Αντικειμενικές Αξίες: Ντόμινο αυξήσεων σε 20 φόρους και ανατροπές

Αυξήσεις σε 20 φόρους αλλά και ανακατατάξεις στην αγορά αναμένεται να φέρει ο νέος χάρτης των αντικειμενικών αξιών που δημοσιοποιείται σήμερα. Πολλοί μάλιστα, όπως εκτιμούν παράγοντες της αγοράς, θα αναγκαστούν λόγω μεγάλων επιβαρύνσεων σε διάφορες περιοχές της χώρας και οικονομικής τους αδυναμίας να προχωρήσουν σε εκποιήσεις.

Πιο συγκεκριμένα αυξήσεις στις αντικειμενικές αξίες σε περίπου 6.000 -7.000 περιοχές έρχονται με τις σημερινές ανακοινώσεις του υπ. Οικονομικών. Οι αλλαγές αυτές που από το 2018 είχαν μπει στο «ψυγείο» αναμένεται να φέρουν ανατροπές σε 20 φόρους που συνδέονται με τα ακίνητα αλλά και νέο τοπίο στην αγορά.

Και μπορεί να υπάρχει η δέσμευση για ουδέτερο δημοσιονομικό αποτέλεσμα σε σχέση με τον ΕΝΦΙΑ και άρα δε θα αυξηθεί η τελική «σούμα» εισπράξεων ωστόσο αυτό δε σημαίνει ότι πολλές περιοχές δε θα δουν τον ΕΝΦΙΑ και άλλους φόρους να αυξάνονται.

Αναλυτικά η άνοδος των αντικειμενικών αξιών φέρει ένα «ντόμινο» αναπροσαρμογών στους εξής φόρους

1. Ο κύριος Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) που υπολογίζεται στη βάση συντελεστών επί ενός εύρος τιμών ζώνης.

2. Ο συμπληρωματικός ΕΝΦΙΑ φυσικών προσώπων, ο οποίος επιβάλλεται εφόσον η ακίνητη περιουσία υπερβαίνει τις 250.000 ευρώ.

3. Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων (ΦΜΑ), ο οποίος υπολογίζεται με 3% επί της αντικειμενικής αξίας κάθε πωλούμενου ακινήτου και επιβαρύνει τον αγοραστή.

4. Ο ΦΠΑ 24% που επιβάλλεται στις πωλήσεις νεόδμητων κτισμάτων που δεν αποτελούν πρώτη κατοικία.

5. Ο φόρος χρησικτησίας κτισμάτων.

6. Ο φόρος ανταλλαγής - συνένωσης οικοπέδων.

7. Ο φόρος διανομής ακινήτων.

8. Το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ), που επιβάλλεται υπέρ των δήμων μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος και υπολογίζεται με συντελεστές κλιμακούμενους από 0,25‰ έως 0,35‰ επί των αντικειμενικών τιμών ζώνης των ηλεκτροδοτούμενων κτισμάτων.

9. Ο δημοτικός φόρος που επιβαρύνει τις μεταβιβάσεις ακινήτων (υπολογίζεται με ποσοστό επί του φόρου μεταβίβασης).

10. Το πρόσθετο τέλος μεταγραφής συμβολαίων.

11. Ο φόρος δωρεάς ακινήτων, ο οποίος υπολογίζεται με αφορολόγητο όριο 150.000 ευρώ και συντελεστές 1%-10% για δωρεές προς συζύγους, τέκνα ή εγγόνια, με αφορολόγητο όριο 30.000 ευρώ και συντελεστές 5%-20% για δωρεές προς λοιπούς συγγενείς δευτέρου βαθμού και με αφορολόγητο όριο 6.000 ευρώ και συντελεστές 20% έως 40% για δωρεές προς λοιπούς συγγενείς και μη συγγενείς.

12. Ο φόρος γονικής παροχής ακινήτων, ο οποίος υπολογίζεται με αφορολόγητα όρια και συντελεστές όμοια με του φόρου δωρεάς.

13. Ο φόρος κληρονομιάς ακινήτων, ο οποίος υπολογίζεται με αφορολόγητα όρια και συντελεστές όμοια με του φόρου δωρεάς.

14. Το τέλος εγγραφής ακινήτων στο Κτηματολόγιο.

15. Τα πολεοδομικά πρόστιμα διατήρησης αυθαιρέτων κτισμάτων. 16. Τα πολεοδομικά πρόστιμα κατασκευής νέων αυθαιρέτων.

17. Οι εισφορές σε γη και χρήμα για την ένταξη ακινήτων στα σχέδια πόλεων.

18. Ο ειδικός φόρος ακινήτων 15% που επιβάλλεται στις υπεράκτιες εταιρείες ακινήτων.

19. Ο φόρος επί των τεκμαρτών εισοδημάτων τα οποία προσδιορίζονται βάσει των τεκμηρίων διαβίωσης των κατοικιών των φυσικών προσώπων.

