Σε κίνδυνο το διεθνές εμπόριο – Η τακτική της διεθνούς ναυτιλίας και οι φόβοι

Οι διαστάσεις που έχει πάρει η στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ της αμερικανο-ισραηλινής συμμαχίας και του Ιράν απειλεί να διαταράξει το παγκόσμιο εμπόριο, καθώς οι μεγαλύτερες εταιρείες μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στον κόσμο ανακατευθύνουν τα πλοία τους για να αποφύγουν τον Περσικό Κόλπο.

Η MSC Mediterranean Shipping Co., η κορυφαία εταιρεία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, σταμάτησε τις μεταφορές φορτίων από τη Μέση Ανατολή, ενώ η δεύτερη σε μέγεθος A.P. Moller-Maersk A/S και η Hapag-Lloyd AG ανέστειλαν όλες τις διασταυρώσεις στα Στενά του Ορμούζ. 

Η DP World ανέστειλε τις δραστηριότητές της στο λιμάνι Jebel Ali στο Ντουμπάι, σύμφωνα με μια ανακοίνωση που είδε το Bloomberg. Η εταιρεία δήλωσε αργότερα ότι και οι τέσσερις τερματικοί σταθμοί της λειτουργούσαν κανονικά.

Οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα αποτελούν σημαντικό πλήγμα για την περιοχή, όπου επιχειρηματικά κέντρα όπως το Ντουμπάι βασίζονται στο εμπόριο, τον τουρισμό, τις μεταφορές και τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, καθώς και στη φήμη τους ως καταφύγιο σε μια ταραγμένη περιοχή. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι οι παρατεταμένες διαταραχές ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο σε όλες τις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες.

Καταστροφές σε υποδομές

Το Jebel Ali συνορεύει με ένα από τα μεγαλύτερα βιομηχανικά πάρκα στον κόσμο, το οποίο αποτελεί σημαντικό σταυροδρόμι για εμπορεύματα που μεταφέρονται από την Ασία στην Αφρική, την Ευρώπη και την ανατολική ακτή των Ηνωμένων Πολιτειών. Μεγάλες αμερικανικές και ευρωπαϊκές εταιρείες διαθέτουν κέντρα διανομής, συσκευασίας και αποθήκευσης στην Ελεύθερη Ζώνη Jebel Ali, η οποία εκτείνεται σε έκταση σχεδόν διπλάσια από το Διεθνές Αεροδρόμιο O’Hare του Σικάγου.

Το Ντουμπάι είναι επίσης ένα ζωτικό κέντρο για τις διεθνείς αεροπορικές μεταφορές εμπορευμάτων. Οι δύο μεγαλύτερες αεροπορικές εταιρείες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων έχουν σταματήσει τις πτήσεις τους, ενώ τα αεροδρόμια έχουν υποστεί ζημιές από τα συντρίμμια των επιθέσεων που ακολούθησαν τη σύγκρουση που ξεκίνησε το Σαββατοκύριακο συμφωνα με το Bloomberg.

Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επιθέσεις κατά του Ιράν το Σάββατο. Τα αντίποινα του Ιράν έχουν στοχεύσει χώρες σε ολόκληρη την περιοχή, συμπεριλαμβανομένων των αμερικανικών συμφερόντων στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ και το Μπαχρέιν. Οι εχθροπραξίες έχουν επίσης επιβραδύνει την κίνηση των πλοίων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που μεταφέρουν πετρέλαιο και φυσικό αέριο, προς και από το Στενό του Ορμούζ, εν μέσω προειδοποιήσεων να αποφεύγεται η στενή θαλάσσια οδός.

Στο Jebel Ali, το πιο πολυσύχναστο λιμάνι εμπορευματοκιβωτίων εκτός Ασίας, ξέσπασε πυρκαγιά σε μία από τις αποβάθρες του, η οποία προκλήθηκε από την πτώση συντριμμάτων από μια αεροπορική αναχαίτιση, όπως ανακοίνωσε νωρίτερα το Γραφείο Τύπου του Ντουμπάι. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Κυριακής το πρωί, ομάδες της Πολιτικής Άμυνας προσπαθούσαν να σβήσουν τη φωτιά.

