειπώθηκε τίποτε για τη Ρωσία, τίποτε για την Ουκρανία, ούτε λόγος για τη Γάζα και τη Συρία.

Ο Βανς δεν είπε επίσης τίποτε για αξίες και κοινά ιδανικά, δεν είπε πολλά για το κοινό παρελθόν και για τον ενιαίο χάρτη που μαζί Ευρώπη και ΗΠΑ έχουν ακολουθήσει επί 8 δεκαετίες. Ο Βανς δεν ξέχασε, δεν παρασύρθηκε, απλά δεν είχε να πει καθώς όλα τα παραπάνω ανήκουν στη σφαίρα των αξιών και στις ΗΠΑ του Τραμπ όπως ξεκάθαρα και εύστοχα είπε ο ΥΕΘΑ των ΗΠΑ «οι σημαίες δεν πυροβολούν, οι αξίες δεν πυροβολούν, τα όπλα μόνο πυροβολούν».

Οι ΗΠΑ συντονισμένα στην Ευρώπη ήρθαν και ξεκαθάρισαν οριστικά το τοπίο για τα επόμενα τέσσερα τουλάχιστον χρόνια. Το μήνυμα δεν είναι το «America First» αλλά το «μας χωρίζει και ένας Ωκεανός» που συχνά πυκνά – ιδιαίτερα όταν αναφέρεται σε θέματα εξωτερικής πολιτικής – αναφέρει ο Ντόναλντ Τραμπ.

Η Ευρώπη που έχει μικρύνει επικίνδυνα και ο Πιστόριους

Ο Βανς για τους υποστηρικτές του δόγματος Τραμπ σε Ευρώπη – είναι πολλοί και είναι παντού – και ΗΠΑ είπε τα πράγματα με το όνομά τους. Διαφωνείς – συμφωνείς ακόμη στην ήπειρο μας υπάρχει απόλυτη ελευθερία στην έκφραση. Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ δεδομένα έριξε ένα ηχηρό «χαστούκι» στο πρόσωπο και τους θεσμούς μας και εάν θέλουμε να τηρήσουμε εμείς τουλάχιστον τα προσχήματα, μας ενημέρωσε πως για τα δικά μας, την ευθύνη την έχουμε εμείς. Το μήνυμα Βανς δείχνει ξεκάθαρα την οπτική που ο Πρόεδρος τω ΗΠΑ έχει για εμάς και αυτό είναι από μόνο του στοιχείο που θα πρέπει να συζητήσουμε.

Η ομιλία Βανς δεν θα πρέπει να μπει στο χρονοντούλαπο και να ξεχαστεί αλλά θα πρέπει καθημερινά να ακούγεται σε πολίτες και θεσμούς καθώς αυτό που οφείλουμε να κάνουμε είναι όχι να απαντήσουμε στον ίδιο αλλά σε εμάς και στο μέλλον μας. Η Ευρώπη έχει μικρύνει επικίνδυνα και για αυτό ευθύνεται κυρίως η ίδια. Οι θεσμοί μας λειτουργούν με ταχύτητες και μοτίβα άλλων δεκαετιών και οι φωνές των πολιτών δεν βρίσκουν σχεδόν ποτέ ευήκοα ώτα. Τα προβλήματα στην ήπειρο είναι πολλά και δεν είναι μόνο οικονομικά. Οι Ευρωπαίοι αντιδρούν και δεν έχουν τρόπους η αντίδρασή τους να μετουσιωθεί σε αλλαγή και πρόοδο. Η εμπιστοσύνη σε θεσμούς και πολιτικό σύστημα είναι παντού κλονισμένη και τα πάντα φαίνεται να κρέμονται από μία κλωστή που διαρκώς ξεφτίζει. Η αναδιάρθρωση των ενδότερών μας πρέπει να εκκινήσει άμεσα και η δουλειά που έχουμε όλοι μας να κάνουμε είναι και πολλή και δύσκολη αλλά είναι πιο απαραίτητη από ποτέ.

Στο μέλλον, όχι το άμεσο, ο Βανς που δύσκολα θα μείνει στην Αμερικανική ιστορία για πολλά, ίσως αναφέρεται ως ο άνθρωπος που ξύπνησε την Ευρώπη. Αρκεί το «μάθημα» που μας έδωσε να γίνει οδηγός και όχι «λαϊκίστικη» φθηνή ρητορική σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης και προεκλογικές εκστρατείες.

Η αναφορά στον υπουργό Άμυνας της Γερμανίας, Πιστόριους είναι ιδανική κατακλείδα όχι γιατί είναι ο άνθρωπος που είπε ανοιχτά στον Βανς πως τα μαθήματα πολιτικής διαχείρισης τα ακούμε αλλά δεν τα δεχόμαστε από όλους, αλλά κυρίως γιατί είχε το θάρρος να παραδεχθεί πως παρά τα μειονεκτήματά μας, παρά τις πληγές και τις έριδές μας, δεν είμαστε τυχαία η «Γηραιά Ήπειρος» και δεν θα έχουμε πρόβλημα μπροστά σε καθαρό καθρέφτη αργά ή γρήγορα να συναντήσουμε χωρίς τύψεις και προβληματισμό τον ίδιο μας τον εαυτό.