Στρατηγικής σημασίας η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου-Τι αναφέρει η συμφωνία

Έργο που θα συμβάλει στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου συνδέοντας το εθνικό σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας της Κύπρου με τα αντίστοιχα διευρωπαϊκά συστήματα χαρακτηρίζει την ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου - Κρήτης η συμφωνία που υπεγράφη την περασμένη εβδομάδα. Ταυτόχρονα, το έργο χαρακτηρίζεται στρατηγικής σημασίας για την Κύπρο, την Ελλάδα αλλά και για όλη την Ε.Ε., καθώς όχι μόνο θα συνδέσει την Κύπρο με το ηλεκτρικό σύστημα της Ευρώπης, διευκολύνοντας την ενεργειακή της μετάβαση, αλλά παράλληλα θα προωθήσει και τον στόχο της Ελλάδας να καταστεί διάδρομος μεταφοράς καθαρής ενέργειας. 

Στο κείμενο της συμφωνίας που υπεγράφη την περασμένη Παρασκευή από τους υπουργούς Ενέργειας Ελλάδας και Κύπρου, Θ. Σκυλακάκη και Γ. Παπαναστασίου, γίνεται αναλυτική αναφορά στη λήψη των πολιτικών και ρυθμιστικών αποφάσεων για το έργο. 

Συγκεκριμένα γίνεται αναλυτική μνεία στις αποφάσεις του υπουργικού συμβουλίου της Κύπρου στις 17 Σεπτεμβρίου:

Ενέκρινε τη διάθεση μέγιστου ποσού 125 εκατ. ευρώ τα οποία θα κατανεμηθούν σε πέντε δόσεις η κάθε μία αυστηρώς 25 εκατ. ευρώ ετησίως, δηλαδή για κάθε έτος της περιόδου από την 1/1/2025 έως και την 31/12/2029, με σκοπό την επιδότηση του ποσού που δυνατόν να χρεωθεί στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος σε οικιακούς, εμπορικούς και βιομηχανικούς καταναλωτές.

Το ποσό αυτό θα αφορά αποκλειστικά, κατόπιν έκδοσης απόφασης από τη ΡΑΕΚ, σε ανάκτηση των επιτρεπόμενων εσόδων του Φορέα Υλοποίησης της Ηλεκτρικής Διασύνδεσης Κύπρου Κρήτης για τα οποία θα αποδίδεται ποσό 25 εκατ. ετησίως για μέγιστη περίοδο 5 ετών με κεφαλαιοποίηση της διαφοράς από το πραγματικό έσοδο (και απόδοση μετά την ηλέκτριση) που εγκρίνεται συνεπεία της κατασκευής του έργου κατά τη διάρκεια κατασκευής του.

Εξουσιοδότησε τον Υπουργό Οικονομικών να εξεύρει τις απαιτούμενες πιστώσεις λόγω στενών χρονικών περιθωρίων μέσω συμπληρωματικού προϋπολογισμού για την υλοποίηση της απόφασης.

Εξουσιοδότησε τον Υπουργό Ενέργειας Εμπορίου και Βιομηχανίας να αποστείλει επιστολή προς τη ΡΑΕΚ με την οποία να την ενημερώνει για τη σχετική απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου.

Έκδοση απόφασης από τη ΡΑΕΚ την Παρασκευή 20/9/2024 με την οποία θα καθορίζει την ανάκτηση των εσόδων του έργου κατά την περίοδο κατασκευής μέσω των εθνικών ταριφών δικτύου μεταφοράς, αρχής γενομένης από τον Ιανουάριο του 2025, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του 1 πιο πάνω.

Η ΡΑΕΚ εξέδωσε απόφαση την Παρασκευή 20.09.204 για την απόδοση του έργου (WACC) ώστε να εξασφαλιστεί η βιωσιμότητα του έργου, δηλαδή WACC 8,3% για συνολική διάρκεια 17 ετών συμπεριλαμβανομένης της περιόδου κατασκευής.

Έκδοση κοινής απόφασης από τη ΡΑΕΚ και ΡΑΑΕΥ το συντομότερο δυνατό για τα πραγματικά έσοδα του 2024 και του 2025.

Αποστολή από την Κυπριακή Κυβέρνηση επιστολής προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, η οποία θα επιβεβαιώνει την πλήρη στήριξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στο έργο. Επιπρόσθετα θα ενημερώνει για την απόφασή της να συμμετάσχει στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector εταιρεία η οποία θα είναι εγγεγραμμένη στην Κύπρο.

Μετοχική συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας

Στη συμφωνία γίνεται ρητή αναφορά στην πρόθεση της Κυπριακής Δημοκρατίας να συμμετάσχει στο έργο, αφού προηγηθεί η διεξαγωγή ελέγχου δέουσας επιμέλειας, με ποσό 100 εκατ. ευρώ μέσω κατάλληλου φορέα που θα επιλέξει στο μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας Great Sea Interconnector, εταιρεία η οποία θα αναλάβει την ιδιοκτησία της ηλεκτρικής διασύνδεσης και δεσμεύεται να χορηγήσει οποιαδήποτε άδεια, έγκριση, εξουσιοδότηση απαιτείται για την προσήκουσα υλοποίηση και σύμφωνα με τις ανάγκες της ρυθμιστικής συμμόρφωσης ώστε να καθίσταται ευχερής η πιστοποίηση του φορέα υλοποίησης GSI ως ιδιοκτήτης της διασύνδεσης. 

Μετά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του ελέγχου δέουσας επιμέλειας η απόφαση για συμμετοχή θα ληφθεί άμεσα και η συμμετοχή θα υλοποιηθεί το συντομότερο δυνατό με την υπογραφή συμφωνίας μετόχων (Shareholders Agreement).

Διενέργεια των αναγκαίων για την υπό αναφορά συναλλαγή διαδικασιών δέουσας επιμέλειας (due diligence) το συντομότερο δυνατό και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων αυτών, ώστε, μεταξύ άλλων, η παραπάνω συμμετοχή να καθοριστεί ως ποσοστό στο συνολικό μετοχικό κεφάλαιο. Σε περίπτωση διαφωνίας για το ύψος της εύλογης αξίας του μετοχικού κεφαλαίου θα καθοριστεί διαδικασία προσφυγής σε κοινά αποδεκτό τρίτο μέρος για τον προσδιορισμό της. Η Ελληνική Κυβέρνηση θα προβεί σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες ώστε να διασφαλίσει την παροχή εντός εύλογου χρόνου από τον ΑΔΜΗΕ και/ή οποιασδήποτε συνδεδεμένης με αυτόν εταιρεία κάθε απαιτούμενης πληροφορίας για σκοπούς διενέργειας της μελέτης δέουσας επιμέλειας (due diligence).