Οι αρχές του Ντουμπάι επιβεβαιώνουν ότι συντρίμμια που προήλθαν από μια αεροπορική αναχαίτιση προκάλεσαν πυρκαγιά σε μία από τις αποβάθρες του λιμανιού Jebel Ali. Οι ομάδες Πολιτικής Άμυνας του Ντουμπάι ανταποκρίθηκαν αμέσως και συνεχίζουν τις προσπάθειές τους για την πλήρη κατάσβεση, ενώ δεν έχουν αναφερθεί τραυματίες.

Επιπλέον χρεώσεις

Η Hapag-Lloyd ανακοίνωσε την Κυριακή μια «επιπλέον χρέωση για κίνδυνο πολέμου» ύψους 1.500 δολαρίων ανά εμπορευματοκιβώτιο 20 ποδιών για παραδόσεις στην περιοχή, με ισχύ από τη Δευτέρα.

Οι ιδιοκτήτες φορτίων «πρέπει να προετοιμαστούν για ένα φαινόμενο αλυσιδωτής αντίδρασης με αύξηση των τιμών spot και σε άλλες σημαντικές θαλάσσιες μεταφορές», έγραψε ο Lars Jensen, Διευθύνων Σύμβουλος της Vespucci Maritime, σε μια ανάρτηση στο LinkedIn. 

Η Cosco Shipping Holdings Co., η μεγαλύτερη κινεζική ναυτιλιακή εταιρεία, δήλωσε ότι τα πλοία που έχουν ήδη εισέλθει στον Περσικό Κόλπο και έχουν ολοκληρώσει τις δραστηριότητές τους «έχουν λάβει οδηγίες να προχωρήσουν σε ασφαλή νερά για να παραμείνουν σε αναμονή ή να αγκυροβολήσουν». Η Cosco δήλωσε ότι αξιολογεί επιλογές «συμπεριλαμβανομένων πιθανών εναλλακτικών λιμένων εκφόρτωσης».

Αποφυγή της Ερυθράς Θάλασσας

Εκτός από τα αποκλεισμένα Στενά του Ορμούζ, η Maersk δήλωσε ότι απομακρύνει τις υπηρεσίες της από τη Διώρυγα του Σουέζ και στέλνει πλοία γύρω από το νότιο άκρο της Αφρικής, μετά την απειλή των μαχητών Χούτι να ξαναρχίσουν τις επιθέσεις εναντίον φορτηγών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα που έχουν σχέσεις με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Η Hapag-Lloyd, η πέμπτη μεγαλύτερη εταιρεία και συνεργάτης της Maersk σε μια συμμαχία κοινής χρήσης πλοίων, ανακοίνωσε παρόμοια αλλαγή δρομολογίου.

Η γαλλική CMA CGM SA, που κατατάσσεται τρίτη, ζήτησε από τα πλοία στον Περσικό Κόλπο να καταφύγουν αμέσως σε ασφαλές μέρος και ανέστειλε τη διέλευση από τη Σουέζ. Επέβαλε «επιπλέον χρέωση έκτακτης ανάγκης» ύψους 2.000 δολαρίων ανά εμπορευματοκιβώτιο 20 ποδιών για κρατήσεις στην περιοχή.

Αυτές οι κινήσεις ήρθαν μετά την ανακοίνωση της Maersk και άλλων μεταφορέων, πριν από την τελευταία έκρηξη βίας, ότι το 2026 θα ήταν η χρονιά που θα επέστρεφαν πλήρως στη συντόμευση του Σουέζ μεταξύ Ασίας και Ευρώπης, αφού είχαν αποφύγει ως επί το πλείστον αυτή τη διαδρομή από τον Δεκέμβριο του 2023, όταν οι επιθέσεις των Χούτι τους ανάγκασαν να ακολουθήσουν το μακρύτερο ταξίδι νότια της Αφρικής.

«Οι επιπτώσεις της κοινής στρατιωτικής επιχείρησης των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν και τα επακόλουθα αντίποινα θα οδηγήσουν σε περαιτέρω μετατροπή των εμπορευμάτων σε όπλα και θα καταστρέψουν τις ελπίδες για μια μεγάλης κλίμακας επιστροφή της μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στη Θάλασσα Ερυθρά το 2026», δήλωσε ο Peter Sand, επικεφαλής αναλυτής της Xeneta, μιας ψηφιακής πλατφόρμας μεταφοράς εμπορευμάτων με έδρα το Όσλο.