Φορολογικές δηλώσεις: Ποιοι κωδικοί στις δηλώσεις φέρνουν «κούρεμα» φόρου

Κρίσιμοι κωδικοί στις φορολογικές δηλώσεις μπορούν να εξασφαλίσουν φοροαπαλλαγές στα εισοδήματα χιλιάδων φορολογουμένων. Πρόκειται για τους κωδικούς που αφορούν εισοδήματα, δαπάνες, τεκμήρια, ενώ ξεχωριστή σημασία έχουν τα κίνητρα για την αξιοποίηση κλειστών ακινήτων, με απαλλαγές φόρου για ιδιοκτήτες που τα επαναφέρουν στην αγορά μέσω μακροχρόνιας μίσθωσης. Σε «κούρεμα» φόρου οδηγούν και οι παρεμβάσεις για ανακαινίσεις και ενεργειακή αναβάθμιση, επιβραβεύοντας όσους επενδύουν στη βελτίωση των ακινήτων τους. Ειδικότερα οι κωδικοί που μειώνουν τον λογαριασμό της εφορίας είναι:

1. Kωδικοί 049-050 (Ηλεκτρονικές συναλλαγές)

Στους συγκεκριμένους κωδικούς οι φορολογούμενοι δηλώνουν το σύνολο των δαπανών που πραγματοποίησαν εντός του φορολογικού έτους 2025 στην Ελλάδα, σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης ή του ΕΟΧ (Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος), εφόσον αυτές έχουν εξοφληθεί με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής (π.χ. χρεωστικές/πιστωτικές κάρτες, e-banking, ηλεκτρονικά πορτοφόλια, paypal, τραπεζικές μεταφορές ή πληρωμές μέσω POS/easypay). Κατά γενικό κανόνα, οι φορολογούμενοι υποχρεούνται να έχουν πραγματοποιήσει δαπάνες ίσες με το 30% του πραγματικού εισοδήματός τους (από μισθούς, συντάξεις, επιχειρηματική δραστηριότητα και ακίνητα), με ανώτατο όριο τα 20.000 ευρώ. Ωστόσο, εάν οι πληρωμές για φόρους, ΕΝΦΙΑ, δάνεια και ενοίκια υπερβαίνουν το 60% του εισοδήματός τους και έχουν γίνει ηλεκτρονικά, το απαιτούμενο ποσοστό περιορίζεται στο 20%. Αν δεν καλύπτεται το όριο του 30% θα χρεωθούν με πέναλτι 22% επί του ελλείμματος των αποδείξεων. Για παράδειγμα, φορολογούμενος με εισόδημα 15.000 ευρώ πραγματοποίησε ηλεκτρονικές πληρωμές 3.000 ευρώ (20% του εισοδήματος). Το απαιτούμενο ποσό είναι 4.500 ευρώ (30%). Η διαφορά είναι 1.500 ευρώ, οπότε ο πρόσθετος φόρος ανέρχεται σε 330 ευρώ (22%).

Η φορολογική διοίκηση προσυμπληρώνει τα ποσά με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, όμως οι φορολογούμενοι δύνανται να τα τροποποιήσουν, εφόσον διαθέτουν τα απαραίτητα αποδεικτικά. Τα δικαιολογητικά δεν υποβάλλονται με τη δήλωση, αλλά τηρούνται για πιθανό έλεγχο. Σε περίπτωση κοινής δήλωσης, τυχόν πλεονάζον ποσό δαπανών μπορεί να μεταφερθεί μεταξύ συζύγων ή μερών συμφώνου συμβίωσης για την κάλυψη του απαιτούμενου ορίου.

2. Ψαλίδι στα τεκμήρια διαβίωσης

Μείωση των τεκμαρτών δαπανών διαβίωσης που ισχύουν για τα εισοδήματα του 2025 που θα φορολογηθούν φέτος και αφορούν τις τεκμαρτές δαπάνες των κατοικιών που μειώνονται κατά 30% για κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές με αντικειμενικές τιμές ζώνης μέχρι 2.799 ευρώ ανά τ.μ. και κατά 35% για τις κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές με τιμές ζώνης από 2.800 ευρώ έως 4.999 ευρώ το τ.μ.

Τα τεκμήρια διαβίωσης είναι μειωμένα έως και 73,7%, ενώ για όσα Ι.Χ. έχουν ταξινομηθεί από την 1/11/2010 και μετά, το τεκμήριο υπολογίζεται με βάση τις εκπομπές Co2 και όχι με βάση τον κυβισμό.

