"ΚΡΗΤΗ 1821-1898 ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ": Δική μας ή δική σας αστοχία;

Από τον επιμελητή της έκθεσης «ΚΡΗΤΗ1821-1898 ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ» που παρουσιάζεται αυτό το διάστημα στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου, λάβαμε και δημοσιεύουμε, ως οφείλουμε, απάντηση στο δημοσίευμα μας αναφορικά με αστοχίες που διαπιστώσαμε σε σχέση με το περιεχόμενο και τον τρόπο προβολής μιας σημαντικής στιγμής της Κρητικής ιστορίας, αυτής των Επαναστάσεων αποτίναξης του Οθωμανικού ζυγού.

Ακολουθεί η επιστολή αλλά και η ανταπάντηση του Newshub.gr στον κ Ηλία Παπαγεωργίου του οποίου την προσπάθεια δεν επιθυμούμε να μειώσουμε, αλλά δεν αποδεχόμαστε και την αναφορά του περί άστοχων παρατηρήσεων μας για σειρά λόγων που θα διαβάσετε παρακάτω.

Η επιστολή του κ. Παπαγεωργίου

«Κύριε Διευθυντά

Με λύπη μου διάβασα την ανάρτηση του συντάκτη σας, την 27η τρέχοντος. Ως επιμελητής της έκθεσης «ΚΡΗΤΗ1821-1898 ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ» στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου, οφείλω να αποκαταστήσω την αλήθεια.

-Η παρατήρηση σας για την έκθεση των πορτρέτων των αγωνιστών είναι άστοχη για τους εξής λόγους :

α.-Οι φωτογραφίες αυτές, συντηρήθηκαν με απόλυτο σεβασμό [αναφέρομαι στην παρατήρηση σας για το δυσανάγνωστο όνομα αγωνιστή] και προφανώς στην συντήρηση δεν μπορεί να χωρέσουν διορθωτικές παρεμβάσεις, όπως εσείς επικαλείστε.

β.-Τα πορτραίτα αυτά ανήκουν στην Μονή Αρκαδίου,(« ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ» φ.15, Ρέθυμνο 22 Νοεμβρίου 1930),η οποία μου τα εμπιστεύτηκε τόσο για να τις συντηρήσω, όσο και για να τα εκθέσω στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου στα πλαίσια της έκθεσης « ΚΡΗΤΗ 1821-1898 ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ»

γ.-Σας δηλώνω , ότι αυτά τα πορτρέτα εκτίθενται πρώτη φορά, μετά το 1930, που υποδέχθηκαν ως αφίσες αναρτημένες στους δρόμους κατά την επίσκεψη του Ελευθερίου Βενιζέλου στο Ρέθυμνο. ΜΑΝΟΣ Φ. ΤΣΑΚΩΝΑΣ 2016 «ΡΕΘΥΜΝΟ 1930 Ο ΜΕΓΑΛΟΠΡΕΠΗΣ ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΡΚΑΔΙΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ»,σελ. 37),

δ.-Προφανώς και λείπουν φυσιογνωμίες σημαντικών αγωνιστών από την έκθεση. Επαναλαμβάνω ότι εκθέσαμε τα πορτρέτα των αγωνιστών από το αρχείο της Μονής Αρκαδίου και αυτό όπως ο κάθε ένας μπορεί να αντιληφθεί, σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει υποτίμηση του συνολικού αγώνα της Κρήτης κατά του Οθωμανικού ζυγού.

Η έκθεση στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου φέρνει για πρώτη φορά στο φως σημαντικότατα κειμήλια. Το τραπέζι και η θύρα της Τράπεζας της Ιεράς Μονής Αρκαδίου, με καταφανή τα σημάδια της αγριότητας των επιτιθεμένων, αξίζουν μια προσέγγιση με περισσότερο σεβασμό.

Αυτά κατά την ταπεινή μου γνώμη θα έπρεπε να αποτελέσουν το κύριο αντικείμενο κριτικής, εκείνων που ψάχνουν στα επιμέρους λόγους υποβάθμισης της έκθεσης.

Με τιμή

Ηλίας Παπαγεωργίου»

Η απάντηση του Newshub.gr

Κύριε Παπαγεωργίου, σε απάντηση όσων μας εκθέτετε στην επιστολή σας έχουμε να επισημάνουμε τα εξής:

Α) Σε ότι αφορά στη συντήρηση των φωτογραφιών θεωρούμε πως ήταν αρκετές οι φωτογραφίες που δημοσιεύσαμε (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ) ,όλου του φωτογραφικού υλικού με τα πορτραίτα των αγωνιστών των Κρητικών Επαναστάσεων της έκθεσης σας, όπου ξεκάθαρα φαίνεται πως κάποια ονόματα είναι σβησμένα λόγω του ότι είχαν γραφτεί με μολύβι πολλές δεκαετίες πριν. Δεν ζητήσαμε να κάνετε τίποτα άλλο παρά σεβόμενοι τους συγκεκριμένους αγωνιστές αλλά και τους επισκέπτες της έκθεσης  να προσθέσετε σε σημείο δίπλα ή κάτω από τα πορτραίτα τους, και εξωτερικά αν αυτό ήταν εφικτό,  ένα ταμπελάκι με το όνομα τους, κάτι που δεν θα κατέστρεφε ούτε τα πορτραίτα ούτε τη συντήρηση που έχετε κάνει.