20. Ο φόρος επί του τεκμαρτού εισοδήματος από ιδιοχρησιμοποίηση επαγγελματικής στέγης και από δωρεάν παραχώρηση κατοικίας

Δεσμεύσεις για «ισορροπία»

Αναλυτικά με βάση όσα δήλωσε τις τελευταίες ημέρες ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας εκτιμάται ότι σε 6.000-7000 περιοχές η «άσκηση» προσαρμογής των αντικειμενικών βγάζει αυξήσεις, σε περίπου 3.000-4.000 περιοχές έρχονται μειώσεις, ενώ εντάσσονται στο σύστημα και 3.000 νέες περιοχές. Στις δηλώσεις του, δε, διευκρίνισε, ότι η στη μεγάλη πλειοψηφία ο ΕΝΦΙΑ θα είναι ίδιος ή μειωμένος, εκτός από τις περιοχές που ήταν εκτός προσδιορισμού. Πάντως, με τις νέες αναθεωρήσεις από το 85% σήμερα θα καλυφθεί το 98% του πληθυσμού με 13.808 ζώνες αντικειμενικού προσδιορισμού των τιμών των ακινήτων.

Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών 3. 478 περιοχές μπαίνουν για πρώτη φοράς το σύστημα, 165 έχουν επεκτάσεις υφιστάμενων ζωνών. «Από τις 165 νέες εντάξεις, στις 133 ζώνες θα υπάρξει σημαντική αύξηση κατά 40%. Στις 3.478 νέες ζώνες, θα έχουμε και αύξηση τιμής, αλλά στις περισσότερες θα υπάρχει μείωση» εξήγησε. Διευκρίνισε ότι η στη μεγάλη πλειοψηφία ο ΕΝΦΙΑ θα είναι ίδιος ή μειωμένος, εκτός από τις περιοχές που ήταν εκτός προσδιορισμού».

Πάντως ειδικά ιδιοκτήτες με αγροτεμάχια που είναι σε τουριστικές περιοχές, ή με διαμερίσματα που είναι σε περιοχές υψηλής ζήτησης και δεν έχουν μπει προς εκμετάλλευση θα δυσκολευτούν πολύ.

Δε λείπουν και περιπτώσεις όπου οι αυξήσεις σε τιμές εκτός τιμών ζώνης μαζί με τα νέα χωροταξικά δεδομένα, δηλαδή με την σταδιακή κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης, δημιουργούν ένα ασφυκτικό πλαίσιο για όσους δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να εκδώσουν έγκαιρα πολεοδομικές άδειες, πριν εκπνεύσουν, δηλαδή, οι μεταβατικές διατάξεις, και να προχωρήσουν σε επενδύσεις.

Συνολικά συνοικίες του κέντρου της Αθήνας, όπου παρατηρείται ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια της οικονομίας διαμοιρασμού, όπως το Κουκάκι, τα Εξάρχεια, το Παγκράτι το Κολωνάκι, τα νότια προάστια πέριξ του Ελληνικού, περιοχές πάνω στους σταθμούς του μετρό, γειτονιές σε τουριστικές πόλεις της χώρας, όπως τα Χανιά, το Ναύπλιο, η Ρόδος όπου οι εμπορικές τιμές έχουν πάρει την ανιούσα αναμένεται να δουν τις αντικειμενικές αξίες τους να ανεβαίνουν.

Επίσης εκτίναξη αναμένεται σε αγροτεμάχια σε νησιά του Αιγαίου, όπου ήδη παρατηρείται οικοδομική δραστηριότητα και όπου μέχρι τώρα ο προσδιορισμός του φόρου γινόταν με δεδομένο ότι ήταν καλλιέργειες ή χορτολιβαδικές εκτάσεις. Βέβαια όσοι δεν έχουν σκοπό να χτίσουν ή να πουλήσουν θα βρεθούν ενώπιον βαριάς φορολογίας με τα νέα δεδομένα.

Αναλυτικά νέα δεδομένα στις αντικειμενικές αναμένονται στις εξής περιοχές:

στην Αττική: οι παράλιες περιοχές έως τα Λεγρενά και το Σούνιο, Χάρακας, Δασκαλειό, Κακιά Θάλασσα, Λιμανάκια Κερατέας κ.ά.
στην Αίγινα: η Πέρδικα και η Σουβάλα
στο Αιγαίο: εκτάσεις σε Μύκονο, Σαντορίνη, Τήνο, Σίφνο, Χίο, Σάμο, Κάλυμνο, Κω και Ρόδο
στην Αχαΐα: Διακοπτό, Αιγείρα, , Σελιανίτικα, Ψαθόπυργος, Βραχναίικα κ.ά.
στην Ηλεία: Κυλλήνη, Ανδραβίδα, Αρχαία Ολυμπία
στο νομό Θεσσαλονίκης: ο Λαγκαδάς
στη Χαλκιδική: όλες οι παραλιακές περιοχές, Ποσείδι, Νέα Καλλικράτεια έως παραλία Διονύσου κ.α.
στο Νομό Τρικάλων: Περτούλι, Ελάτη, Καστράκι, Φαρκαδώνα
στην Άρτα: Τζουμέρκα, Κομμένο, Κομπότι
στη Ζάκυνθο: Βολίμες, Κερί, Καλαμάκι, Βασιλικός
στην Κεφαλονιά: Ληξούρι, Σάμη, Φισκάρδο, Βασιλικιάδες, Βαθύ Ιθάκης
στην Κέρκυρα: Λευκίμμη, Παλαιοκαστρίτσα, Κασσιόπη, Στρογγύλη
στη Λευκάδα: Πόρτο Κατσίκι, Καλαμίτσι, Αγ. Νικήτας

Στο φόντο αυτό και με δεδομένες ότι οι μεταβιβάσεις και οι γονικές παροχές γίνονται όλο το 2021 με τις παλιές τιμές αναμένεται να υπάρξει έντονη κίνηση σε συμβολαιογράφους ώστε να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες πριν έλθουν τα νέα «χαράτσια».