Ανασφάλιστα οχήματα: Έρχονται online έλεγχοι για 500.000 IX

Σε «απόσυρση» βγάζει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το αναποτελεσματικό σύστημα διασταυρώσεων που ισχύει σήμερα και το οποίο έχει περιπέσει σε αχρηστία, αφού επιτρέπει να κυκλοφορούν στους δρόμους πάνω από μισό εκατομμύριο ανασφάλιστα οχήματα.

Με νομοσχέδιο που καταθέτει προς δημόσια διαβούλευση μέσα στην εβδομάδα, καθιερώνεται νέο σύστημα με το οποίο θα διενεργούνται online πολλαπλοί έλεγχοι κάθε χρόνο (ενδεχομένως ανά 3 ή 4 μήνες σε πρώτη φάση ;ή και συχνότερα στη συνέχεια κάθε 1-2 μήνες) αντί για μία φορά στα 5 ή 10 χρόνια, όπως συνέβαινε πρακτικά μέχρι τώρα.

Με το ίδιο νομοσχέδιο αλλαγές έρχονται και στα πρόστιμα που επιβάλλονται για αυτοκίνητα που δεν έχουν περάσει τεχνικό έλεγχο από ΚΤΕΟ.

Νέα εποχή ελέγχων

Το 2013, στο πλαίσιο Ευρωπαϊκής Οδηγίας και τότε, θεσπίστηκε για πρώτη φορά σύστημα ηλεκτρονικών ελέγχων για οχήματα που έχουν δηλωθεί σε κυκλοφορία αλλά δεν είχαν ασφαλιστική κάλυψη. Υπό την απειλή προστίμων, το μέτρο στάθηκε αφορμή να ασφαλιστούν άμεσα 300.000 ΙΧ αυτοκίνητα, φορτηγά και μοτοσυκλέτες, που κυκλοφορούσαν ανασφάλιστα.

Το μέτρο ατόνησε, όμως, στη συνέχεια. Το 2016 το υπουργείο Οικονομικών έφερε νέες διατάξεις, για να γίνονται διασταυρώσεις κάθε εξάμηνο (2 φορές το χρόνο). Ούτε αυτό συνέβη τελικά. Το 2018 έγινε διασταύρωση, που εντόπισε 385.000 ιδιοκτήτες να μην έχουν ασφαλίσει τα οχήματά τους. Άλλη μια διασταύρωση το 2019 είχε μάλλον πενιχρά αποτελέσματα, αφού ελάχιστοι από όσους εντοπίστηκαν υποχρεώθηκαν τελικά να ασφαλιστούν.

Τι αλλάζει

Πρωταρχική αιτία της αποτυχίας εφαρμογής των ελέγχων θεωρήθηκε το ότι γίνονταν χειροκίνητα και τα αρχεία των συναρμοδίων υπηρεσιών και υπουργείων δεν ήταν ορθά επικαιροποιημένα και προσβάσιμα.

Για να ξεπεραστούν τα προβλήματα που καταδίκασαν το μέτρο σε αχρηστία, ετοιμάζεται νέο νομοσχέδιο που θα παρουσιαστεί στο β΄εξάμηνο της χρονιάς και καθιερώνει ότι οι έλεγχοι θα γίνονται ψηφιακά.

Εκτός από τον τρόπο ελέγχου, αλλάζει και ο τρόπος επιβολής των κυρώσεων, ώστε να μη μένει ανεφάρμοστο το μέτρο.

Σήμερα οι παραλείψεις ασφάλισης οχημάτων, εντοπίζονται μόνο από τυχαίους επιτόπιους ελέγχους της Ελληνικής Αστυνομίας. Αντιθέτως οι ποινές και τα πρόστιμα που είχαν προκύψει από τη ηλεκτρονική διασταύρωση δεν ανάγκαζαν τελικά τους παραβάτες να συμμορφωθούν. Το αποτέλεσμα ήταν να συνεχίζουν χιλιάδες οχήματα να κυκλοφορούν ανασφάλιστα με υψηλό κίνδυνο για την ασφαλή οδική κυκλοφορία.

Κίνδυνος – θάνατος

Οι νέες διατάξεις θα κατατεθούν σε σχέδιο νόμου του ΥΠΕΘΟ, με τίτλο «Ενσωμάτωση Οδηγίας 2021/2118 για την υποχρεωτική ασφάλιση ευθύνης από την κυκλοφορία (Motor Insurance Directive - MID)». Θα θεσπίζεται η περιοδικότητα των ελέγχων για να διενεργούνται τακτικά και σε μόνιμη βάση μέσω ηλεκτρονικών διασταυρώσεων, τουλάχιστον κάθε τρεις μήνες ή και συχνότερα.

Με βάση στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τουλάχιστον 500.000 οχήματα κυκλοφορούν σήμερα ανασφάλιστα. Ο νέος μηχανισμός εντοπισμού ανασφάλιστων οχημάτων θα μπορεί να εντοπίζει άμεσα ποια είναι αυτά και οι ιδιοκτήτες τους.

Με το νέο πλαίσιο, καταργείται το άρθρο 5α του Π.Δ. 237/1986, το οποίο καθορίζει μέχρι σήμερα τις διαδικασίες εντοπισμού ανασφάλιστων οχημάτων. Πρόκειται για ρύθμιση που δεν εφαρμόστηκε στην πράξη ουσιαστικά ποτέ, λόγω της επιχειρησιακής αδυναμίας της Ελληνικής Αστυνομίας να επιβάλλει τις κυρώσεις που προβλέπονται (πρόστιμο έως 500 ευρώ) στους ιδιοκτήτες των οχημάτων, όπως προέκυπταν από τους καταλόγους που έστελνε η ΓΓΠΣ.

Με το ισχύον σύστημα, θα έπρεπε να γίνονται διασταυρώσεις δύο φορές το χρόνο από την Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης της ΑΑΔΕ. Όσοι πιάνονται στην τσιμπίδα, πρέπει μέσα σε 15 μέρες να συνάψουν ασφαλιστήριο συμβόλαιο καταβάλλοντας και ειδικό πρόστιμο 250 ευρώ. Αν όμως δε συμμορφωθούν, η υπόθεση παραπέμπεται στην Ελληνική Αστυνομία για τα περαιτέρω (αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας και υψηλότερο χρηματικό πρόστιμο). Ωστόσο η Αστυνομία δεν μπορούσε να κυνηγάει 300.000 ιδιοκτήτες για να τους επιβάλει τις κυρώσεις, με συνέπεια τα οχήματα να συνεχίζουν να κυκλοφορούν ανασφάλιστα ακόμα και αν είχαν εντοπιστεί οι ιδιοκτήτες τους.

Σκοπός του μέτρου είναι να εκλείψει η κυκλοφορία χιλιάδων ανασφάλιστων αυτοκίνητων, τα οποία θεωρούνται σοβαρό κοινωνικό και οικονομικό πρόβλημα.

Κοινωνικό πρόβλημα γιατί όσοι εμπλέκονται σε ένα ατύχημα βιώνουν απίστευτη ταλαιπωρία προκειμένου να αποζημιωθούν για τις ζημιές η τις θεραπείες τους, αλλά και οικονομικό πρόβλημα γιατί την ζημιά που προκαλούν αν εμπλακούν σε τροχαίο δυστύχημα, καλείται να την καλύψει το Επικουρικό Κεφάλαιο – δηλαδή στην πραγματικότητα οι νομοταγείς πολίτες που για τον λόγο αυτό πληρώνουν υψηλότερα ασφάλιστρα για τα δικά τους οχήματα.