Τα τεκμήρια διαβίωσης που προκύπτουν για τα σκάφη αναψυχής και ειδικά για τα νεότερα μειώνουν τις τεκμαρτές δαπάνες κατά 30%.

Εξαιρούνται από το ελάχιστο τεκμήριο διαβίωσης των 3.000 ευρώ τα ενήλικα τέκνα που είναι μέχρι 25 ετών και σπουδάζουν ή υπηρετούν στον Στρατό ή είναι άνεργα και κατά το 2025 έχουν αποκτήσει οποιουδήποτε ύψους εισόδημα.

3. «Koύρεμα» τεκμηρίων για ελεύθερους επαγγελματίες

Οι κωδικοί 045-046 ενεργοποιούνται για νέες μητέρες που ασκούν επαγγελματική δραστηριότητα, οι οποίες εξαιρούνται από τα τεκμήρια για το έτος γέννησης του παιδιού τους και για τα δύο επόμενα χρόνια. Ακόμα γλιτώνουν από το τεκμαρτό εισόδημα και θα φορολογηθούν φέτος με βάση το δηλωθέν εισόδημα:

Νέοι επαγγελματίες κατά τα τρία πρώτα έτη από την έναρξη δραστηριότητας. Οσοι ξεκίνησαν το 2025 απαλλάσσονται από το τεκμαρτό σύστημα για το 2025 και για τα επόμενα δύο έτη, έως και το 2027.

Αγρότες, ανεξαρτήτως μεγέθους δραστηριότητας.

Ελεύθεροι επαγγελματίες που αμείβονται με «μπλοκάκι», εφόσον συνεργάζονται με έως τρεις εργοδότες. Σε αυτή την περίπτωση φορολογούνται ως μισθωτοί, αποκτώντας πρόσβαση στο αφορολόγητο όριο και αποφεύγοντας την επιβάρυνση που συνεπάγεται η φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών.

Ατομα με αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του 80%, λόγω περιορισμένης επαγγελματικής ικανότητας.

Καφενεία σε κοινότητες έως 500 κατοίκων ή σε νησιά κάτω των 3.100 κατοίκων.

Ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές που συνεργάζονται με έως δύο ασφαλιστικές εταιρείες και έχουν δηλώσει ως επαγγελματική έδρα την κατοικία τους.

4. Φοροελαφρύνσεις από άνοιγμα σε κλειστά ακίνητα

Απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος τα μισθώματα που εισπράχθηκαν εντός του φορολογικού έτους 2025, εφόσον αυτά προέρχονται από εκμίσθωση κατοικιών με συνολικό εμβαδόν έως 120 τ.μ., υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Προϋπόθεση για τη χορήγηση της απαλλαγής είναι το ακίνητο να είχε παραμείνει κενό και μη ηλεκτροδοτούμενο για χρονικό διάστημα τουλάχιστον τριών ετών πριν από τη σύναψη της μίσθωσης. Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στο να δοθεί κίνητρο στους ιδιοκτήτες να επαναφέρουν στην αγορά ακίνητα που έως σήμερα δεν αξιοποιούνταν.

Χρονικά, η εν λόγω φορολογική ευνοϊκή μεταχείριση εφαρμόζεται για συμβάσεις μίσθωσης που έχουν συναφθεί στο διάστημα από 8/9/2024 έως και 10/11/2025. Συνεπώς, μόνο οι μισθώσεις που εμπίπτουν εντός του συγκεκριμένου χρονικού πλαισίου δύνανται να επωφεληθούν της απαλλαγής.

Η ευνοϊκή φορολογική ρύθμιση αφορά και περιπτώσεις όπου ένα ακίνητο χρησιμοποιούταν προηγουμένως για βραχυχρόνια μίσθωση (τύπου Airbnb) και στη συνέχεια επανήλθε σε μακροχρόνια εκμίσθωση, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

5. Φοροελαφρύνσεις από ανακαίνιση – ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων

Στους κωδικούς 627-628 αναγράφεται το συνολικό ποσό των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες που προορίζονται για την ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση κτιρίων. Οι δαπάνες -ισόποσα κατανεμημένες σε περίοδο τεσσάρων ετών- μειώνουν τον φόρο εισοδήματος των φυσικών προσώπων, μέχρι του αναλογούντος για κάθε φορολογικό έτος φόρου με ανώτατο συνολικά όριο δαπάνης τα 16.000 ευρώ και εφόσον έχουν εξοφληθεί με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής ή μέσω παρόχου υπηρεσιών πληρωμών.