Β και Γ) Δεν είδαμε πουθενά στις ανακοινώσεις που έγιναν από το Δήμο, αλλά ούτε και στο ενημερωτικό φυλλάδιο που διατίθεται στην έκθεση να υπάρχει αναφορά στο ότι τα συγκεκριμένα πορτραίτα, που αποτελούν και το μισό υλικό της έκθεσης σας, προέρχονται από την « ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ» φ.15, Ρέθυμνο 22 Νοεμβρίου 1930 τα οποία υποδέχθηκαν, ως αφίσες αναρτημένες στους δρόμους της πόλης, την  επίσκεψη του Ελευθερίου Βενιζέλου κατά τον μεγαλοπρεπή εορτασμό του Αρκαδίου το 1930. Υπήρχε μόνο μια «ξερή» αναφορά ότι πρόκειται για υλικό προερχόμενο από τη Μονή Αρκαδίου.

Γι αυτό και η επισήμανση μας πως ίσως κάποιοι θυμούνται ότι αποτελούσαν αυτά τα πορτραίτα υλικό έκθεσης που είχε γίνει στο Ρέθυμνο κι όχι απλά υλικό από τη Μονή Αρκαδίου, στην οποία στη συνέχεια παραδόθηκαν τα πορτραίτα.

Σε ότι αφορά τώρα την πρώτη παρουσίαση τους μετά το 1930, την οποία επικαλείστε, θα πρέπει να σας θυμίσουμε πως το 2016 στο "Σπίτι του Πολιτισμού στο Ρέθυμνο"  είχαν παρουσιαστεί ξανά οι φωτογραφίες-πορτραίτα των Κρητικών αγωνιστών με τις οποίες είχε στολιστεί όλη η πόλη του Ρεθύμνου το 1930 (σας παραθέτουμε και το σχετικό δημοσίευμα του Ρεθεμνιώτικου Τύπου)

"ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΣΠΑΝΙΑ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΑ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ-Ο εορτασμός του Αρκαδικού Ολοκαυτώματος το 1930"

Επίσης το ίδιο υλικό παρουσιάζεται και σε βιβλίο του Πολιτικού Μηχανικού Μάνου Φ. Τσάκωνα

(Δείτε εδώ το σχετικό δημοσίευμα και δυο φωτογραφίες από τις σελίδες του συγκεκριμένου βιβλίου

Κατά συνέπεια ο δήμος Ηρακλείου δεν διεκδικεί τα πρωτεία εμφάνισης αυτών των πορτραίτων μετά το 1930. Δεν ήταν κάπου φυλαγμένα και τώρα ο Δήμος Ηρακλείου, 91 χρόνια μετά, τα φέρνει στο φως.

Δ) Σε ότι αφορά την απουσία αγωνιστών από τα ¾ της Κρήτης σε  μια έκθεση για τις Κρητικές Επαναστάσεις δε νομίζουμε χρειάζονται πολλά λόγια. Μια έκθεση που σέβεται την ιστορία του νησιού, στη μεγαλύτερη πόλη της Κρήτης και με αφορμή ένα τόσο σπουδαίο γεγονός όπως η συμπλήρωση των 200 ετών από την Ελληνική Επανάσταση,  οφείλει να μην παρουσιάζει μόνο έτοιμο υλικό αλλά να συμπληρώνει, όπου χρειάζεται, για να τιμά έστω ένα σημαντικό αριθμό προσώπων που αγωνίστηκαν, μια και στο σύνολο τους είναι χιλιάδες οι αγωνιστές. Υπάρχουν όμως σίγουρα κάποιοι που ξεχώρισαν, που τα βιβλία ιστορίας πάντα τους αναφέρουν, και από την έκθεση στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου απουσιάζουν.

Τέλος θα θέλαμε να σας ενημερώσουμε πως μακριά από εμάς κάθε αναφορά περί αναζήτησης λόγων υποβάθμισης της έκθεσης. Είναι δημοσιογραφικό καθήκον και υποχρέωση μας ως Κρήτες όταν διαπιστώνουμε λάθη να τα καταγράφουμε και να τα παρουσιάζουμε, ειδικά όταν αφορούν πτυχές της ιστορικής μας παρουσίας και προβολής.

Κλείνοντας και μιλώντας εν κατακλείδι, αυτό που θέλουμε να τονίσουμε είναι πως τιμούμε τη δουλειά που εχει γίνει και καταδεικνουμε απλώς τα λάθη που έχουν γίνει με σκοπό να διορθωθούν.

Τρέφουμε απολυτο σεβασμό στα μνημεία, στις εκθέσεις και στα ντοκουμέντα που παρουσιάζονται και μάλλον δεν καταλάβατε την έννοια της κριτικής που ασκούμε, η οποία ειναι πάντα καλοπροαίρετη.

Το γεγονός ότι υπαρχουν τόσες ελλείψεις μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι μάλλον είναι λάθος ο τίτλος, μιας και καταγράφονται τόσες ελλειψεις, που θα έπρεπε να οδηγούν σε μια πιο ξεκάθαρη αναφορά, ως προς τα στοιχεία της έκθεσης.

Τέλος στο αρχικό μας δημοσίευμα αποφύγαμε να καταγράψουμε την πληροφορία που έφθασε στα γραφεία μας για το σοβαρό κόστος, της έκθεσης που αυτή τη στιγμή φιλοξενείται στο Ηράκλειο.

Αλήθεια που δαπανήθηκε ένα τόσο σοβαρό ποσό; Είναι ένα ζήτημα που φυσικά δεν αφορά εσάς, αλλά εμείς θα επανέλθουμε σε αλλη στιγμή με εκτενές ρεπορτάζ μας για να επισημάνουμε και εκεί τα σημεία που θεωρούμε ότι πρέπει να θιγούν και να αναδειχθούν...